ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2017/HC-A/203ހައިކޯޓު · 14 އޭޕްރީލް 2019 · ޓެރަރިޒަމް

އަޙްމަދު އިބްރާހީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 14 އޭޕްރީލް 2019ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 805/Cr-C/2011ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ރަހީނުކުރިކަން ސާބިތުވާކަމަށާއި، މެރުމުގެ ޤަޞްދު ސާބިތު ނުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 (ހ) އަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ޤާނޫނު 32/2015 ގެ 6 (ށ) ގެ ދަށުން ކޮންމެ މީހަކު 25 އަހަރަށް ޖަލަށްލުމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
27 ސެޕްޓެމްބަރު 2010 ގައި ހއ. ހޯރަފުށީގައި އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތާއި އިތުރު ބަޔަކު ބައިވެރިވެގެން މީހަކު ރަހީނުކުރުމުން އެ މީހާ މަރުވިކަމަށް ބުނެ ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ދަޢުވާ ކުރެވުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މީހަކު ރަހީނުކުރުމުން އެ މީހާ މަރުވި މައްސަލައެއްގައި ޓެރަރިޒަމްގެ ކުށް ސާބިތުކުރުމުގައި، ތަޙްޤީޤުގައި ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ ޙައްޤު ލިބިދީފައިވޭތޯއާއި، ތަޙްޤީޤަށް ދިން އިޢުތިރާފާއި ސައިންޓިފިކް ހެކިން ކުށް ޝައްކެއްނެތް މިންވަރަށް ސާބިތުވޭތޯއާއި، އާ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ކަނޑައެޅި އަދަބު ޞައްޙަތޯ ބެލުން.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ތަޙްޤީޤުގައި ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ ޙައްޤު ނުދިންކަމަށާއި، ކުށް 51 (އ) ގެ މިންވަރަށް ސާބިތުނުވާކަމަށާއި، މެރުމުގެ ޤަޞްދު ސާބިތުނުވާތީ އަދަބު ކަނޑައަޅަންވީ 32/2015 ގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ހައިކޯޓުން ކަނޑައެޅީ ހައްޔަރުކުރިއިރު ޙައްޤުތައް އަންގައި ވަކީލެއް ހޯދުމުގެ ފުރުޞަތު ދީފައިވާކަމާއި، ވަކީލު ނެތި ތަޙްޤީޤު ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް އޭނާ އެއްބަސްވެފައިވާކަމާއި، ތަޙްޤީޤަށް ދިން ވާހަކައާއި ޝަފަހީ، މާއްދީ އަދި ޑީ.އެން.އޭ ފަދަ ސައިންޓިފިކް ހެކިތައް ދިމާވާތީ ކުށް ސާބިތުވާކަމާއި، ދަޢުވާ ކުރެވިފައިވަނީ 10/90 ގެ 2 (ށ) އާއި 6 (ހ) ގެ ދަށުން ކަމުން އަދަބު ޞައްޙަކަމެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 805/Cr-C/2011
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ޓެރަރިޒަމް

ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ ދަށުން ހައްޔަރުކުރެވޭ މީހަކަށް ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ އެހީތެރިކަން ހޯދުމުގެ ޙައްޤު އަންގައި ފުރުޞަތު ދޭންވާނެއެވެ. އެ ޙައްޤު އަންގައި ފުރުޞަތު ދީފައިވާއިރު، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުން ވަކީލެއްގެ ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ތަޙްޤީޤު ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް އިޢުތިރާޟް ނުކުރާކަމަށް ބުނެފިނަމަ، ތަޙްޤީޤަކީ އެ ޙައްޤު ނުދީ ކުރި ތަޙްޤީޤެއް ނޫނެވެ. (3.2)

HN2ޖިނާއީ › ޓެރަރިޒަމް

ޤާނޫނުއަސާސީގެ 53 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ދައުލަތުން ޤާނޫނީ ވަކީލަކު ޢައްޔަންކޮށްދޭންޖެހޭނީ ބޮޑެތި ޖިނާއީ މައްސަލަތަކުގައި ވަކީލެއް ހޯދޭ ފަދަ މާލީ ތަނަވަސްކަން ނެތް މީހުންނަށެވެ؛ އަމިއްލައަށް ވަކީލަކު ޢައްޔަންކޮށްފައިވާ ފަރާތަކީ އެ ޝަރުޠު ހަމަވާ ފަރާތެއް ނޫނެވެ. (3.2)

HN3ޖިނާއީ › ޓެރަރިޒަމް

ތަޙްޤީޤު މަރުޙަލާގައި ދައްކާފައިވާ ވާހަކަތަކަށް ޝަރީޢަތުގައި އިންކާރުކުރިނަމަވެސް، އެ ވާހަކަތައް މައްސަލައިގައި ލިބިފައިވާ ހެކިތަކާއި ގުޅިފައިވާ ޤަރީނާތަކާ ދިމާވާނަމަ ޙުކުމަށް ވާޞިލުވުމުގައި އެ ވާހަކަތަކަށް ރިޢާޔަތްކުރެވިދާނެއެވެ (2009/SC-A/18). ޢަމަލު ހިންގި މީހަކަށް ނޫނީ ނޭނގޭނެ ތަފްޞީލުތަކެއް ތަޙްޤީޤަށް ކިޔައިދީފައިވާއިރު، އެކަން ޝަފަހީ ހެކިތަކާއި މާއްދީ އަދި ސައިންޓިފިކް ހެކިތަކުން ތާއީދުކުރާނަމަ، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (އ) ގައިވާ މިންވަރަށް ކުށް ސާބިތުވެއެވެ. (3.5)

HN4ޖިނާއީ › ޓެރަރިޒަމް

ކުރީގެ ޤާނޫނު (10/90) ގެ ދަށުން ދަޢުވާކުރެވި ކުށް ސާބިތުވި މައްސަލައެއްގައި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2015 ގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ ދަށުން އަދަބު ކަނޑައެޅުމަކީ ޝަރުޢީ އަދި ޤާނޫނީ ހަމަތަކާ އެއްގޮތް ކަމެކެވެ. (3.6)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
  • ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (އ)
  • ޤާނޫނުއަސާސީގެ 53 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ)
  • ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 10/90 (ދިވެހިރާއްޖޭގައި ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 2 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)، 3 ވަނަ މާއްދާ އަދި 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2015 (ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 5 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ (2)، 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ)
  • 2009/SC-A/18

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، ޙުސައިން ޝަހީދު، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ