ޙުސައިން އިރުފާން ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

(ޕެރ. 7) ބަންދުން ދޫކުރެވިފައިވަނީ ސިއްޙީ ޙާލަތަށް ބަލައި އިސްތިސްނާއީ ޙާލަތެއްގެ ދަށުންކަމާއި، ޢާންމު އުޞޫލުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ބަންދުގައި ހުންނަންޖެހޭކަން ދެފަރާތުންވެސް ޤަބޫލުކުރާއިރު، ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްގައި ބަންދުން ދޫކުރުމާބެހޭ ނުކުތާގައި އިތުރަށް ގޮތެއް ނިންމަންޖެހޭކަމަށް ނުދެކެމެވެ.

(ޕެރ. 10) ޖަލު ބަންދުގައި ހުރި މީހެއްގެ ބަންދަށް ލުއި ދެވޭނީ، އެ ފަރާތަށް ލިބެންވާ ފަރުވާ ނުދެވި ފުރާނައަށް ނުވަތަ ސިއްޙަތަށް ބޮޑު ގެއްލުމެއް ލިބިދާނެކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ފަދަ ސަބަބުތަކެއް ހުރިނަމައެވެ (2018/HC-A/208).

(ޕެރ. 20) ބަންދުގައިވާ މީހަކު ޑޮކްޓަރަށް ދައްކަން އެދުމުން އެކަށީގެންވާ އަޅާލުމެއް ނުލިބޭކަން ޝަރީޢަތުން ފާހަގަކޮށްފިނަމަ، އޭނާ ޑޮކްޓަރަށް ދެއްކޭނެ އިންތިޒާމު ހަމަޖެހޭކަން ކަށަވަރުކުރުމުގެ ޒިންމާ ބަންދު މަޖިލީހަށް ޙާޟިރުވާ ފަރާތެއްގެ ހައިޘިއްޔަތުން ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ މައްޗަށް އޮވެއެވެ؛ ކޭސް ޕްރޮސީޑިންގްސްގައި ލިޔެފައި ނެތުމާއި ވަކީލު ބަދަލުވުމާއި ކަރެކްޝަންސްގައި ނޯޓުނުކުރެވުމަކީ ފަރުވާ ލިބުމަށް ހުރަސްއެޅޭ ސަބަބަކަށް ނުވާނެއެވެ.

(ޕެރ. 20) ފަރުވާ ކުޑަކަން ދެމިގެން ހިނގައްޖެނަމަ ބަންދުގައިވާ މީހާގެ ފުރާނައަށް ގެއްލުމެއް ލިބިދާނެކަމަށް ޝަރީޢަތަށް ޤަބޫލުކުރެވޭނަމަ، އެންމެ ފަހު ފިޔަވަޅެއްގެ ގޮތުގައި ބަންދަށް ލުއި ދެވިދާނެއެވެ؛ ނަމަވެސް ޑޮކްޓަރަށް ދެއްކުން ލަސްވާ ކޮންމެ ފަހަރަކު ދޫކޮށްލުމަށް މިއީ ހުއްޖަތަކަށް ނުވާނެއެވެ. ފަނޑިޔާރު ބަލަންވާނީ ވަށައިގެންވާ ހުރިހާ ކަމަކަށެވެ (ޑޮކްޓަރަށް ދައްކަން އެދުނުކަން ސަމާލުކަމަށް ގެނައުން، ނުދެއްކުނު ސަބަބު، ފާއިތުވި މުއްދަތު، މުއައްސަސާތަކުން އެޅި ފިޔަވަޅު، ޝަރީޢަތުން ކުރި މަސައްކަތް).

(ޕެރ. 24) ބަންދުގައިވާ މީހާ ތަކުރާރުކޮށް ޑޮކްޓަރަށް ދައްކަން އެދި އެކަން ޝަރީޢަތުގެ ސަމާލުކަމަށް އައިސްފައިވާއިރު، ޑޮކްޓަރަށް ދެއްކިކަމާއި އެފަދަ ނުރައްކަލެއް ނެތްކަން ސާބިތުކޮށްދިނުމަކީ ދައުލަތުގެ ޒިންމާއެކެވެ؛ ތަކުރާރުކޮށް ފުރުޞަތު ދެވުނު ނަމަވެސް ދައުލަތުން ލިޔެކިޔުން ހުށަނާޅާނަމަ، ނުރައްކަލެއް ނެތްކަމަށް ބަލައި ކުރިއަށް ދިއުމަކީ ބަންދުގައި ތިބޭ މީހުންނަށް އަޅައިނުލުމަށް ހުޅުވާލެވޭ ދޮރެކެވެ. ފަނޑިޔާރުގެ ޒިންމާއަކީ ބަންދުގައިވާ މީހާގެ ޙައްޤާއި މުޖުތަމަޢުގެ ޙައްޤު ބެލެންސްކުރުމެވެ.

(ޕެރ. 26-27) ސިއްޙީ ޙާލަތަށް ބަލައި ބަންދުން ދޫކުރުމަކީ ދާއިމީ ކަމެއް ނޫނެވެ؛ ދޫކުރަންވާނީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް އޮތް ނުރައްކާ ކުޑަކުރާ ހަރުކަށި ޝަރުޠުތަކާއެކު، ސިއްޙަތަށް އޮތް ނުރައްކާ ކުޑަވާންދެންނެވެ؛ ސާފުނުވެ އޮތް މަޢުލޫމާތު ލިބުމުން ބަންދާމެދު އަލުން ގޮތެއް ނިންމުމަށް އެދުމުގެ ފުރުޞަތު ދައުލަތަށް ލިބިގެންވެއެވެ.

(ޕެރ. 29-30) ދޫކުރުމުގެ ކުރިން ލިޔެކިޔުން ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު ދައުލަތަށް ދިނުމަކީ އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތް ނަމަވެސް، ޝަރީޢަތުން ބަލި ޙާލަތު ދެނެގަތުމަށް މަސައްކަތްކޮށްފައިވާތީއާއި ދައުލަތުން ޢަމަލުކުރި ގޮތުން ފުރުޞަތު ދިނަސް ކަށަވަރުނުވާނެކަމަށް ބެލެވޭތީ، ދޫކުރި ނިންމުމަށް ބަދަލު ގެނައުމަށް ނުފެނެއެވެ؛ ނަމަވެސް މިހާރު ލިބިފައިވާ މަޢުލޫމާތަށް ބަލާއިރު ޟަރޫރީ ޙާލަތެއް ނެތުމުން، ދައުލަތުން އެދިއްޖެނަމަ އެކަމަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމަންވާނެއެވެ.