މޯލްޑައިސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މުޙައްމަދު މަޤްދިމް

ނަތީޖާ: ބައެއް ބަދަލުކުރި: މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަމާއި ވަޒީފާއަށް ރުޖޫޢުކުރުމުގެ ނިންމުން ބާޠިލު، ބަދަލުގެ މިންވަރު އަލުން ކަނޑައެޅުމަށް ޓްރައިބިއުނަލަށް ތަޙުވީލުކުރި

ދަށު ކޯޓު: ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލް 91/VTR/2022

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ރަސްމީ މަސައްކަތު ގަޑީގައި ވާދަވެރި ކުންފުންޏެއް ތަމްސީލުކޮށް ޕްރީ-ބިޑް މީޓިންގއެއްގައި ބައިވެރިވި މުވައްޒަފަކު ނޯޓިސް ނުދީ ވަކިކުރުމުގައި މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުވޭތޯ، އަދި ޓްރައިބިއުނަލުން ވަޒީފާއަށް އަނބުރާ ރުޖޫޢުކުރުމަށާއި 4 މަހުގެ މުސާރައާއި އިނާޔަތްތައް ބަދަލުގެ ގޮތުގައި ނަގައިދިނުމަށް ނިންމި ނިންމުން ދެމެހެއްޓިދާނެތޯ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ވަޒީފާގެ އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން ވަޒީފާގައި ދެމިހުރިހާ ހިނދަކު ވަޒީފާދޭ ފަރާތުގެ ވިޔަފާރީގެ މަސްލަހަތުތަކާ ދެކޮޅަށް ޢަމަލުނުކުރުމުގެ އަސާސީ ވާޖިބެއް މުވައްޒަފުގެ މައްޗަށް އޮންނާނެއެވެ. އެއީ ހަމައެކަނި ލިޔެވިފައިވާ އެއްބަސްވުމަކުން، އަތްމަތީ ފޮތަކުން ނުވަތަ ސަރކިއުލަރަކުން އުފެދޭ ވާޖިބެއް ނޫނީ، ވަޒީފާގެ ގުޅުމުގެ ތެރެއިން އުފެދޭ ވާޖިބެކެވެ. (ޕެރ. 31، 42، 44)
2. އެއްބަސްވުމުގައި ލިޔެފައި ނެތް ނަމަވެސް، ވަޒީފާ އަދާކުރާ ކުންފުނީގެ ހުއްދައެއް ނެތި އެ ކުންފުނީގެ ވާދަވެރި ކުންފުންޏެއް ތަމްސީލުކުރުމަކީ މުވައްޒަފުގެ ސުލޫކާ ޚިލާފު، ދެފަރާތުގެ އިތުބާރު ގެއްލޭފަދަ ޢަމަލެކެވެ. ރަސްމީ މަސައްކަތު ގަޑީގައި ވާދަވެރި ފަރާތެއް ތަމްސީލުކޮށް ބިޑް މަރުޙަލާއެއްގައި ބައިވެރިވުމަކީ ފާޅުކަން ބޮޑު ޣައިރު ސުލޫކީ ޢަމަލެއް ކަމުގައި ބެލެވިދާނެއެވެ. (ޕެރ. 32-35، 43-44)
3. އެހެން ވަޒީފާއަކަށް ހަމައެކަނި ކުރިމަތިލުމަކީ ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމަށް އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ބަލަންވާނީ ޓަރމިނޭޝަން ލެޓަރގައި ބަޔާންކުރާ ޙަޤީޤީ ސަބަބުގެ މައްޗަށް، މުވައްޒަފު ވަޒީފާދޭ ފަރާތަށް އަދާކުރަންޖެހޭ ވާޖިބުތަކާ އަސާސީ ގޮތުން ފުށުއަރާ ޢަމަލެއް ހިންގާފައިވޭތޯ އާއި އެކަމުން އިތުބާރަށް އަސަރުކުރޭތޯ ބަލައިގެންނެވެ. (ޕެރ. 29-30، 39-40)
4. ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމުގެ ކުރިން މާލީ ގޮތުން ޙަޤީޤީ ގެއްލުމެއް ލިބެންދެން ވަޒީފާދޭ ފަރާތަށް މަޑުކުރާކަށް ނުޖެހެއެވެ. (ށ) ގެ (1) ގައި ބުނަނީ "ގެއްލުންތަކެއް ލިބިދާނެކަމަށް ފެނުން" ކަމުން، މުވައްޒަފު ވަޒީފާގައި ބެހެއްޓުމަކީ ގެއްލުން ވެދާނެ ކަމެއްކަމަށް ފެނުން ފުދެއެވެ. (ޕެރ. 36)
5. ނޯޓިސް ނުދީ ވަކިކުރެވޭނީ 23 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ) ގައިވާ ފަދައިން ޢަދުލުވެރި ސަބަބެއް (ފާޅުކަން ބޮޑު ޣައިރު ސުލޫކީ ޢަމަލެއް ނުވަތަ ޚިޔާނާތެއް) އޮވެގެންނެވެ. ޣައިރު ސުލޫކީ ޢަމަލަކީ އެފަދަ ޢަމަލެއްކަމަށް ބެލެވޭނީ ވަޒީފާގެ ގުޅުން އެއްކޮށް ކެނޑޭ މިންވަރުގެ ސީރިއަސް ޢަމަލެއް ނަމައެވެ (2014/SC-A/27,30 ގެ 32 ވަނަ ނަންބަރު، 2019/SC-A/22 ގެ 20 ވަނަ ނަންބަރު). (ޕެރ. 26-28، 37-38)
6. ވަޒީފާދޭ ފަރާތާއި މުވައްޒަފާ ދެމެދުގައިވާ އިތުބާރު އަނބުރާ އިޢާދަނުކުރެވޭ މިންވަރަކަށް ގެއްލިފައިވުމަކީ ވަޒީފާއަށް އަނބުރާ ރުޖޫޢުކުރުމަށް ހުރަސްއަޅާ ސަބަބެކެވެ (2018/SC-A/49 ގެ 53 ވަނަ ނަންބަރު). އަދި ސުޕްރީމް ކޯޓުން ބާޠިލުކޮށްފައިވާ ހައިކޯޓުގެ ނިންމުމަކަށް ބިނާކޮށް ވަޒީފާއަށް އަނބުރާ ރުޖޫޢުކުރުމަކީ ދެމެހެއްޓެވޭނެ ނިންމުމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 49-53)
7. މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުވެފައި އޮތް ނަމަވެސް، އިސްތިއުނާފުގައި ޝަކުވާ ނުކުރާ އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުނުވާކަމަށް ކުރި ނިންމުން ދެމިއޮތުމުން، ބަދަލުގެ މިންވަރު ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނިންމުންތަކާ އެއްގޮތަށް (މުވައްޒަފުގެ ލިބޭ އާމްދަނީ، ގެއްލުން ކުޑަކުރުމުގެ މަސްއޫލިއްޔަތު ފަދަ) ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްކޮށް އަލުން ކަނޑައަޅަންޖެހޭނެއެވެ. ވާޤިޢީ ކަންކަން ކަށަވަރުކުރަންޖެހޭ ހިނދު އެކަމަށް މައްސަލަ ޓްރައިބިއުނަލަށް ތަޙުވީލުކުރެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 58-60)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 29 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2021 (މަދަނީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 284 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ)
• 2014/SC-A/27,30 (އިސްމާޢީލް މަސްޢޫދު ވ. ހައުސިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ފައިނޭންސް ކޯޕަރޭޝަން ލިމިޓެޑް)
• 2019/SC-A/22 (ޙުސައިން ނަޒީފް ވ. ސިވިލް ސަރވިސް ކޮމިޝަން)
• 2018/SC-A/49 (މޯލްޑިވްސް އެއަރޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް ވ. ޖާބިރު ޢަބްދުއްރަޙްމާން)
• 2019/SC-A/36 (މޯލްޑިވްސް އެއަރޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް ވ. އަސްފާޤު ވަޙީދު)
• 2016/HC-A/555 (އަސްފާޤު ވަޙީދު ވ. އެއަރޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް)
• 2017/SC-A/44 (ސަންލޭންޑް ޓްރެވަލް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. އަންޖަލީން މޭރީ ނާޒިއު)