ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ހުސައިން ވިސާމް
ނަތީޖާ: ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު؛ 7 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ހުށަހަޅައިފިނަމަ 5 މަސައްކަތު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ބަންދާމެދު އަލުން ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމަށް އެންގި
ދަށު ކޯޓު: ލ. ގަމު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު 659-CA/129/2025
Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފްކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
މަސްތުވާތަކެތިން ވިޔަފާރިކުރާކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހަކު ދެ ފަހަރަށް ބަންދުކުރުމަށްފަހު، 'އިތުރަށް ބަންދުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭ މަޞްލަޙަތެއް އޮތްކަމަށް ނުފެންނާތީ' ކަމަށް ބުނެ ޝަރުޠުތަކާއެކު ބަންދުން ދޫކޮށްލި އަމުރުގައި، ދޫކޮށްލި ސަބަބު (ބަންދުކުރި ޙާލަތު ބަދަލުވިގޮތް) ބަޔާންކޮށްފައިވޭތޯ.
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
- ކޯޓު އަމުރެއްގެ ދަށުން މީހަކު ބަންދުކޮށް މިނިވަންކަން ހިފެހެއްޓުމަށްފަހު، އެ ނިންމުން ބަދަލުވި ސަބަބު ބަޔާންނުކޮށް ފަހުން ނެރޭ އަމުރަކުން އެ މީހާ ޝަރުޠުތަކާއެކު ނަމަވެސް ބަންދުން ދޫކޮށްލައިގެން ނުވާނެއެވެ؛ ސަބަބު ބަޔާންކުރަންޖެހޭނެއެވެ. މިއީ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ އުޞޫލެކެވެ. (ޕެރ. 38–40)
- 'އިތުރަށް ބަންދުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭ މަޞްލަޙަތެއް އޮތްކަމަށް ނުފެންނާތީ' ކަމަށް ބުނުމާއި ޤާނޫނީ މާއްދާތަކަށް ހަވާލާދިނުމަކީ ސަބަބެއް ނޫން، ނިންމުމެކެވެ. ފަނޑިޔާރުގެ ދައުރަކީ ސަބަބު ބަޔާންނުކޮށް ނިންމުމެއް އިޢުލާނުކުރުމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 44، 45)
- ބަންދާމެދު ގޮތް ކަނޑައަޅާއިރު ފަނޑިޔާރު ތަޠުބީޤުކުރަންޖެހޭ ޤާނޫނީ ޓެސްޓް (ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރިތޯއާއި ބަންދުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭ އިސްތިސްނާ ޙާލަތު އޮތްތޯ) ތަޠުބީޤުކޮށް ނިންމުމަށް ވާޞިލުވި ގޮތް އަމުރުން ފެންނަންޖެހޭނެއެވެ؛ ކުރީގެ އަމުރުތަކުގައި ހެކި ހުރިކަމަށާއި އިސްތިސްނާ ޙާލަތު އޮތްކަމަށް ކަނޑައެޅުން ފަހުން ނުހިނގަނީ ކީއްވެކަން ބަޔާންކުރަންޖެހޭނެއެވެ. (ޕެރ. 46، 47، 48)
- ނިންމުމުގެ ސަބަބު ބަޔާންނުކުރާނަމަ ފަނޑިޔާރު އިޚްތިޔާރު ބޭނުންކުރީ ޤާނޫނީ ހަމައިންތޯ މުރާޖަޢާކުރުން މުސްތަޙީލުވާތީ، އެފަދަ އަމުރެއް ބާޠިލުކުރަންޖެހޭނެއެވެ. (ޕެރ. 49، 50)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާ އަދި 60 ވަނަ މާއްދާ
- ގަވާއިދު ނަންބަރު 2021-SC-REG-01 (ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދު) ގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ނ)
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޝަހީބް އިބްރާހީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް (2020/SC-A/93)
- ހައިކޯޓުގެ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ހުނައިސާ އާދަމް ނަޞީރު
- ހައިކޯޓުގެ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ފަޟްލޫން މުޙައްމަދު (ފުޓްނޯޓުގައި 2022/HC-B12/97)
- ހައިކޯޓުގެ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ޙަސަން މުނާޒް
މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.