ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2016/HC-A/424ހައިކޯޓު · 6 މާރިޗު 2019 · ޓެރަރިޒަމް

އަޙްމަދު މަމްދޫޙް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 6 މާރިޗު 2019ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 132/Cr-C/2016ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ހަތަރު މީހުންގެ މައްޗަށް ދަޢުވާ ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި، އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް 6 (ށ) ގެ ދަށުން 20 އަހަރު ޖަލަށްލުމަށާއި، އެހެން ތިން މީހުން 6 (ނ) ގެ ދަށުން 17 އަހަރު ޖަލަށްލުމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
2015 ނޮވެމްބަރު 2 ގައި ހަތަރު މީހުން ބައިވެރިވެ އައި.އީ.ޑީ އެއް ހަދައި މާލޭގައި ޕާކުކޮށްފައި އޮތް ޕިކަޕެއްގެ މަތީގައި ބެހެއްޓިކަމަށް ބުނެ، އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުގެ މައްޗަށް ޓެރަރިޒަމްގެ ޢަމަލެއް ކުރުމުގެ ކުށާއި އެހެން ތިން މީހެއްގެ މައްޗަށް ބައިވެރިވުމުގެ ކުށުގެ ދަޢުވާ އުފުލި މައްސަލައެކެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
އައި.އީ.ޑީ އެއް ހަދައި ޕިކަޕެއްގެ މަތީގައި ބެހެއްޓިކަމުގެ ތުހުމަތުގައި ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 6 (ހ) އާއި (ށ) ގެ ދަށުން 'ޓެރަރިޒަމްގެ ޢަމަލެއް' ކުރުމުގެ ކުށް، 5 ވަނަ މާއްދާގެ ޢަމަލާއި 4 ވަނަ މާއްދާގެ މަޤްޞަދާ ގުޅުވައި، އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތް މިންވަރަށް ސާބިތުވޭތޯއާއި، ދިފާޢީ ހެކިން ނުގެނެސް ކުށްވެރިކުރުން ޞައްޙަ ތޯއެވެ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ އިންސިޑެންޓް ރިޕޯޓެއް އެކްސްޕަޓް ރިޕޯޓެއްގެ ގޮތުގައި ބަލައިގަތްކަމަށާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 (އ) ގެ މިންގަނޑަށް ކުށް ސާބިތުނުވާކަމަށާއި، ފެއަރ ލޭބަލިންގ އުޞޫލާ ޚިލާފުކަމަށާއި، ދިފާޢަށް އެކަށީގެންވާ ވަގުތާއި ވަސީލަތް ނުލިބޭކަމަށާއި، އެއީ އައި.އީ.ޑީ އެއްކަން ފޮރެންސިކުން ކަށަވަރުނުކުރާކަމަށާއި، ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީ ނެތްކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
5 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ (1) އިން (7) އަށް ބަޔާންކުރާ އެއްވެސް ޢަމަލެއް އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް ކުރިކަން ސާބިތުވާ ހެއްކެއް ނެތްކަމާއި، ތަޙުޤީޤީ ބަޔާންތަކުން ރުޖޫޢަވި ބައިވެރިންގެ ބަސްތަކަށް ޤަރީނާ ގުޅިފައިވާކަމާއި، ޑީ.އެން.އޭ އާއި ވީޑިއޯ ފުޓޭޖުން ގުޅުމެއް ނުދައްކާކަމާއި، އޭނާގެ ދިފާޢާ ގުޅޭ ކަންކަން ތަޙުޤީޤު ނުކޮށް ދިފާޢީ ހެކިން ޙާޟިރުނުކުރާކަމަށް ބަލައި، ކުށްވެރިކުރި ބައި ބާޠިލުކުރިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 132/Cr-C/2016
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމުގެ އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތާ ބެހޭ ބައި ބާޠިލު، މިނިވަންކޮށް ދޫކޮށްލުމަށް އަމުރުކުރި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ޓެރަރިޒަމް

ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައި ތަފާތު ހަތަރު ކުށެއް (ޓެރަރިޒަމްގެ ޢަމަލެއް ކުރުން، ކުރަން އުޅުން، އެހީތެރިވުން، އެއްވެސް ސިފައެއްގައި ބައިވެރިވުން) ބަޔާންކޮށްފައިވާއިރު، ފުރަތަމަ ކުށުގެ އަދަބު (ށ) ގައްޔާއި ބާކީ ތިން ކުށުގެ އަދަބު (ނ) ގައި ވާތީ، (ށ) ގެ ދަށުން ދަޢުވާކުރާނަމަ ސާބިތުވާންޖެހެނީ 'ޓެރަރިޒަމްގެ ޢަމަލެއް' ކުރުމުގެ ކުށެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 3 (ހ))

HN2ޖިނާއީ › ޓެރަރިޒަމް

'ޓެރަރިޒަމްގެ ޢަމަލެއް' ސާބިތުކުރުމަށް، 5 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައިވާ ޢަމަލުތަކުގެ (actus reus) ތެރެއިން ޢަމަލެއް، 4 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައިވާ މަޤްޞަދެއްގައި (mens rea) ނުވަތަ 4 (ށ) ގައިވާ ނުރައްކާތެރި ހަތިޔާރު ނުވަތަ ގޮވާތަކެތި ބޭނުންކޮށްގެން ކުރިކަން ދައުލަތުން ސާބިތުކޮށްދޭންޖެހޭނެއެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 3 (ހ))

HN3ޖިނާއީ › ޓެރަރިޒަމް

ޤަރީނާތައް ގުޅުވާލެވިފައިވަނީ ކުށުގެ ބައިވެރިން (accomplice) ތަޙުޤީޤުގައި ދިން ބަޔާންތަކަށް ކަމަށްވެފައި، ޝަރީޢަތުގައި އެ ބަޔާންތަކުން ރުޖޫޢަވެއްޖެނަމަ، ޤަރީނާތަކާއި ކުށާއި ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތާ ގުޅޭގޮތް އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތް މިންވަރަށް ސާބިތުކޮށްދިނުމަކީ ޕްރޮސިކިއުޝަންގެ ޒިންމާއެކެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 3 (ހ))

HN4ޖިނާއީ › ޓެރަރިޒަމް

ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ދިފާޢާ ގުޅޭ ވާހަކަތައް ތެދުދޮގު ބެލުމަށް ތަޙުޤީޤު ނުކޮށް، ދިފާޢުގައި ހުށަހެޅި މުހިންމު ހެކިން ޝަރީޢަތަށް ޙާޟިރުނުކޮށް ކުށްވެރިކުރުމަކީ ޞައްޙަ ނޫނެވެ؛ ސަބަބުވެރި އިންސާނަކަށް ޤަބޫލުކުރެވޭފަދަ ދިފާޢެއް ހުރިނަމަ ދިފާޢީ ހެކިންގެ ބަސް ނާހައި އެ ދިފާޢާމެދު ގޮތެއް ނުނިންމޭނެއެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 3 (ށ))

HN5ޖިނާއީ › ޓެރަރިޒަމް

ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ޢަމަލުކުރީ ކުށުގެ ބައިވެރިއެއްގެ ގޮތުގައި ނޫން ކަމަށާއި އެޖެންޓް ޕްރޮވޮކަޓަރ (agent provocateur) އެއްގެ ގޮތުގައި ކަމަށް ބެލެވޭނެ ސަބަބުތައް ހުރިއިރު، ދައުލަތުގެ އިދާރާއަކުން އޭނާ ބައިވެރިކުރުވި ކަންކަމާއި އެ އިދާރާ ހިންގި ގޮތް ތަޙުޤީޤު ނުކޮށް، އެ ކަންކަމުގެ ޢުޤޫބާތުގެ ބުރަ ރައްޔިތަކަށް އުފުލަން ޖެއްސުމަކީ ޤާނޫނީ ނިޒާމެއްގެ ތެރެއިން ބަލައިގަނެވޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 3 (ށ))

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2015 (ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 4 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2015 (ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 5 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2015 (ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ) އަދި (ނ)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، މުޙައްމަދު ނިޔާޒު، ޙުސައިން ޝަހީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ