ޑްރިފްޓްވުޑް މޯލްޑިވްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މޯލްޑިވްސް އިންލަންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ

ނަތީޖާ: ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލުގެ ނިންމުމަށް ބަދަލުގެނެސް، މީރާއިން ކަނޑައެޅި US$50,836 ނުދައްކަންޖެހޭކަމަށާއި ދައްކަންޖެހޭ ޖީ.އެސް.ޓީ US$31,970.79 ކަމަށް ކަނޑައެޅި

ކީވޯޑުތައް: ޓެކްސް، އިސްތިއުނާފީ އޮޅިގަނޑު ގިރާކުރުން

ދަށު ކޯޓު: ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލް TAT-CA-G/2020/025

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ލޯޔަލްޓީ ސްކީމެއްގެ ދަށުން ދޫކުރި ރިސޯޓު ކޮޓަރިތަކުގެ ޖީ.އެސް.ޓީ ހިސާބުކުރުމުގައި، މީރާއިން ކަނޑައެޅި ބާޒާރު އަގު (އޭ.ޑީ.އާރު) ހުރިހާ މުޢާމަލާތަކަށް އެއްހަމައަކުން ތަޠުބީޤުނުކޮށް، އޭ.ޑީ.އާރަށްވުރެ ކުޑަ އަގުތަކަށް އެކަނި ތަޠުބީޤުކޮށް، އިތުރަށް ނެގި ޖީ.އެސް.ޓީ ހޯދުމުގެ ބާރު ބޭނުންކުރުމަކީ ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތުގެ ޙައްޤުތަކަށް ހުރުމަތްތެރިވުމާ ޚިލާފު ކަމެއްތޯ؛ އަދި ޓްރައިބިއުނަލުގައި ނުނަގާ ނުކުތާތައް އިސްތިއުނާފުގައި ބެލޭތޯ.

ޚުލާޞާ

ވާޤިޢާ: ރިސޯޓެއް ހިންގާ ކުންފުންޏެއްގެ ޖީ.އެސް.ޓީ އޮޑިޓުގައި، ބައިނަލްއަޤްވާމީ ހޮޓަލް ބްރޭންޑެއްގެ ލޯޔަލްޓީ ސްކީމުގެ ދަށުން ޕޮއިންޓް ރިޑީމްކޮށް ހިލޭ ހުރުމުގެ ބަދަލުގައި ލިބުނު ކޮމްޕެންސޭޝަނަށް ޖީ.އެސް.ޓީ ދައްކާފައިވާއިރު، މީރާއިން ބާޒާރު އަގު (އޭ.ޑީ.އާރު) އަށް ބަލައި، ކުޑަ އަގުތަކުގައި އެކަނި އަގު މުރާޖަޢާކޮށް US$50,836 ގެ އިތުރު ޖީ.އެސް.ޓީ ކަނޑައެޅިއެވެ.

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން: ޖީ.އެސް.ޓީ ގަވާއިދުގެ 28 (ށ) ގެ ދަށުން ބާޒާރު އަގު ކަނޑައެޅުން ރަނގަޅުކަމަށާއި، އޭ.ޑީ.އާރަށްވުރެ ބޮޑު އަގުތަކުން އިތުރަށް ނެގި ޖީ.އެސް.ޓީ 28 (ރ) ގެ ދަށުން މީރާއަށް ހޯދިދާނެކަމަށް ބުނެ، މީރާގެ އޮބްޖެކްޝަން ރިވިއު ނިންމުން ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލުން ދަމަހައްޓައިފި.

ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް: ކުންފުނީގެ ބަހުސަކީ ބާޒާރު އަގު ހުރިހާ މުޢާމަލާތަކަށް އެއްހަމައަކުން ތަޠުބީޤުކުރަންޖެހޭކަމާއި، އަދަދު ކަނޑައެޅި އަސާސް ނޯޓިސްގައި ބަޔާންނުކުރާކަމާއި، ބާޒާރު އަގު ބަލަންވީ ބުކިންގ ހެދި ދުވަހަށްކަމެވެ. މީރާގެ ބަހުސަކީ ބައެއް ނުކުތާ ޓްރައިބިއުނަލުގައި ނުނަގާކަމާއި، ޖީ.އެސް.ޓީ އަކީ ފައިނަލް ކޮންސިއުމަރުގެ ޓެކުހަކަށްވާތީ އިތުރަށް ނެގި ފައިސާ ހިފެހެއްޓުމަކީ އިންސާފެއް ނޫންކަމެވެ.

ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް: ތިން ނުކުތާއަކީ ދަށު މަރުޙަލާގައި ނުނަގާ ނުވަތަ ޓްރައިބިއުނަލުގެ ސަބަބަށް ޠަޢުނުނުކުރާ ނުކުތާތަކަށްވާތީ ނުބަލައި، 28 (ރ) އަކީ އެއް ހުސޫމާތެއްގައި ތަފާތު މިންގަނޑު ތަޠުބީޤުކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރު ދޭ މާއްދާއެއް ނޫންކަމަށާއި، އެއީ ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތުގެ ޙައްޤުތަކަށް ހުރުމަތްތެރިނުވުމެއްކަމަށާއި، ކުންފުނިން އެއްހަމައަކުން ހިސާބުކުރި އަދަދަށް މީރާއިން ޢިތުރާޟު ނުކުރާތީ އެ އަދަދު ޤަބޫލުކުރި.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ހައިކޯޓުން އިސްތިއުނާފީ މައްސަލަ ބަލާނީ ދަށު މަރުޙަލާގައި ހުށަހެޅި ހެކިތަކާއި ދިފާޢުތައް އަސާސްކޮށްގެންނެވެ؛ އިޢުތިރާޟުގެ މަރުޙަލާގައި ނުވަތަ ޓްރައިބިއުނަލުގައި ނުނަގާ، ޤާނޫނީ އަދި ވާޤިޢީ ކަންތައްތަކަށް ބަލައި ކަށަވަރުކުރަންޖެހޭ ނުކުތާއެއް (މިސާލަކަށް ޓެކްސް އަދަދު ކަނޑައެޅި އަސާސް ނޯޓިސްގައި ބަޔާންނުކުރުމާ ގުޅޭ ނުކުތާ)، ދަށު މަރުޙަލާގައި ވާހަކަދެއްކުމުގެ ފުރުޞަތު ނުލިބި، އިސްތިއުނާފީ މަރުޙަލާގައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ގޮތެއް ނުކަނޑައެޅޭނެއެވެ (2021/SC-A/89، 2022/SC-A/12). (ޕެރ. 28)
2. އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާގައި ޓްރައިބިއުނަލް ނިންމުމަށް ވާސިލުވި ސަބަބަށް ޠަޢުނުނުކޮށް، އެ ސަބަބާ ޚިލާފު ޤާނޫނީ އަސާސެއް ނުދައްކާނަމަ، އެ ނުކުތާއާމެދު ކޯޓުން ގޮތެއް ނުކަނޑައަޅައެވެ؛ ލިޔުމުގެ ކުށް އިޞްލާޙުކުރުމަށް ދެކޮޅު ފަރާތުން ޢިތުރާޟު ނުކުރާނަމަ ނުކުތާ އިޞްލާޙުކުރުމަށް ހުރަހެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 30)
3. ޖީ.އެސް.ޓީ ދެއްކުން ލާޒިމުވަނީ ކޮންމެހެން ކަސްޓަމަރުގެ އަތުން ފައިސާ ލިބުމުން ނޫނެވެ؛ އިތުރަށް ދައްކާ ޓެކުހާ ގުޅޭ ގޮތުން ޤާނޫނާއި ގަވާއިދުން އިޖުރާއަތުތައް ކަނޑައަޅާފައިވާއިރު، އިތުރަށް ނެގި ޖީ.އެސް.ޓީ ހޯދުމުގެ ނަމުގައި (ޖީ.އެސް.ޓީ ގަވާއިދުގެ 28 (ރ))، އެއް ހުސޫމާތެއްގެ މުޢާމަލާތްތަކަށް އަގު ކަނޑައަޅާ މިންގަނޑު ތަފާތުކޮށް ތަޠުބީޤުކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރު މީރާއަށް ނުލިބެއެވެ. (ޕެރ. 37-39)
4. އިތުރަށް ނެގި ޖީ.އެސް.ޓީ އަކީ މީރާއަށް ދައްކަންޖެހޭ ޓެކުހެއްގެ ގޮތުގައި ބެލެވެނީ ލިބިގަތް ފަރާތަށް އަނބުރާ ނުދޭހާ ހިނދަކު ކަމުން، ފައިނަލް ކޮންސިއުމަރަށް އެ ފައިސާ ލިބުން ހަނިވާގޮތަށް އެއީ ޓެކުހުގެ ގޮތުގައި ހޯދިދާނެ ފައިސާއެއްކަމަށް ބަލައި އޮޑިޓުން ޢަދަދު ކަނޑައެޅުމަކީ ނުޙައްޤު ގޮތުގައި ޓެކްސް ނެގުމެކެވެ؛ މި މާއްދާއަކީ ދެއްކި އަގު ބާޒާރު އަގަށްވުރެ ކުޑަވާ ޙާލަތްތަކަށް އެކަނި ބާޒާރު އަގު ތަޠުބީޤުކުރުމުގެ ހުއްޖަތެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 40-41)
5. ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ ދަށުން މީރާއަށް ލިބިދީފައިވާ ބާރުތައް ބޭނުންކުރުމުގައި ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތްތަކުގެ ޙައްޤުތަކަށް ހުރުމަތްތެރިވާން ޖެހޭތީ، ޓެކްސްގެ އަދަދު ކަނޑައެޅުމުގައި އެއްހަމަ ނޫން މިންގަނޑެއް ބޭނުންކުރުމަކީ އެ މާއްދާއާ އެއްގޮތް ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 42)
6. ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތުން އެއްހަމަ މިންގަނޑަކުން ހިސާބުކޮށް ހުށަހެޅި އަދަދަށް މީރާއިން އެއްވެސް މަރުޙަލާއެއްގައި ޢިތުރާޟު ނުކޮށް، އެއީ ނުރަނގަޅު ހިސާބެއްކަމަށް ބަލަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނުދައްކާނަމަ، އެއީ ރަނގަޅު ހިސާބެއްކަމުގައި ބަލަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 44-45)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) - މީރާގެ މަޤްޞަދުތައް ބަޔާންކުރާ މާއްދާގެ (ރ) (ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތްތަކުގެ ޙައްޤުތަކަށް ހުރުމަތްތެރިވުން)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (2) (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) - ހައިކޯޓަށް ހުށަހަޅާ މައްސަލަ 180 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ނިންމުމާބެހޭ މާއްދާ
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 10/2011 (މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގުން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 33 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (ޓެކްސް ލާޒިމުވާ ވަގުތު)، އަދި ހިސާބުގައި ފަރަގެއް އޮތުމާބެހޭ މާއްދާ
• ގަވާއިދު ނަންބަރު 2011/R-43 (މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގުން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ގަވާއިދު) ގެ 28 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އަދި (ރ)
• ގަވާއިދު ނަންބަރު 2011/R-43 (މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގުން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ގަވާއިދު) - ބާޒާރު އަގު ކަނޑައަޅާ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '35') އަދި ލޯޔަލްޓީ ސްކީމުގެ ޓެކްސް ލާޒިމުވާ ވަގުތާބެހޭ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '33')
• ގަވާއިދު ނަންބަރު 2013/R-45 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ގަވާއިދު)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު)
• ހައިކޯޓުގެ ގަވާއިދުގެ 11 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް)
• 2021/SC-A/89 (ވާދީ ޓްރޭޑަރސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. ހަބީބް ބޭންކް ލިމިޓެޑް)
• 2022/SC-A/12 (ސްޓޭޓް ބޭންކް އޮފް އިންޑިއާ (މާލެ ބްރާންޗް) ވ. ޕްލެޓިނަމް ކެޕިޓަލް ހޯލްޑިންގްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް)