ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-A/639ހައިކޯޓު · 6 ޖަނަވަރީ 2020 · ކޯޓު އަމުރު

މުޙައްމަދު ރަޝީދު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 6 ޖަނަވަރީ 2020ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MA/2019/2724ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށްޓަކައި 5 ދުވަހަށް ކަސްޓޯޑިއަލް ޖަލެއްގައި ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އަމުރުކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ޖަލްސާއަކަށްފަހު އެއްވެ އުޅުމުގެ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް މަގުމައްޗަށް އެއްވެ އަޑުގަދަކޮށް ޓްރެފިކަށް ދަތިކޮށް ފުލުހުންގެ ދައުރަށް ހުރަސްއެޅިކަމުގެ (އަމުރަށް ނުކިޔަމަންތެރިވުމުގެ) ތުހުމަތުގައި އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް ހައްޔަރުކުރެވުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށްޓަކައި 5 ދުވަހަށް ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނެރުނު އަމުރު، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ވަކީލު ހާޒިރުނުކޮށް ނެރުމާއި، ޤަވާއިދުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގައިވާ ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްކުރިކަން ސާފުނުކުރުމުން ޤާނޫނާ ޚިލާފުތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ވަކީލުގެ ޙައްޤުން މަޙްރޫމްކޮށް ވަކީލު ނެތި ބަންދުކުރި ކަމަށާއި، ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 ގައިވާ ކުށެއް ނެތި ބަންދުކުރި ކަމަށާއި، ޤަވާއިދުގެ 13 (ނ) ގައިވާ ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްނުކުރި ކަމަށެވެ. ދައުލަތުން ބުނީ ކުށް ތަކުރާރުވެދާނެތީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ބަންދަށް އެދުނު ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ވަކީލު ހަމަޖައްސާފައިވާކަން އެނގި ތިބެ ވަކީލަށް ހާޒިރުވާ ފުރުޞަތު ނުދީ ކޯޓަށް ހާޒިރުކުރުމުން 48 (ށ) ގެ ޙައްޤުން މަޙްރޫމްވިއެވެ. ކުށުގެ ރެކޯޑެއް ނެތް މީހަކު މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ބަންދުކުރުމުގައި 13 (ނ) ގެ ކޮން ކަމަކަށް ރިޢާޔަތްކުރިކަން ސާފުނުވާތީ އަމުރު ބާޠިލުކުރެވުނެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MA/2019/2724
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ތަޙްޤީޤުގައި ވިޔަސް ޝަރީޢަތުގައި ވިޔަސް ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހާއަކީ ކުށް ސާބިތުވެފައިވާ މީހެއް ނޫނެވެ. އޭނާގެ ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމުގައި ފަނޑިޔާރު ބަލަންޖެހޭނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ 1 އިން 4 އަށް ބަޔާންކޮށްފައިވާ ސަބަބުތަކުން ސަބަބެއް އޮތްތޯއެވެ. އެކަން ނިންމުމުގެ ބާރު ލިބިދީފައިވަނީ ފަނޑިޔާރަށެވެ. (ޕެރ. 3 (ހ))

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ހެކި ފޮރުވުމަށް ނުވަތަ ހެކިންނަށް ނުފޫޒު ފޯރުވުމަށް މަސައްކަތްކުރުން، ކޯޓަށް ހާޒިރުނުވުން، ފިލުން ނުވަތަ ދޫކޮށްލައިފިނަމަ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވުން ފަނޑިޔާރަށް ފެނިއްޖެނަމަ ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމުގެ އަމުރު ނެރެވިދާނެއެވެ. ބަންދު ޤާނޫނާ އެއްގޮތްތޯ ކަނޑައެޅުމުގައި ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނާއި، ޙާލަތާއި، އަނިޔާވެރިކަމާއި، ހެކީގެ ބުރަދަނާއި، ކުށުގެ ރެކޯޑާއި، ކޯޓަށް ހާޒިރުވުމުގައި ކުރިން ޢަމަލުކުރި ގޮތަށް ރިޢާޔަތްކުރަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 3 (ހ))

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ތުހުމަތުކުރެވުނު ކުށް އޭނާ ކުރިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ކޮންމެވެސް މިންވަރެއްގެ ހެކި ހުރެއްޖެނަމަ، ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އަމުރުކުރެވިދާނެއެވެ. (ޕެރ. 3 (ށ))

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުން ވަކީލަކު ހަމަޖައްސާފައިވާކަން ފުލުހުންނަށް އެނގި ތިބެ، ވަކީލަށް ކޯޓަށް ހާޒިރުވެ މުވައްކިލު ތަމްސީލުކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ނުލިބޭގޮތަށް ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމަށް ހާޒިރުކޮށްގެން ނެރޭ އަމުރަކީ، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އިން ކަށަވަރުކޮށްދޭ، ލަސްނުކޮށް ވަކީލެއްގެ އެހީ ހޯދުމާއި މައްސަލަ ނިމެންދެން އެ އެހީ ދެމެހެއްޓުމުގެ ޙައްޤުން މަޙްރޫމްކޮށްގެން ނެރޭ އަމުރެކެވެ. (ޕެރ. 3 (ނ))

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށްޓަކައި ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އަމުރުކުރާއިރު، ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤަވާއިދުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގައިވާ ކަންކަމަށް (ބަންދާއި ހައްޔަރާއި ކުށުގެ ރެކޯޑު، މުޖުތަމަޢުގައި އަދާކުރާ ދައުރާއި ވަޒީފާއާއި ދިރިއުޅުމުގެ ވައްޓަފާޅި، ކުށުގައި ބައިވެރިވި ގޮތް، ކުށުގެ ބާވަތާއި ޙާލަތާއި ކުޑަބޮޑުމިން، އަނިޔާވެރިކަން) ރިޢާޔަތްކުރަންވާނެއެވެ. ކުށުގެ ރެކޯޑެއް ނެތް މީހަކު ބަންދުކުރާއިރު އެއިން ކޮން ކަމަކަށް ރިޢާޔަތްކުރިކަން ސާފުނުވާނަމަ އަމުރަށް ބަދަލުގެންނަން ޖެހޭނެއެވެ. (ޕެރ. 3 (ރ))

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އާއި (ރ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 53 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ 1 އިން 4 އަށް
  • ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤަވާއިދުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުގެ ނުކުތާގައި)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ