ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޝާހީން އާދަމް
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ބައެއް ހެކި ޝަރުޠުތަކާއެކު ދޫކުރުމަށާއި، ކުއްޖާގެ ރެކޯޑިން ކޯޓުގައި ދިރާސާކުރުމަށާއި، ވީޑިއޯ/އިމޭޖް އެނަލިސިސް އަދި ފޮރެންސިކް ރިޕޯޓުތަކުގެ ކޮޕީ ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ދޫކުރުމަށް ނިންމިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ކުޑަކުއްޖެއްގެ ހަށިގަނޑުގައި ޖިންސީ ނިޔަތުގައި އަތްލުމާއި، ޖިންސީ ޢަމަލެއް ބަލަން ކުއްޖަކަށް މަޖުބޫރުކުރުމާއި، އޮރިޔާންކާޑު ގެންގުޅުމުގެ ދަޢުވާއެއްގައި، ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުން ރައްކާތެރިކުރި ހެކި ދިފާޢަށް ލިބިދިނުމަށް އެދުނެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ކުޑަކުއްޖަކާ ގުޅޭ ޖިންސީ ކުށްތަކާއި އޮރިޔާންކާޑު ގެންގުޅުމުގެ ދަޢުވާއެއްގައި، ވީޑިއޯ އެންޑް އިމޭޖް އެނަލިސިސް ރިޕޯޓާއި މޮބައިލް އަދި ކޮމްޕިއުޓަރ ފޮރެންސިކް ރިޕޯޓުތައް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ދާއިމީ އަމުރެއް ނުދީ، އޭގެ ކޮޕީ ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ދޫކުރުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނިންމި ނިންމުން ޤާނޫނާ އެއްގޮތްތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ދައުލަތުން ބުނީ އޮރިޔާން ފޮޓޯ/ވީޑިއޯ ހިމެނޭ ފޮރެންސިކް ހެކި ދޫކުރުމަކީ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތާއި ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނުގެ މަޤްޞަދާ ޚިލާފު ކަމަށެވެ؛ ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުން ބުނީ ހެކި ދިރާސާނުކޮށް ދިފާޢު ކުރެވޭނެ ނޫން ކަމަށާއި ކޯޓުގައި ބެލުމަކީ ފަސޭހަ ކަމެއް ނޫން ކަމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ހަވާލާދިން މާއްދާތަކަކީ ހެކި ރައްކާތެރިކުރުމާ ގުޅޭ މާއްދާ ނޫން ނަމަވެސް، ވީޑިއޯގައި ފެންނަ މީހުން ދެނެގަނެ މަޖުބޫރުކުރުމުގެ އިޙްތިމާލު އޮތުމުން 131(ނ)(1) ގެ ޙާލަތު އުފެދޭ ކަމަށާއި، ކޯޓުން އިންތިޒާމުކުރާ ގޮތެއްގެ މަތިން ދިރާސާކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދިނުމަކީ އެންމެ މަޞްލަޙަތު ރަނގަޅު ގޮތް ކަމަށް ދެކުނެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-B2/SHN/81-83-2021/2022/03
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ބައެއް ބަދަލުކުރިބައެއް ބަދަލުކުރި
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާގައި ހަވާލާދީފައިވަނީ ހަޑިހުތުރު ތަކެތި އުފެއްދުމާއި އޮރިޔާންކާޑު ހެދުން ކުށަކަށް ހަދާ މާއްދާތަކަށް (ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތާއި ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނު) ކަމަށްވެފައި، އެ މާއްދާތަކަކީ ހެކި ރައްކާތެރިކުރުމާ ގުޅޭ މާއްދާތަކެއް ނޫންކަމުން، ހަމައެކަނި އެ މާއްދާތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ހެކި ހާމަކުރުމުގެ އަމުރު ގޯސް ކަމަށް ބުނެވޭނެ ޖާގައެއް ނެތެވެ.
ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 131 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން، ހެކި ހާމަކުރުމުން މީހަކަށް ޖިސްމާނީ ނުވަތަ ބޮޑު އިޤްތިޞާދީ ގެއްލުމެއް ލިބުން ނުވަތަ ކަމަކަށް މަޖުބޫރުކުރުން ފަދަ ޙާލަތެއް އުފެދޭނަމަ، ހެކި ހާމަނުކުރުމަށް، ފަސްކުރުމަށް ނުވަތަ ޝަރުޠުތަކެއްގެ މަތިން ހާމަކުރުމަށް އެންގުމުގެ އިޚްތިޔާރު ކޯޓަށް ލިބިގެންވެއެވެ؛ ވީޑިއޯގައި ފެންނަ މީހުން ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ދެނެގަނެވިދާނެ ފުރުޞަތު އޮތުމުން އެމީހުންނަށް މަޖުބޫރުކުރުމުގެ ދޮރު ހުޅުވިދާނެ ޙާލަތަކީ އެ ޙާލަތެކެވެ.
ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނުގައި ދައުލަތުގެ ހެކި ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ދިނުން މަނާކުރާ ނައްޞެއް ނެތްކަމުން، އެފަދަ ދަޢުވާތަކަށް ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގައި ހެކި ރައްކާތެރިކުރުމާ ބެހޭ ޢާއްމު އުޞޫލު ތަޠުބީޤުކުރެވިދާނެއެވެ. (2021/HC-A/142 ގެ އަލީގައި)
ރައްކާތެރިކުރަންޖެހޭ ހެކި ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ދޫކުރުމުގެ ބަދަލުގައި، ކޯޓުން ކަނޑައަޅާ ގޮތެއްގެ މަތިން އެ ހެކި ދިރާސާކުރުމުގެ އިންތިޒާމު ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ހަމަޖައްސައިދިނުމުގެ ފުރުޞަތު 131 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން ކޯޓަށް ލިބިގެންވެއެވެ؛ މިއީ ދިފާޢަށް ތައްޔާރުވުމުގެ ޙައްޤު ރައްކާތެރިކޮށް، ހެކި މުޖުތަމަޢަށް ފެތުރުމުގެ ދޮރު ބަންދުކުރާ، ކޯޓުތަކުން ޢަމަލުކުރާ އުޞޫލެކެވެ.
ކުއްޖާގެ ޒާތީ މަޢުލޫމާތު ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ޙައްޤާއި ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް އިންޞާފުވެރި ޝަރީޢަތެއް ލިބުމުގެ ޙައްޤު ބެލެންސްކުރުމުގައި، ހެކީގެ ބާވަތާއި ހެކި ފެތުރިދާނެ މިންވަރާއި ވަށައިގެންވާ ކަންކަމަށް ބަލައި، ހެކި ރައްކާތެރިކުރަންވާނީ އެ ހިނދަކަށް ޟަރޫރީ އެންމެ ކުޑަ މިންވަރަށެވެ. (2021/HC-A/142 ގެ އަލީގައި)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 131 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) (PDF ގައި '333' ގޮތަށް)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 6/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) - ހަޑިހުތުރު ލިޔުމާއި ތަކެތި ބެހޭ މާއްދާ (PDF ގައި '633 ވަނަ މާއްދާ')
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2014 (ޖިންސީ ކުށުގެ ޤާނޫނު) - އޮރިޔާންކާޑު ހެދުމާ ބެހޭ މާއްދާ (PDF ގައި '13 ވަނަ މާއްދާ')
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު)
- 2021/HC-A/142 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އިބްރާހީމް ޒާއިފް)
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޙުސައިން ޝަހީދު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.