ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2016/HC-A/398ހައިކޯޓު · 29 ޖަނަވަރީ 2019 · ރަހުނު ހިމެނޭ ލޯނުގެ މައްސަލަ

ޗަމަން އެންޓަރޕްރައިސަސް ޕވޓ ލޓޑ ވ. ބޭންކް އޮފް ސިލޯން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 29 ޖަނަވަރީ 2019ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 2167/Cv-C/2015ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން ބޭންކަށް ފައިސާ ދައްކަން އޮއްވާ އެއްބަސްވުން ބާޠިލު ނުވާނެކަމަށް އެއްބަސްވުމުގެ 5 ވަނަ މާއްދާގައި އޮތުމާއި، ރަޖިސްޓްރީކުރުމަކީ ލާޒިމު ކަމެއް ނޫންކަމަށް ބަލައި އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރާނެ ހަމައެއް ނެތްކަމަށް ނިންމިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ބޭންކް އޮފް ސިލޯނުން ކުންފުންޏަކަށް 800,000 ޑޮލަރުގެ އޯވަރޑްރާފްޓެއް ދޫކުރުމަށް ބިމާއި އިމާރާތް ރަހުނުކުރުމުގެ އެއްބަސްވުމެއް ހެދިއެވެ. ކުރީގެ ޤަޟިއްޔާތަކުގައި ކުންފުނިން ބޭންކަށް ދައްކަންޖެހޭ ދަރަނީގެ މިންވަރު ކަނޑައެޅިފައިވެއެވެ. ކުންފުނިން ބުނީ އެއްބަސްވުމަކީ ރަޖިސްޓްރީ ނުކުރާ ޑްރާފްޓެއް ކަމަށާއި ބާޠިލުކޮށްދިނުމަށެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ބޭންކުން ލޯނު ދޫކުރުމަށް ތައްޔާރުކުރި ރަހުނު އެއްބަސްވުން (ޑްރާފްޓް) ބޭންކުން އެއްބަސްވިގޮތަށް ޢަމަލު ނުކުރުމުން ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 22 (ހ) ގެ ދަށުން ނިމުމަކަށް ގެނެވޭތޯ، އަދި ރަހުނު ވިއްކުމުގެ ޞައްޙަކަން ގެއްލިފައިވޭތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ޙުކުމަކީ ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 22 (ހ) އާއި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 (ށ) އާ ޚިލާފު ޙުކުމެއްކަމަށާއި، ސެކިއުރިޓީއާ ނުލައި ދިން ފައިސާ ފިޔަވައި އިތުރު ފައިސާ ނުދޭތީ ރަހުނު ވިއްކުމުގެ ޞައްޙަކަން ގެއްލިފައިވާކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ބޭންކުން އެއްބަސްވިގޮތަށް ޢަމަލުނުކުރުމަކީ ހީނުކުރާ ޙާލަތެއް ނޫންކަމާއި، އަމިއްލައަށް ކުރިމަތިކުރުވާ ފުރަސްޓްރޭޝަނަކީ 22 (ހ) ގެ ދަށުން ފަރުވާ ލިބޭ ކަމެއް ނޫންކަމާއި، ކުރީގެ ހައިކޯޓު ޤަޟިއްޔާތަކުން ލޯނު އެއްބަސްވުމެއް ކުރެވި ރަހުނު ކޮށްފައިވާކަން ސާބިތުވާތީ ޑްރާފްޓެއްކަމަށް ބުނާ ވާހަކަ ބަލައިނުގަނެވޭނެކަމަށް ކޯޓުން ކަނޑައެޅިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 2167/Cv-C/2015
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › ރަހުނު ހިމެނޭ ލޯނުގެ މައްސަލަ

ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަކީ ކޮންޓްރެކްޓެއް ފުރަސްޓްރޭޓް (frustrate) ވެއްޖެނަމަ ނިމުމަކަށް ދިޔައީ ކަމަށް ބެލެވޭ ޤާނޫނީ އުޞޫލެވެ؛ އަދާކުރުން ވެވެން ނެތްވަނީ ބައިވެރިން ހީނުކުރާފަދަ ޙާލަތެއް މެދުވެރިވެ މާއްދީގޮތުން ކުރިއަށް ގެންދެވެން ނެތުމުން، ނުވަތަ ޤާނޫނެއް ހިންގުމުން ކޮންޓްރެކްޓް ޣައިރު ޤާނޫނީ ވުމުންނެވެ. (3.1)

HN2މަދަނީ › ރަހުނު ހިމެނޭ ލޯނުގެ މައްސަލަ

ފުރަސްޓްރޭޝަނުގެ ސަބަބުން ކޮންޓްރެކްޓް ނިމުމަށް ބަލަންޖެހޭ އަސާސީ ކަމަކީ، ޙާލަތު މެދުވެރިވީ ކޮންޓްރެކްޓް ވުޖޫދުވުމަށްފަހު ބައިވެރިއެއްގެ އިހުމާލުން ނުވަތަ ކުށުން ނޫންކަމެވެ؛ އަމިއްލައަށް ކުރިމަތިކުރުވާ ޙާލަތްތަކަކީ (self-induced frustration) 22 (ހ) ގެ ދަށުން ފަރުވާ ލިބޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ؛ ފަރާތަކުން އެއްބަސްވިގޮތަށް ޢަމަލުނުކުރުމުގެ ދަޢުވާއަކީ ހީނުކުރާ ޙާލަތެއް ނޫނެވެ. (3.1)

HN3މަދަނީ › ރަހުނު ހިމެނޭ ލޯނުގެ މައްސަލަ

މުޢާމަލާތާ ގުޅޭ އެއްބަސްވުންތަކުގައި ޤާނޫނީ އިފްތިރާޟަކީ، އެހެން ގޮތަކަށް ސާބިތުނުވާހާހިނދު، ބައިވެރިންގެ މެދުގައި ޤާނޫނީގޮތުން ބަނދެވިގެން ދިއުމުގެ ނިޔަތް އޮތުމެވެ. (3.2)

ކުރީގެ ޤަޟިއްޔާތަކުގައި ދެފަރާތުގެ މެދުގައި ލޯނު އެއްބަސްވުމެއް ކުރެވި ރަހުނު ކޮށްފައިވާކަމާއި ދަރަނީގެ މިންވަރު ކަނޑައެޅިފައިވާއިރު، އެއްބަސްވުމަކީ ހަމައެކަނި ޑްރާފްޓެއްކަމަށް ބުނާ ވާހަކައަކަށް ޤާނޫނީގޮތުން ބުރަދަނެއް ނުދެވެއެވެ. (3.2)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ޙަވާލާދީފައި)
  • 97/HC-A/137 (A/137-97/HC)
  • 2004/HC-A/41 (A/41-2004/HC)
  • ކޯޓު ނަންބަރު 2 ގެ 621/JC/97 (2/97-621/JC)
  • މަދަނީ ކޯޓުގެ 521/MC/2002

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ