ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-A/35ހައިކޯޓު · 19 ނޮވެމްބަރު 2020 · އިހުމާލުގެ ސަބަބުން ލިބޭ ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ހޯދަން

ޙަައްވާ ނާޞިޙާ ވ. މުޙައްމަދު ނާޝިދު

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 19 ނޮވެމްބަރު 2020ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 156/CV-C/2018ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން، 595,000ރ. ގެ ކުލިއާ ހަވާލުވެފައިވަނީ އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތްކަން ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި، އެ ފައިސާ ބައްޕަގެ ބޭންކް އެކައުންޓަށް 15 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ޖަމާކުރުމަށާއި، ކުލި ނުނެގުމަށާއި ގޯތި ކުއްޔަށް ދިނުމުގެ މުޢާމަލާތެއް ނުކުރުމަށް އެންގިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ޙަޖުރުކުރެވިފައިވާ ބައްޕަގެ މުދާ ބެލެހެއްޓުމާ ދެ ދަރިން ހަވާލުކުރެވިފައިވަނިކޮށް، އޭގެ ތެރެއިން އެކަކު ގޯތީގެ ކުލި އަމިއްލަ ބޭނުމަށް ހޭދަކުރާތީ، ކުރިން ހޯދި ފައިސާގެ ފަހުން ލިބުނު 17 މަހުގެ ކުލި ހޯދުމަށާއި ކުލި ނުނެގުމަށް އެންގުމަށް އަނެއް ދަރިފުޅު ދަޢުވާކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ޙަޖުރުކުރެވިފައިވާ ބައްޕަގެ ގޯތީގެ ކުލި ބެލެހެއްޓުމާ ހަވާލުވި ދަރިއަކަށް، ލިބުނު ކުލި ބައްޕަގެ ބޭންކް އެކައުންޓަށް ޖަމާކުރުމަށް އެންގި ޙުކުމަކީ، ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރެވިފައިވާ ހައިކޯޓު ޙުކުމަކަށް ބަރޯސާވެގެން ކުރެވުނު، އިސްތިއުނާފުގެ ޙައްޤާ ޚިލާފު ޙުކުމެއްތޯ؛ އަދި ޙަޖުރުގެ ނިހާއީ ޙުކުމާ (res judicata) ޚިލާފު ޙުކުމެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރެވިފައިވާ 2016/HC-A/412 ގެ ބާރު ފަސްވެފައިވާތީ އެއަށް ބަރޯސާވެގެން ކުރި ޙުކުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 56 ވަނަ މާއްދާގެ އިސްތިއުނާފުގެ ޙައްޤާ ޚިލާފު ޙުކުމެއް ކަމަށާއި، ޙަޖުރުގެ ނިހާއީ ޙުކުމުގެ ނިހާއީކަން ގެއްލޭ ގޮތަށް ޙުކުމްކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
2011/SC-SJ/04 ގެ އުޞޫލު ތަޠްބީޤުވަނީ ތަންފީޒުކުރުމުގެ އަމުރެއް ނެރެފައިވާ ޙާލަތުގައި ކަމާއި، ހައިކޯޓު ޙުކުމް ހުއްޓުވުމުގެ އަމުރެއް ސުޕްރީމް ކޯޓުން ނެރެފައި ނުވާތީ އެ ޙުކުމަށް ޢަމަލުކުރުން ޞައްޙަ ކަމާއި، އަމާނާތްތެރިކަމާއެކު ޢަމަލުނުކުރާ ބަލަހައްޓާ ފަރާތާ މެދު ޙަޖުރުގެ ނިންމުމަށް ބަދަލު ގެނައުމަކީ ރެސްޖުޑިކާޓާއާ ޚިލާފު ކަމެއް ނޫން ކަމެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 156/CV-C/2018
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › އިހުމާލުގެ ސަބަބުން ލިބޭ ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ހޯދަން

ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2011/SC-SJ/04 ރިޓް އޮފް ޕްރޮހިބިޝަންގައިވާ، އިސްތިއުނާފުކުރެވިފައިވާ މަދަނީ ޙުކުމެއް ތަންފީޒުކުރުން ފަސްކުރުމުގެ އުޞޫލު ތަޠްބީޤުވަނީ ދަށުކޯޓަކުން ޙުކުމް ތަންފީޒުކުރުމުގެ އަމުރެއް ނެރެފައިވާ ޙާލަތެއްގައެވެ؛ ތަންފީޒުކުރުމުގެ އަމުރެއް ނެރެފައިނުވާ ޙާލަތަކަށް އެ އުޞޫލު ތަޠްބީޤު ނުކުރެވޭނެއެވެ.

HN2މަދަނީ › އިހުމާލުގެ ސަބަބުން ލިބޭ ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ހޯދަން

ހައިކޯޓުން ނިންމާ މައްސަލައެއްގެ ބާރު ކެނޑިގެންދަނީ، ސުޕްރީމް ކޯޓުން އެ ޙުކުމް ބާޠިލުކޮށްފިނަމަ ނުވަތަ އެ ޙުކުމަށް ޢަމަލުކުރުން ވަގުތީ ގޮތުން ހުއްޓުވުމަށް ސުޕްރީމް ކޯޓުން ލިޔުމުން އަންގައިފިނަމައެވެ؛ ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފު ހުށަހަޅައި ބަލައިގަތުން އެކަނި ހައިކޯޓު ޙުކުމަށް ޢަމަލުކުރުން ހުއްޓިގެން ނުދެއެވެ.

HN3މަދަނީ › އިހުމާލުގެ ސަބަބުން ލިބޭ ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ހޯދަން

ޙަޖުރުކުރުމުގެ ޙުކުމަކީ ޤަޟާޢީ ޙުއްޖިއްޔަތު ލިބިފައިވާ ނިހާއީ ޙުކުމެއް ނަމަވެސް، މުދާ ބެލެހެއްޓުމާ ހަވާލުކުރެވުނު ފަރާތް ޙުކުމުގެ ޝަރުޠުތަކާ އެއްގޮތަށް އަމާނާތްތެރިކަމާއެކު ޢަމަލުނުކުރާނަމަ އެ ފަރާތުގެ ބާރު ނިމުމަކަށް އައިސް، އެ ނިންމުމަށް ބަދަލު ގެނައުމަށް ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅުމަކީ ރެސްޖުޑިކާޓާގެ މަބްދަޢާ ޚިލާފު ކަމެއް ނޫނެވެ.

HN4މަދަނީ › އިހުމާލުގެ ސަބަބުން ލިބޭ ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ހޯދަން

ޙަޖުރުކުރެވެނީ ޙަޖުރުކުރެވުނު ފަރާތުގެ (އަދި ޙުކުމުގައި ބަޔާންކުރާ ފަރާތްތަކުގެ) މަޞްލަޙަތަށެވެ؛ މުދާ ހަވާލުކުރެވުނު ފަރާތުން އެ މަޞްލަޙަތު ފިޔަވައި އެހެން ބޭނުމެއް ކުރާނަމަ ޙަޖުރުގެ ނިންމުމަށް ބަދަލު ގެނައުމަށް ދަށުކޯޓުގައި އެދެވޭނެއެވެ؛ ނިހާއީ ނިޔާގެ ބާރު އޮތްކަމަށް ބުނެ އެ މުދާ އެހެން ގޮތަކަށް ބޭނުންކުރުމަށް ޙުއްޖަތެއް ދެއްކޭނެ ކަމަކަށް ނުފެނެއެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 56 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 313 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް؛ އަދަދު އޮޅިފައިވާ ހެން)
  • 2011/SC-SJ/04
  • 2011/SC-A/46
  • 2017/SC-L/143
  • 2016/HC-A/412
  • 2016/HC-A/406
  • 513/Cv-C/2015
  • 2308/Cv-C/2015

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ފަނޑިޔާރު ޢަލީ ސަމީރު، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ