ސުހާ އިބްރާހީމް ވ. އިލެކްޝަން ކޮމިޝަން
ނަތީޖާ: ބައެއް ބަލައިގަނެވުނު: 15 ވަނަ ވޯޓު ބާޠިލުކުރި ނިންމުން ޤާއިމް، 17 ވަނަ ވޯޓު ޞައްޙަ ވޯޓެއްގެ ގޮތުގައި ބަލައި ނަތީޖާ އަލުން އިޢުލާންކުރަން ޖެހޭ؛ އިންތިޚާބު ބާޠިލު ނުކުރެ
ދަށު ކޯޓު: - -
Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފްކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
2026 ގެ ލޯކަލް ކައުންސިލް އިންތިޚާބުގައި ދ. މީދޫ ކައުންސިލްގެ ރައީސްގެ ވޯޓު ފޮށި އަލުން ގުނިއިރު ބާޠިލު ބަންޑެލީގެ 15 އަދި 17 ވަނަ ވޯޓު ކަރުދާސް ބާޠިލުކަމަށް އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަނުން ނިންމުން އިންތިޚާބުތަކާބެހޭ ޢާންމު ޤާނޫނުގެ 56 ވަނަ މާއްދާއާ އެއްގޮތްތޯ، އަދި 65 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން އިންތިޚާބު ބާޠިލުކުރަންޖެހޭ ޙާލަތެއް ވޭތޯ.
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
- އިންތިޚާބަކާބެހޭ ޚާއްޞަ ޤާނޫނެއްގައި އެހެން ގޮތަކަށް ބުނެފައި ނުވާހާ ހިނދަކު، ވޯޓެއް ބާޠިލުތޯ ކަނޑައެޅުމުގައި ބަލާނެ ކަންކަމާއި އިޖުރާއަތު ކަނޑައަޅަނީ އިންތިޚާބުތަކާބެހޭ ޢާންމު ޤާނޫނުންނެވެ؛ ވޯޓު ގުނާއިރު ޚިލާފެއް އުފެދިއްޖެނަމަ ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމުގެ ބާރު ލިބިދީފައިވަނީ ވޯޓުލާ މަރުކަޒަށް އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަނުން ޢައްޔަންކުރާ އިސްމީހާއަށް ކަމަށާއި، ޝަކުވާއާއި ނިންމި ގޮތް 58 ވަނަ މާއްދާގެ ރިޕޯޓުގައި ހިމަނަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 30-31, 37)
- ވޯޓު ކަރުދާހުގައި ހޮވި ކެންޑިޑޭޓާ ދިމާގައި ޖަހާ ހެޔޮ ފާހަގައިގެ އިތުރުން އިތުރު ފާހަގައެއް ނުވަތަ ކުރެހުމެއް އޮތްނަމަ، އިންތިޚާބުތަކާބެހޭ ޢާންމު ޤާނޫނުގެ 56 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ 5 ވަނަ ނަންބަރުގެ ދަށުން އެ ވޯޓު ބާޠިލެވެ؛ އިތުރު ފާހަގައަކީ އޮޅިގެން ޖެހުނު ފާހަގައެއްތޯ ބަލައި ގޮތެއް ނިންމުމަކީ އެ ނަންބަރާ ޚިލާފު ކަމެކެވެ. އެ ނަންބަރުގެ މަޤްޞަދަކީ ބާޠިލުވާ ޙާލަތްތައް ސާފުކޮށްދިނުމާއި ވޯޓުދޭ މީހާ ދެނެގަނެވޭ ފަދަ ފާހަގަ ލުން ހުއްޓުވުމެވެ. (ޕެރ. 38-42)
- 56 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ) އަދި (ޅ) (ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2024 އިން އިތުރުކުރި) ގެ ދަށުން، ހޮވި ކެންޑިޑޭޓާ ދިމާގައި ޖެހި ހެޔޮ ފާހަގަ ފުރިހަމަކުރުމުގެ ގޮތުން އެ ފާހަގައިގެ މަތިން ފަވާފައި އޮތުމަކުން ވޯޓު ބާޠިލު ނުވާނެއެވެ؛ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ބަހުސުން ފާޅުވާ ގޮތުން އެ އިޞްލާޙުގެ މަޤްޞަދަކީ ވޯޓުލީ މީހާގެ ނިޔަތް ސާފުކޮށް އެނގެން އޮތްނަމަ ވޯޓު ޞައްޙަކަމަށް ބެލުމެވެ؛ ފެވުމަކީ 'އިތުރު ކުރެހުމެއް' ކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 47-52)
- އިންތިޚާބެއްގެ ރަސްމީ ނަތީޖާ ބާޠިލުކޮށް އަލުން އިންތިޚާބު ބާއްވާނީ، 65 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައިވާ ސަބަބެއް (އެކަށީގެންނުވާ ނުފޫޒު، ރިޝްވަތު، ނުވަތަ ޤާނޫނާއި ގަވާއިދާ ޚިލާފަށް ޢަމަލުކުރުން) މެދުވެރިވެގެން ނަތީޖާއަށް އެކަށީގެންނުވާ އަސަރެއް ފޯރާކަން ސާބިތުވެ، ނަތީޖާއަށް ބަދަލު އައުމަށް ކޯޓުން ކަނޑައަޅައިފިނަމައެވެ؛ ވަކި ވޯޓު ކަރުދާހެއްގެ ޞައްޙަކަމާ ބެހޭ ޝަކުވާއަކީ އެފަދަ ޙާލަތެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 54-56)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 11/2008 (އިންތިޚާބުތަކާބެހޭ ޢާންމު ޤާނޫނު) ގެ 3، 51 (ހ)، 56 (ހ)(5)، (ނ)، (ބ)، (ޅ)، 58، 64 (ހ)(ށ)، 65 (ހ) ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2024 (އިންތިޚާބުތަކާބެހޭ ޢާންމު ޤާނޫނަށް 5 ވަނަ އިޞްލާޙު ގެނައުމުގެ ޤާނޫނު)
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 26 ވަނަ މާއްދާ އަދި 172 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) - ޝަކުވާ ހުށަހެޅި ފަރާތުން ހަވާލާދީފައި
- ގަވާއިދު ނަންބަރު R-48/2020 (އިންތިޚާބުތަކާބެހޭ ޢާންމު ގަވާއިދު) ގެ 47 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
- ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ 2024 ވަނަ އަހަރުގެ ފުރަތަމަ ދައުރުގެ 2 ވަނަ ޖަލްސާގެ ބަހުސް (05 ފެބުރުވަރީ 2024)
- ހައިކޯޓުގެ 2014/HC-I-SH/03
މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.