ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2017/HC-A/05ހައިކޯޓު · 1 އޮކްޓޫބަރު 2020 · ބިމާ ބެހޭ

މިނިސްޓްރީ އޮފް ހައުސިންގ އެންޑް އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރ ވ. ޙުސައިން ޢަބްދުﷲ

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 1 އޮކްޓޫބަރު 2020ދަށު ކޯޓު: ރ. ދުވާފަރު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 17/E8C/2015ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ދުވާފަރު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން، 3 މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ރ. ދުވާފަރުން ގޯއްޗެއް ދިނުމަށް ދައުލަތަށް އަމުރުކޮށް، މަޢުނަވީ ބަދަލެއް ނެތްކަމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ސުނާމީ ކާރިޘާއާ ގުޅިގެން ރ. ކަނދޮޅުދޫ ރައްޔިތުން ރ. ދުވާފަރަށް ބަދަލުކުރުމުގައި، އިސްތިއުނާފު ރައްދުވި ފަރާތަށާއި ޢާއިލާއަށް ރެޑްކްރޮސް (IFRC) ޕްރޮގްރާމްގެ ދަށުން ގެއެއް ދެވުނެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ ބުނީ އިމާރާތްކުރަމުން ދިޔަ "ސާޙިލް" ބިމުގެ ބަދަލުގައި އިތުރު ގޯއްޗެއް ދޭން ޖެހޭނެ ކަމަށެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ސުނާމީ ކާރިޘާއާ ގުޅިގެން ހިންގި ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ޕްރޮގްރާމެއްގެ ދަށުން ގެއެއް ލިބިފައިވާ ފަރާތަކަށް، އިމާރާތްކުރަމުން ދިޔަ ބިމެއްގެ ބަދަލުގައި ދައުލަތުން އިތުރު ގޯއްޗެއް ދޭން ޖެހޭނެކަމަށް ދަށުކޯޓުން ކުރި ޙުކުމަކީ ޕްރޮގްރާމްގެ މިންގަނޑުތަކާއި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާއާއި ނުޙައްޤު މުއްސަނދިކަމުގެ އުޞޫލާ އެއްގޮތްވާ ޙުކުމެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ދައުލަތުން ބުނީ ޙުކުމަކީ ނުޙައްޤު މުއްސަނދިކަން ލިބިދޭ ޙުކުމެއް ކަމަށާއި، ޙުކުމަށް ވާޞިލުވި ގޮތް ސާފުނުވާ ކަމަށާއި، ހެކިތަކަށް ރިޢާޔަތްކޮށްފައި ނުވާ ކަމަށާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 20 އަދި 23 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ކާރިޘާ ހިނގިއިރު "ސާޙިލް" ގައި މީހުން ދިރިނޫޅުނުތީ IFRC މިންގަނޑުގެ ދަށުން އޭގެ ބަދަލުގައި ގެއެއް ދެވޭނެ އުޞޫލެއް ނެތެވެ. ލިސްޓާމެދު ޝަކުވާއެއް ނުކުރުމުން އޭނާ އެކަމަށް ރުހުން ދީފައިވެއެވެ. ޢާއިލާއަށް ޙައްޤުވާ 1 ގެ ލިބިފައިވާތީ އިތުރު ގޯއްޗެއް ދިނުމަކީ ނުޙައްޤު މުއްސަނދިކަމެކެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ރ. ދުވާފަރު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 17/E8C/2015
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › ބިމާ ބެހޭ

ސުނާމީ ކާރިޘާއާ ގުޅިގެން ކަނޑައެޅިފައިވާ މިންގަނޑުތަކެއްގެ ދަށުން ހިންގާ ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ޕްރޮގްރާމެއްގެ ދަށުން ގެ ލިބޭނެ ފަރާތްތައް ކަނޑައެޅެނީ އެ ޕްރޮގްރާމްގެ މިންގަނޑުތަކުގެ މައްޗަށެވެ. ކާރިޘާ ހިނގިއިރު މީހުން ދިރިނޫޅޭ، އިމާރާތްކުރަމުން ދިޔަ ބިމަކީ އެ މިންގަނޑުތަކުގެ ދަށުން ހުސް ބިމެއްގެ ގޮތުގައި ބެލެވޭ ބިމަކަށްވާނަމަ، އެ ބިމުގެ ބަދަލުގައި ގެއެއް ދެވޭނެ އުޞޫލެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 3.2، 3.3)

HN2މަދަނީ › ބިމާ ބެހޭ

ގެ ލިބޭ ފަރާތްތަކުގެ ލިސްޓު އާންމުކޮށް ޝަކުވާ ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު ހުޅުވާލުމުން، އެ ފުރުޞަތު ލިބުނު ފަރާތަކުން އެއްވެސް ޝަކުވާއެއް ހުށަނާޅައިފިނަމަ، އެ ލިސްޓާމެދު އެ ފަރާތް ރުހި ޤަބޫލުކުރިކަމަށް ބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 3.5)

HN3މަދަނީ › ބިމާ ބެހޭ

ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ފޭރާމާއި ހިޔާވަހިކަމުގެ ޙައްޤު ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ދައުލަތަށް ލާޒިމުވަނީ ދައުލަތުގެ ތަނަވަސްކަމާއި ކުޅަދާނަކަން ހުރި މިންވަރަކަށެވެ. ކާރިޘާތަކުގައި ގެދޮރު ގެއްލުނު ހުރިހާ ރައްޔިތުންނަށް ބޯހިޔާވަހިކަން ފޯރުކޮށްދިނުމަކީ ދައުލަތުގެ ކެރިފޯރުންތެރިކަމުގެ މައްޗަށް ބަރޯސާވާ ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 3.6)

HN4މަދަނީ › ބިމާ ބެހޭ

ގެއްލުނު ފަރާތްތަކަށް ބޯހިޔާވަހިކަން ފޯރުކޮށްދިނުމުގެ މަޤްޞަދުގައި ހިންގާ ޕްރޮގްރާމަކީ ގެއެއްގެ ބަދަލުގައި ގެއެއް ނުވަތަ ބިމެއްގެ ބަދަލުގައި ބިމެއް ދިނުމުގެ ސިޔާސަތުގެ ދަށުން ހިންގާ ޕްރޮގްރާމެއް ނޫނެވެ. މިންގަނޑުގެ ދަށުން ޙައްޤުވާ ގެ ލިބި މަޤްޞަދު ފުރިހަމަވުމަށްފަހު އިތުރު ގޯއްޗެއް ދިނުމަށް ކަނޑައެޅުމަކީ ނުޙައްޤު މުއްސަނދިކަމެއް (unjust enrichment) ލިބިދިނުމެއް ކަމަށާއި، އެއީ ޝަރުޢީ އަދި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް ހުއްދަކުރާ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 3.6)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 23 ވަނަ މާއްދާ (ށ)
  • އިންޓަރނޭޝަނަލް ފެޑެރޭޝަން އޮފް ރެޑްކްރޮސް އެންޑް ރެޑްކްރެސެންޓް ސޮސައިޓީގެ ދާއިމީ ހިޔާވަހިކަން ފޯރުކޮށްދިނުމުގެ ޕްރޮގްރާމްގެ "ގެ ލިބޭ މީހުން ފާހަގަކުރުމަށް ގެންގުޅޭ މިންގަނޑުތައް" (2006)
  • މިނިސްޓްރީ އޮފް އެޓޮލްސް ޑިވެލޮޕްމަންޓްގެ ނަންބަރު 2007/24-C އިޢުލާން
  • 2008/SC-A/09

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ