ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-A/164ހައިކޯޓު · 20 ޖުލައި 2020 · ކުޑަކުއްޖަކާ އެކު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުން

ސާޖިދު ޒަކަރިއްޔާ ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައިޚިލާފު ރައުޔެއް
ހައިކޯޓު · 20 ޖުލައި 2020ދަށު ކޯޓު: ކ. މާފުށި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 74/H-12-C/2017ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
މާފުށީ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ކުށް އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތި ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި 10 އަހަރު ޖަލަށްލުމަށް ޙުކުމްކުރި.
ވާޤިޢާ
7 އަހަރުގެ ކުއްޖަކާމެދު 2016 ޑިސެމްބަރުގައި ތިން ފަހަރެއްގެ މަތިން ޖިންސީ ޢަމަލު ހިންގިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ދަޢުވާކުރި. ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ދަޢުވާއަށް އިންކާރުކުރި.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ކުޑަކުއްޖަކާއެކު ޖިންސީ ޢަމަލު ހިންގުމުގެ ކުށް (ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ 3 ވަނަ މާއްދާ) ސާބިތުކުރުމަށް 47 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ފަސް ބާވަތުގެ ހެކި ހަމަވާން ޖެހޭތޯއާއި، ކުއްޖާގެ ކިޔައިދިނުމާއި އެ ކިޔައިދިނުން ކޮރޮބޮރޭޓްކުރާ ހެކިތަކުން ކުށް އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތި ސާބިތުވިތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ 47 ވަނަ މާއްދާގައިވާ މަދުވެގެން ފަސް ބާވަތުގެ ހެކި ހަމަނުވެ، އިތުރު ހެކިވެސް ނެތި، ހައިކޯޓުގެ ސަވާބިޤާ ޚިލާފަށް ކުށް ސާބިތުކުރި ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
އަޣްލަބިއްޔަތުން ބުނީ 47 ވަނަ މާއްދާގެ ފަސް ބާވަތުގެ ހެކި ލިބިފައިވާއިރު، ކުއްޖާގެ ކިޔައިދިނުން މެޑިކޯ-ލީގަލް ރިޕޯޓާއި ތަޅުލި ކޮޓަރީގައި ތިއްބާ ފެނުނުކަމުން ކޮރޮބޮރޭޓްވާތީ ކުށް ސާބިތުވާ ކަމަށެވެ. ޚިލާފު ރައުޔުގައި ބުނީ ކުއްޖާގެ ބަސް އެތެރެފުށުން އެއްގޮތް ނުވުމާއި ޑޮކްޓަރީ ހޯދުންތަކާ ތަފާތުވުމުން އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއް އުފެދޭ ކަމަށެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކ. މާފުށި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 74/H-12-C/2017
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް (އަޣްލަބިއްޔަތުން)

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކުޑަކުއްޖަކާ އެކު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުން

ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2019/SC-A/77 ގައިވާ ގޮތުން، ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ ދަށުން ކުށް ސާބިތުކުރުމުގެ ހެކީގެ އުޞޫލަކީ ކުއްޖާ ކިޔައިދޭ ކިޔައިދިނުން މައިގަނޑު އަސާސަކަށް ބަލައިގެން ވަޒަންކުރުމެވެ؛ ކުއްޖާގެ ހެކިބަހަކީ އާދަޔާ ޚިލާފަށް ތެދުކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ހެކިބަހެއްނަމަ އެކަނިވެސް ކުށް ސާބިތުކުރެވިދާނެއެވެ؛ 47 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ބާވަތްތަކަކީ ކުއްޖާގެ ހެކިބަސް ކޮރޮބޮރޭޓްކުރުމުގެ ވަސީލަތްތަކެވެ. (3.2)

HN2ޖިނާއީ › ކުޑަކުއްޖަކާ އެކު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުން

47 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ)، (ކ) އަދި (ދ) ގައިވާ ހެކިތަކަކީ ފަސް ބާވަތް ހަމަކުރުމުގައި ވަކިވަކި ބާވަތްތަކެއްގެ ގޮތުގައި ނުބެލެވޭނެކަމަށް ހައިކޯޓުގެ 2014/HC-DM/01 ގައި ކުރި މާނަކުރުމަކީ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2019/SC-A/77 ގެ ފަހުން ކޯޓުތަކުން ޢަމަލުކުރުން ރަނގަޅު މާނަކުރުމެއް ނޫނެވެ. (3.2، އަޣްލަބިއްޔަތު)

HN3ޖިނާއީ › ކުޑަކުއްޖަކާ އެކު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުން

47 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ބާވަތްތަކުން ފަސް ބާވަތުގެ ހެކި ހަމަނުވިޔަސް، ޝަރީޢަތާއި ޤާނޫނު ހުއްދަކުރާ އެހެން ހެކިތަކާއި ޤަރީނާއަށް ބަލައި ކުށް ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 (އ) ގެ މިންގަނޑަށް ސާބިތުވާނަމަ ކުށް ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައެޅުމަށް އެ މާއްދާ ހުރަހެއް ނާޅައެވެ. (3.4–3.5، އަޣްލަބިއްޔަތު)

HN4ޖިނާއީ › ކުޑަކުއްޖަކާ އެކު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުން

ހެކިވެރިއެއް ތަޙްޤީޤަށް ދިން ބަޔާނާއި ޝަރީޢަތުގައި ދިން ބަޔާނާ ތަޢާރުޒުވާނަމަ، އޭނާގެ ހެކިބަސް މުޅިން ދޫކޮށްލުމާއި ނުވަތަ މުޅި މައްސަލައަށް ބަލައި ތެދުކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ބައިތަކަށް ރިޢާޔަތްކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރު ފަނޑިޔާރަށް ލިބިގެންވެއެވެ؛ ހާދިސާއާ ކައިރިން ދިން ބަޔާނަކީ ފަހުން ދޭ ބަޔާނަށްވުރެ ޙަޤީޤަތާ އެއްގޮތްވުމުގެ ފުރުޞަތު ބޮޑު ބަޔާނެކެވެ؛ އަދި 47 (ނ) ގެ 'ލޮލަށް ފެނުނު މީހުންގެ ހެކި' ގެ ތެރޭގައި ތަޙްޤީޤަށް ދިން ބަޔާން ވެސް ހިމެނެއެވެ. (3.3.4، އަޣްލަބިއްޔަތު)

HN5ޖިނާއީ › ކުޑަކުއްޖަކާ އެކު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުން

ކުއްޖާ ހާދިސާއާ ކައިރިން މަންމައަށާއި ޑޮކްޓަރަށާއި ފުލުހުންނަށް ދިން ކިޔައިދިނުމާއި، ރިކޯޑުކުރި އިންޓަވިއު، ޖިސްމާނީ ގެއްލުން ދައްކާ މެޑިކޯ-ލީގަލް ރިޕޯޓު، އަދި ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތާއި ކުއްޖާ ތަޅުލި ކޮޓަރިއެއްގައި ތިއްބާ ފެނުނުކަމަކީ 47 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)، (ޅ)، (ކ)، (އ) އަދި (ވ) ގެ ހެކިތަކެވެ؛ އެ ހެކިތަކާއި ގުޅޭ ހަރުދަނާ ޤަރީނާއިން ކުށް އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތި ސާބިތުވެއެވެ. (3.5–3.6، އަޣްލަބިއްޔަތު)

HN6ޖިނާއީ › ކުޑަކުއްޖަކާ އެކު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުން

ޚިލާފު ރައުޔު (ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް): ކުއްޖާގެ ހެކިބަހަކީ އާދަޔާ ޚިލާފަށް ތެދުކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ހެކިބަހެއްތޯ ބަލަންވާނީ ހެކިބަސް ބޭރުފުށުން އެއްގޮތްތޯ (ތަފާތު ފަރާތްތަކަށް ކިޔައިދިނުމުގައި)، އެތެރެފުށުން އެއްގޮތްތޯ (އިންޓަވިއު ކުރިއަށްދާވަރަކަށް ކުށުގެ ޢުންޞުރުތައް ބަދަލުވޭތޯ)، ކުއްޖާގެ އަޚްލާޤު، އަދި ނުބައި ނިޔަތެއް އޮތްތޯ ބަލައިގެންނެވެ؛ ނުބައި ނިޔަތެއް އޮތްކަން ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ އޮންނަނީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަށެވެ. (3.11)

HN7ޖިނާއީ › ކުޑަކުއްޖަކާ އެކު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުން

ޚިލާފު ރައުޔު (ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް): ކޮރޮބޮރޭޝަނަކީ ތުހުމަތުގެ މައިގަނޑު އަސާސާ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ގުޅުވާލާ މިނިވަން ހެއްކަކުން ބަލިކަށި ހެއްކަކަށް ބާރު ހޯދުމެވެ؛ ކުއްޖާއާއި މަންމަ ކިޔައިދިން ވާހަކައަށް ބިނާކޮށް ހެދޭ ސޯޝަލް ރިޕޯޓަކީ މިނިވަން ކޮރޮބޮރޭޓިވް ހެއްކެއް ނޫނެވެ؛ އަދި ކުއްޖާގެ ކިޔައިދިނުމާއި ޑޮކްޓަރީ ހޯދުންތައް ތަފާތުވާނަމަ ކުއްޖާގެ ބަސް ކޮރޮބޮރޭޓެއް ނުވެއެވެ. ޝައްކު ހުރި ހާލަތުގައި ޙުކުމް ދެމެހެއްޓޭނެ ނުވާނެއެވެ. (3.12–3.14)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ) އަދި (ނ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 47 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (އ)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2019/SC-A/77
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2018/SC-A/24
  • ހައިކޯޓުގެ 2014/HC-DM/01
  • ހައިކޯޓުގެ 2012/HC-A/129
  • ހައިކޯޓުގެ 2012/HC-A/14
  • ހައިކޯޓުގެ 2015/HC-A/142

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޢަލީ ސަމީރު، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް
ޚިލާފު ރައުޔު
އެބައޮތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ