ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2021/HC-A/33ØŒ134ހައިކޯޓު · 2 މޭ 2021 · ކޯޓު އަމުރު

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އިބްރާހީމް އިރުފާން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 2 މޭ 2021ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-B6(619-2020)ABA/2021/07,08ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ހަރުދަނާ ސަބަބެއް ނެތް ކަމަށާއި، މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާތެރިކަމުގެ ހަރުދަނާ ހެކި ނެތް ކަމަށާއި، ކުށުގެ ރެކޯޑު ނެތް ކަމަށާއި، ހެކިންނަކީ ފުލުހުން ކަމުން ނުފޫޒު ފޯރުވުމުގެ އިޙްތިމާލެއް ނެތް ކަމަށް ބުނެ ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ޝަރުޠުކޮށް ދޫކޮށްލިއެވެ.
ވާޤިޢާ
މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ތުހުމަތުގައި 2020 އޮގަސްޓުގައި ހައްޔަރުކުރި ދެ ފަރާތް ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރިއެވެ. ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 3 ވަނަ އިޞްލާޙާ ގުޅިގެން ބަންދު މުރާޖަޢާކުރުމަށް އެދުމުން ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ދެ ފަރާތް ޝަރުޠުކޮށް ދޫކޮށްލިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ތުހުމަތުގައި ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ތިބި ދެ ފަރާތް ޝަރުޠުކޮށް ދޫކޮށްލުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނެރުނު އަމުރުތަކަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނާއި ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދާ އެއްގޮތް އަމުރުތަކެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހުން ބުނީ އަމުރުތަކަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 އާއި 143(ރ) އާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22(ކ)، 59، 60(ށ) އާ ޚިލާފު އަމުރުތަކެއް ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށަކީ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއް ކަމާއި، އެކަށީގެންވާ ހެކި ލިބި ދަޢުވާ ހުށަހެޅިފައިވާކަމާއި، ކުރީގެ އަމުރުތަކުގައި ކުށުގެ ރެކޯޑު ހުރިކަން ބަޔާންކޮށްފައިވާކަމާއި، ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނަށް ރިޢާޔަތްނުކުރާކަން ފާހަގަކޮށް އަމުރުތައް ބާޠިލުކުރިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-B6(619-2020)ABA/2021/07,08
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރުތައް ބާޠިލު

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޖިނާއީ ކުށްތަކާ ގުޅިގެން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް އަމުރުކޮށްފައިވާ ޙާލަތުގައި ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމުގައި ރިޢާޔަތްކުރަންޖެހެނީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނާއި ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ކަންކަމަށެވެ. (ޕެރ. 11)

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ ދަށުން ބަންދާމެދު ގޮތް ނިންމަންޖެހެނީ 60(ހ) ގައިވާ 4 ގޮތުންކުރެ ގޮތަކަށެވެ؛ އަދި ރިޢާޔަތްކުރަންޖެހޭ ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ބަންދުން ދޫކޮށްލައިފިނަމަ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެތޯ ބަލަންޖެހޭއިރު، މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރުމަކީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެ ކުށެއް ކަމަށް ބަލަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 12)

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރުމަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ކ) ގައިވާ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއް ކަމުން، 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ކ) ގެ ދަށުން ކުށް ކުރިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް އެކަށީގެންވާ ހެކި ލިބިފައިވާނަމަ ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރު ފަނޑިޔާރަށް ލިބިގެންވެއެވެ. (ޕެރ. 13)

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

60(ށ)(4) ގެ ދަށުން މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެތޯ ބެލުމުގައި ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ކަންކަމަށް (ބަންދާއި ހައްޔަރާއި ކުށުގެ ރެކޯޑު، މުޖުތަމަޢުގައި އަދާކުރާ ދައުރާއި ވަޒީފާއާއި ދިރިއުޅުމުގެ ވައްޓަފާޅި، ކުށުގައި ބައިވެރިވި ގޮތް، ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނާއި އަނިޔާވެރިކަން) ރިޢާޔަތްކުރަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 16)

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްގެ ތުހުމަތުކުރެވި، ތުހުމަތުކުރުމަށް އެކަށީގެންވާ ހެކި ލިބި ދަޢުވާ ހުށަހެޅިފައިވާ ޙާލަތެއްގައި، ގަވާއިދުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ 4 ވަނަ ނަންބަރުގައިވާ ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ބަންދުން ދޫކޮށްލުމަށް ނެރޭ އަމުރަކީ ބަދަލު ގެންނަންޖެހޭ އަމުރެކެވެ. (ޕެރ. 18–21)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 20 ވަނަ މާއްދާގެ (ވ) (3 ވަނަ އިޞްލާޙުން ގެނެވުނު)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ކ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ބ)، (ޅ)، (ކ)
  • ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ 13 ވަނަ މާއްދާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޙުސައިން ޝަހީދު، ހާތިފް ޙިލްމީ
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ