ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-A/421ހައިކޯޓު · 23 އޮކްޓޫބަރު 2019 · ކޯޓު އަމުރު

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޢަލީ އިޔާޛު

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 23 އޮކްޓޫބަރު 2019ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MA/2019/1543ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން، ހެކިންނަށް ނުފޫޒު ފޯރުވުމުގެ ރެކޯޑެއް ނެތުމާއި ބަލިތަކަށް ފަރުވާ ހޯދަމުންދާތީ، ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 66(ހ) ގެ ދަށުން ޝަރުޠުތަކާއެކު ބަންދުން ދޫކޮށްލިއެވެ.
ވާޤިޢާ
މަސްތުވާތަކެތި ގެންގުޅެ ވިޔަފާރިކުރާ ކަމުގެ ތުހުމަތުގައި ފުލުހުން އެޕާޓްމަންޓަކަށް ވަނުމުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ހުރި ކޮޓަރިތަކުން ކެނަބިސް ހިމެނޭ ތަކެތި ފެނި، ކުޑަކަމުދާތަކެތި ކޮކޭނަށް ޕޮޒިޓިވްވިއެވެ. ފުލުހުން ބަންދުގެ މުއްދަތު 15 ދުވަހަށް އިތުރުކުރަން އެދުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރުމާއި ގެންގުޅުމާއި ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ތުހުމަތުގައިވާ މީހާ ހެކިންނަށް ނުފޫޒު ފޯރުވުމުގެ ރެކޯޑެއް ނެތުމާއި ބަލިތަކަށް ފަރުވާ ހޯދަމުންދާތީ ޝަރުޠުތަކާއެކު ބަންދުން ދޫކޮށްލި ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59، 60، 63 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު އަމުރެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕީޖީން ބުނީ އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22(ޅ)، 59، 60، 63 ވަނަ މާއްދާތަކާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143(ރ) ގެ ތަބާވުމުގެ އުޞޫލާ ޚިލާފު އަމުރެއް ކަމަށެވެ؛ ހައިކޯޓުގައި ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމަށް އެދުނެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށަކީ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްކަމުންނާއި ހެކި ޤަރީނާއަށް ބަލާއިރު ދޫކޮށްލުމުން ކުށް ތަކުރާރުކުރުމުގެ ފުރުޞަތު އޮންނާތީ ދަށުކޯޓުގެ އަމުރަށް ބަދަލު ގެންނަން ޖެހެއެވެ؛ ނަމަވެސް ދަށުކޯޓުގައި އެދުނު 15 ދުވަހަށްވުރެ ބުރަ ގޮތަކަށް ހައިކޯޓުގައި ނާދެވޭނެ ކަމާއި، ޝަރީޢަތް ހިނގަމުންދާތީ ބަންދާމެދު ނިންމަންވީ މައްސަލަ ބަލާ ކޯޓުން ކަމަށް ކޯޓު ނިންމިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MA/2019/1543
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު؛ ބަންދަށް އެދި ހުށަހަޅައިފިނަމަ މައްސަލަ ބަލާ ކޯޓުން އަލުން ނިންމަން ޖެހޭ

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ތަޙްޤީޤާއި ޝަރީޢަތުގެ މަރުޙަލާގައި ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހާއަކީ ކުށް ސާބިތުވެފައިވާ މީހެއް ނޫންކަމުން، އޭނާގެ ބަންދާމެދު ނިންމުމުގައި ފަނޑިޔާރު ބަލަންޖެހޭނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ 1 އިން 4 އަށް ނަންބަރުގައިވާ ސަބަބުތަކުން ސަބަބެއް އޮތްތޯއެވެ؛ އެކަން ކަނޑައެޅުމުގެ ބާރު ލިބިދީފައިވަނީ ފަނޑިޔާރަށެވެ. (ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48(ރ)، 49) (ޕެރ. 3(ހ))

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބަންދު ޤާނޫނާ އެއްގޮތްތޯ ކަނޑައެޅުމުގައި ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނާއި، ކުށްކުރި ޙާލަތާއި، އަނިޔާވެރިކަމާއި، ހެކީގެ ބުރަދަނާއި، ކުށުގެ ރެކޯޑާއި، ކޯޓަށް ހާޒިރުވުމުގައި ކުރިން ޢަމަލުކުރި ގޮތަށް ރިޢާޔަތްކުރަން ޖެހޭއިރު، ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރެ، ދޫކޮށްލައިފިނަމަ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެކަމަށް ފަނޑިޔާރަށް ޤަބޫލުކުރެވިއްޖެނަމަ، ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އަމުރުކުރަން ޖެހެއެވެ. (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59، 60(ށ)) (ޕެރ. 3(ހ)، 3(ށ))

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

މަސްތުވާތަކެތި ގެންގުޅުމާއި ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ފަދަ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްގެ ތުހުމަތުގައިވާ މީހަކު ދޫވެފައި ހުރުމަކީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ޢަމަލު ތަކުރާރުކުރުމުގެ ފުރުޞަތު އޮންނަ ކަމެއް ކަމުން، އެފަދަ މީހަކު މުޖުތަމަޢަށް ދޫވެދާފަދަ ތަނެއްގައި ބެހެއްޓުމަކީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއްކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވެއެވެ. (ޕެރ. 3(ށ))

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބަންދާމެދު ނިންމުމަށް ހާޒިރުކުރެވޭ މީހާއަކީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާތެރިވެދާނެ މީހެއްކަމަށް ފަނޑިޔާރަށް ފެންނަ ޙާލަތުގައި، އޭނާ ބަހައްޓަންޖެހޭނީ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާތެރިކަމެއް ނުފޯރުވޭނެ ފަދަ ތަނެއްގައެވެ. (ޕެރ. 3(ށ))

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުމެއް އިސްތިއުނާފުކުރާ ޙާލަތުގައި، ދަށުކޯޓުގައި އެދުނު ގޮތަށްވުރެ ބުރަވާނެ ގޮތަކަށް ކަންކޮށްދިނުމަށް އިސްތިއުނާފު ކޯޓުގައި އެދިގެން ނުވާނެއެވެ؛ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްގެ ތުހުމަތުގައި ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރެ 60(ށ) ގެ ސަބަބެއް އޮތްނަމަ، ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމަށް ދައުލަތުން ޝަރީޢަތުގައި އެދެން ޖެހެއެވެ. (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 58 ވަނަ މާއްދާ) (ޕެރ. 3(ނ))

HN6ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށުގެ މައްސަލަ ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅިފައިވާނަމަ، ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމަންޖެހޭނީ އެ މައްސަލަ ބައްލަވާ ކޯޓުން، އެ މައްސަލަ ބައްލަވާ ފަނޑިޔާރެވެ. (ޕެރ. 3(ރ))

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުގެ ނުކުތާގައި)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 58 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 63 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުގެ ނުކުތާގައި)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 66 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (ދަށުކޯޓުގެ އަމުރުގައި)
  • ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2012/HC-A/260 ޤަޟިއްޔާ
  • ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2013/HC-A/35 ޤަޟިއްޔާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޙުސައިން ޝަހީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ