ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-I-SH/01ހައިކޯޓު · 4 އޭޕްރީލް 2019 · އިންތިޚާބީ ޝަކުވާ

އަޙްމަދު އިބްރާހީމް މަނިކު ވ. އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަން

ދަޢުވާ ބަލައިނުގަނެ، އެދިފައިވާ އަމުރު ނ…
ހައިކޯޓު · 4 އޭޕްރީލް 2019ބާވަތް: އިންތިޚާބީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަނުން ނިންމީ ޑިޕާޓްމަންޓް އޮފް ނޭޝަނަލް ރެޖިސްޓްރޭޝަންގައި މަޢުލޫމާތު ބަދަލުވެފައި ނެތުމާއި ކާޑު ހަދައި ނުނިމުމުން ނަން ތިމަރަފުށި ދާއިރާގެ ލިސްޓަށް އިތުރުކޮށް ނުދެވޭނެ ކަމަށެވެ.
ވާޤިޢާ
ވޯޓަރސް ލިސްޓު 29 ޖަނަވަރީ 2019 ގައި ޝާއިޢުކުރުމަށްފަހު، މައްސަލަ ހުށަހެޅި ފަރާތް ރަށްވެހިކަން ތ. ތިމަރަފުށްޓަށް ބަދަލުކުރުމަށް 4 ފެބްރުއަރީ 2019 ގައި ކައުންސިލަށް އެދި، ތިމަރަފުށި ދާއިރާއަށް ވޯޓުދެވޭނެ ގޮތް ހަމަޖައްސައިދިނުމަށް ކޮމިޝަނަށް ތަކުރާރުކޮށް ޝަކުވާ ހުށަހެޅި. ރަށްވެހިކަން ބަދަލުވީ 12 ފެބްރުއަރީ 2019 ގައި، ކާޑު ހެއްދުމަށް ހުށަހެޅީ 7 މާރޗް 2019 ގައި.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ރަށްވެހިކަން ބަދަލުކުރުމަށް އެދުނު ނަމަވެސް ވޯޓު ދިނުމުގެ ޙައްޤު ލިބިފައިވާ މީހުންގެ ރަޖިސްޓަރީގައި އެ ރަށުގެ ދާއިރާއަށް ނަން ހިމަނާފައި ނުވާތީ، ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިންތިޚާބު 2019 ގައި ތ. ތިމަރަފުށި ދާއިރާގެ ވޯޓަރސް ލިސްޓުގައި ނަން ހިމެނުމަށް އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަނުގެ މައްޗަށް އަމުރު ނެރެން ޖެހޭތޯ؛ އަދި މައްސަލަ ހުށަހަޅާފައިވަނީ ޤާނޫނީ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައިތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ހުށަހެޅި ފަރާތުން ބުނީ ވަޒަންވެރިވުމާއި ވޯޓުދިނުމުގެ ޙައްޤަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ ޙައްޤުތަކެއް ކަމަށާއި އިދާރާތަކުގެ އިހުމާލުން އެ ޙައްޤުން މަޙްރޫމުކުރެވިގެން ނުވާނެ ކަމަށެވެ. ކޮމިޝަނުން ބުނީ ރަޖިސްޓަރީ އެކުލަވާލަންވާނީ ޤައުމީ ޑޭޓާބޭސްއަށް ބިނާކޮށް ކަމަށާއި އެނޫން ގޮތަކަށް ބަދަލު ގެނައުމުގެ އިޚްތިޔާރެއް ނެތް ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
މައްސަލަ ހުށަހަޅާފައިވަނީ ފުރަތަމަ ނިންމުމުން 5 ދުވަސް ފަހަނައަޅާ ވަގުތު ބަންދުވުމަށްފަހު ކަމަށާއި، ޑޭޓާބޭސްއަށް ބަދަލު ނުގެނެވޭހާ ހިނދަކު ކޮމިޝަނަށް ރަޖިސްޓަރީ ބަދަލުކުރެވޭނެ ހަމައެއް ނެތް ކަމަށާއި، ކަނޑައެޅި ތާރީޚުތައް ފަހަނައަޅާ ދިޔަފަހުން ކޯޓުން އެ ތާރީޚުތައް އިޢާދަކުރުވައިގެން ނުވާނެ ކަމަށާއި، ވޯޓުގެ ޙައްޤު ގެއްލުނަސް މައްސަލައެއް ނެތްކަމަށް އެއްބަސްވެފައިވާތީ estoppel ގެ އުޞޫލުންވެސް އެދުން ބަލައިނުގަނެވޭނެ ކަމަށެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
—
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަޢުވާ ބަލައިނުގަނެ، އެދިފައިވާ އަމުރު ނ…

ދަޢުވާ ބަލައިނުގަނެ، އެދިފައިވާ އަމުރު ނެރެވެން ނެތްކަމަށް ޙުކުމްކުރި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1އިންތިޚާބީ › އިންތިޚާބީ ޝަކުވާ

އިންތިޚާބުތަކާބެހޭ ޢާންމު ޤާނޫނުގެ 10 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ) ގެ ދަށުން އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަނުގެ ނިންމުމާމެދު ހައިކޯޓަށް މައްސަލަ ހުށަހަޅަންވާނީ ނިންމުން އަންގާތާ 5 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ކަމަށާއި، އެއް މައުޟޫއެއްގެ މައްޗަށް ތަކުރާރުކޮށް ޝަކުވާ ހުށަހަޅައި ކޮމިޝަނުން ތަފާތު ތާރީޚުތަކުގައި ޖަވާބު ދިން ނަމަވެސް މުއްދަތު ގުނަން ފެށެނީ ފުރަތަމަ ޝަކުވާއާ ގުޅިގެން ނިންމި ނިންމުން ލިބުނު ވަގުތުން ކަމަށާއި، އެ މުއްދަތު ދިގުވެގެން ނުދާނެއެވެ. (3.1)

HN2އިންތިޚާބީ › އިންތިޚާބީ ޝަކުވާ

ވޯޓު ދިނުމުގެ ޙައްޤު ލިބިފައިވާ މީހުންގެ ރަޖިސްޓަރީ އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަނުން އެކުލަވާލަންވާނީ ނޭޝަނަލް ރެޖިސްޓްރޭޝަނާ ގުޅޭ ކަންކަން ބެލެހެއްޓުމުގެ މަސްއޫލިއްޔަތު ޙަވާލުކުރެވިފައިވާ ދައުލަތުގެ އިދާރާއިން ބަލަހައްޓާ ޤައުމީ ޑޭޓާބޭސްގައިވާ މަޢުލޫމާތަށް ބިނާކޮށް ކަމަށާއި، އެ ޑޭޓާބޭސްއަށް ބަދަލު ފުރަތަމަ ނުގެނެވޭހާ ހިނދަކު ރަށްވެހިކަން ބަދަލުކުރުމަށް ހުށަހެޅި ހުށަހެޅުމަކަށް ބަލައި ރަޖިސްޓަރީއަށް ބަދަލު ގެނައުމުގެ ޤާނޫނީ ހަމައެއް ކޮމިޝަނަކަށް ނެތެވެ. (3.2)

HN3އިންތިޚާބީ › އިންތިޚާބީ ޝަކުވާ

ކޮމިޝަނުން އިޢުލާނުކޮށްފައިވާ ތާރީޚުގެ ކުރިން ރަށްވެހިކަން ބަދަލުކޮށް ކާޑު ހަދައި ނިންމުމަށް ކުރަންޖެހޭ ކަންކަން ކަނޑައެޅިފައިވާ މުއްދަތުގައި ފަރާތެއް ނުކޮށްފިނަމަ، އެ ފަރާތުގެ ނަން ރަޖިސްޓަރީގައި ނުހިމެނުމަކީ ކޮމިޝަނުން ޤާނޫނީ މަސްއޫލިއްޔަތެއް އަދާނުކުރުމުން ދިމާވި ކަމެއް ކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (3.2)

HN4އިންތިޚާބީ › އިންތިޚާބީ ޝަކުވާ

ޤާނޫނުއަސާސީގެ 26 (ހ) އާއި 41 (ށ) ގެ ޙައްޤުތަކާއެކު 67 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ވާޖިބުތަކާއި ޤާނޫނުގެ ވެރިކަމުގެ އުޞޫލު ހިފެހެއްޓެންވާނެ ކަމަށާއި، އިންތިޚާބާ ގުޅޭ ކަންކަމަށް ޤާނޫނުގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ވަގުތުތަކަކީ އިންތިޚާބުގެ ނަޒާހަތްތެރިކަން (integrity) ހިފެހެއްޓުމަށް އިހުމާލުކޮށްނުލެވޭނެ އަސާސީ ބައެއް ކަމުން، އެ ތާރީޚުތައް ފަހަނައަޅާ ދިޔަފަހުން ރަޖިސްޓަރީއަށް ބަދަލު ގެނައުމަކީ އަސާސީ ޙައްޤުތައް ލިބިދިނުމުގެ ނަމުގައި ކޮމިޝަނަށް ކޮށްދެވޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. (3.3)

HN5އިންތިޚާބީ › އިންތިޚާބީ ޝަކުވާ

ކޮމިޝަނުން ޤާނޫނުން ލާޒިމުކުރާ ކަމެއް ނުކޮށް ދޫކޮށްލައިގެން ނުވަތަ ނުކުރަންޖެހޭ ކަމެއް ކޮށްގެން ދިމާވި ކަމަކަށް ނުވާހާ ހިނދަކު، ކޯޓުމެދުވެރިކޮށް އިންތިޚާބުގެ ތާރީޚުތަކާއި ވަގުތުތައް އިޢާދަކުރުމަށް އެދުމަކީ ކޯޓުން ގޮތްކިޔައި ބެހެންޖެހޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. (3.3)

HN6އިންތިޚާބީ › އިންތިޚާބީ ޝަކުވާ

ޖަމާޢީ މަންފާއަށް އެކަށައަޅާފައިވާ ޙައްޤުތައް ފިޔަވައި ފަރުދީ ޙައްޤުތަކަކީ (ވޯޓު ދިނުމުގެ ޙައްޤު ހިމެނޭ) އަމިއްލަ އިޚްތިޔާރުން ދޫކޮށްލެވިދާނެ (waiver) ޙައްޤުތަކެއް ކަމަށާއި، ވޯޓު ދިނުމުގެ ޙައްޤު ގެއްލުނު ނަމަވެސް މައްސަލައެއް ނެތްކަމަށް ދައުލަތުގެ އިދާރާއެއްގައި އިޤްރާރުވުމަށްފަހު އެނޫން ގޮތަކަށް އަމުރުކުރުމަށް އެދުމަކީ estoppel ގެ ހަމަތަކުން ބަލާއިރުވެސް ބަލައިގަނެވޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. (3.3)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2008/11 (އިންތިޚާބުތަކާބެހޭ ޢާންމު ޤާނޫނު) ގެ 8 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ) އަދި (ޅ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2008/11 (އިންތިޚާބުތަކާބެހޭ ޢާންމު ޤާނޫނު) ގެ 9 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2008/11 (އިންތިޚާބުތަކާބެހޭ ޢާންމު ޤާނޫނު) ގެ 10 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ)
  • ގަވާއިދު ނަންބަރު R-3/2019 (ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިންތިޚާބުގެ ގަވާއިދު) ގެ 10 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ (3)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2008/8 (އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަންގެ ޤާނޫނު)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2009/2 (ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިންތިޚާބުގެ ޤާނޫނު)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 16، 26 (ހ)، 41 (ށ)، 67، 67 (ބ) އަދި 170 ވަނަ މާއްދާ
  • ސުޕްރީމްކޯޓުގެ ޤަޟިއްޔާ ނަންބަރު 2013/SC-C/42

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ