ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2022/HC-B12/20,21ހައިކޯޓު · 16 މާރިޗު 2022 · ކޯޓު އަމުރު

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އިސްމާޢީލް އިފްހާމް އަދި މުޙައްމަދު ސުޢައިދު

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 16 މާރިޗު 2022ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-B7(234,235,236-2021)/ABA/2022/02,03ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ބަންދު އަމުރު މުރާޖަޢާކޮށް، މައްސަލައިގެ ވަށައިގެންވާ ކަންކަމާއި ބަންދުގައި ހޭދަކުރި މުއްދަތާއި ބަލި ޙާލަތާ ގުޅޭ ޝަކުވާތަކަށް ބަލައި 60 ދުވަހަށް ޝަރުޠުކޮށް ބަންދުން ދޫކުރުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އަމުރުކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ދަޢުވާއާ ގުޅިގެން ދެ މީހުން ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އަމުރުކޮށްފައިވިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ދަޢުވާގައި ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކޮށްފައިވާ ދެ މީހުން، ސަބަބު ތަފްޞީލުކޮށް ބަޔާންނުކޮށް ބަލި ޙާލަތާއި ބަންދުގައި ހޭދަވި މުއްދަތަށް ބަލައި ޝަރުޠުކޮށް ދޫކޮށްލި ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ އަމުރުތަކަކީ ޞައްޙަ އަމުރުތަކެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ބުނީ އަމުރުތަކަކީ މަތީ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތަކަށް ދަށު ކޯޓުތައް ތަބާވާންވާނެ އުޞޫލާއި 2019/SC-A/31 ގައި ކަނޑައެޅި ޝަކުލިއްޔާތާ ޚިލާފު އަމުރުތަކެއްކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ދޫކޮށްލުމަށް ބެލި ކަންކަމަކީ ކޮބައިކަމާއި ބަލި ޙާލަތާބެހޭ ޝަކުވާގެ ތަފްޞީލާއި އިސްތިސްނާ ޙާލަތެއް އޮތްތޯ ބެލިގޮތް އަމުރުތަކުގައި ބަޔާންކޮށްފައި ނެތުމުން، ސަބަބު ބަޔާންނުކޮށް ނެރުނު، ޝަކުލިއްޔާތު ފުރިހަމަނުވާ އަމުރުތަކެއްކަމަށް ނިންމިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-B7(234,235,236-2021)/ABA/2022/02,03
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ އަމުރުތައް ބާޠިލު

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޙުކުމަށް ވާޞިލުވި ސަބަބުތައް ލިޔެ ބަޔާންކުރުމަކީ އިންޞާފުވެރި ޝަރީޢަތެއް ކުރެވުމުގެ ޙައްޤުގެ މައިގަނޑު ޢުންޞުރެކެވެ؛ ސަބަބު ބަޔާންކޮށްފައި ނެތްނަމަ ޝަރީޢަތަކީ ޞައްޙަ ޝަރީޢަތެއް ކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 11)

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ސަބަބު ބަޔާންކުރުމުގެ ވާޖިބަކީ ހަމައެކަނި ޙުކުމަށް ޚާއްޞަ އުޞޫލެއް ނޫނެވެ؛ ދެފަރާތުގެ ވާހަކައާއި ދަލީލު ވަޒަންކޮށްގެން ނިންމާ އެހެނިހެން ނިންމުންތަކުގައިވެސް (ކޯޓު އަމުރުތައް ހިމެނޭ ގޮތަށް) ފަނޑިޔާރު ނިންމުމަށް ވާޞިލުވި ސަބަބުތައް ތަފްޞީލުކޮށް ބަޔާންކުރަންޖެހެއެވެ؛ އަމުރެއް ނުދޭން ނިންމިނަމަވެސް ސަބަބު ބުނަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 12، 13)

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ނިންމުމަށް ވާޞިލުވި ސަބަބު ބަޔާންކުރާއިރު ހަމައެކަނި ސަބަބެއްގެ ނަން ބުނުމުގެ ބަދަލުގައި، ނިންމުމަށް ވާޞިލުވި ހަމައާއި، އިސްތިއުނާފުކުރަން ބޭނުންވާ ފަރާތަށް ތަޢުނުކުރާނެ ނުކުތާތައް ފާހަގަކުރެވޭނެ ފަދަ ސާފު ސަބަބެއް ބަޔާންކުރަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 14)

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނާއި ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤަވާޢިދުގައި ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމާއިރު ރިޢާޔަތްކުރަންޖެހޭ ކަންކަމަށް ބަންދު އަމުރު މުރާޖަޢާކުރުމުގައިވެސް ޢާއްމު އުޞޫލެއްގެ ގޮތުން ރިޢާޔަތްކުރަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 15، 16)

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބަލި ޙާލަތަށްޓަކައި ބަންދުން ދޫކޮށްލެވޭނީ ވަރަށް އިސްތިސްނާ ޙާލަތްތަކެއްގައި ކަމުން، އެފަދަ ޙާލަތެއް އޮތްތޯ ބެލިގޮތާއި، ހުށަހެޅި ޝަކުވާއާއި އޭގެ ތެރެއިން ރިޢާޔަތްކުރި ކަންކަމުގެ ތަފްޞީލު އަމުރުގައި ބަޔާންކުރަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 17، 18)

HN6ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ނިންމުން ބިނާކުރި އަސާސުގެ ޙަޤީޤަތް ދެނެގަނެވޭ ސާފު ސަބަބެއް ބަޔާންނުކޮށް ނެރޭ އަމުރަކީ ފުރިހަމަވާންޖެހޭ ޝަކުލިއްޔާތު ފުރިހަމަނުވާ އަމުރެއް ކަމުން ބާޠިލުކުރަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 19)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ) (ލިޔުމުގައި '13' ގޮތަށް)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 56 ވަނަ މާއްދާ
  • ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 53 ވަނަ މާއްދާ އަދި 62 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް)
  • ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާޢިދުގެ 32 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓު: އަޙުމަދު އިސްމާޢީލް ވ. ލަޠީފާ ޢަލީ ޙަސަން (ފުޓްނޯޓުގައި 2020/SC/100)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓު: ޝަހީބު އިބްރާހީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް (2020/SC-A/93)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓު: ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ޢަބްދުﷲ ޔާމީން ޢަބްދުލްޤައްޔޫމް (2019/SC-A/31)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓު: އަޙްމަދު ޝިޔާޒް އަދި އިތުރު ފަރާތްތަކެއް ވ. ފުރަނަ ހޯލްޑިންގްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2018/SC-A/31 ޤަޟިއްޔާ
  • ހައިކޯޓު: ފާޠިމަތު ޢަބްދުﷲ ވ. އެޓަރނީ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް (2021/HC-A/256)
  • ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2018/HC-A/208، 2021/HC-A/25، 2021/HC-A/34، 2021/HC-B12/60 އަދި 2022/HC-B12/17 ޤަޟިއްޔާތައް

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަލީ ސަމީރު، ހާތިފް ޙިލްމީ، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ