ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2017/HC-A/273ހައިކޯޓު · 2 ފެބުރުއަރީ 2020 · މަކަރާއި ޙީލަތް ހެދުން

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. މޫސާ ޤާސިމް

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 2 ފެބުރުއަރީ 2020ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 520/Cr-C/2012ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ދަޢުވާ ސާބިތުވާ ވަރަށް ހެކި ނެތްކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ސޮއި ދުށުމަށް އާދަވެފައިވާ ފަރާތެއް ހެކިންގެ ގޮތުގައި ހުށަހަޅާފައި ނުވާ ކަމަށް ބުނެ ދަޢުވާ ސާބިތުނުވާ ކަމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަކީ ޝަކުވާ ހުށަހެޅި ފަރާތުގެ ޤާނޫނީ ވަކީލެވެ. ސިވިލް ކޯޓުން ޝަކުވާ ހުށަހެޅި ފަރާތަށް ދޫކުރަން ފޮނުވި 913,400 ރުފިޔާގެ ޗެކް، ޝަކުވާ ހުށަހެޅި ފަރާތުގެ ސޮއި ފޯޖުކުރި ސިޓީއަކުން ނަގައި، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ހިއްސާވާ ކުންފުންޏެއްގެ އެކައުންޓަށް ޖަމާކޮށް، ދެބައިކުޅަ އެއްބައި ނުދީ ބެހެއްޓިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ޤާނޫނީ ވަކީލަކު އޭނާގެ މުވައްކިލަށް ލިބެންޖެހޭ ފައިސާގެ ޗެކް، މުވައްކިލުގެ ސޮއި ފޯޖުކޮށްގެން ހޯދައި އަމިއްލަ ކުންފުނީގެ އެކައުންޓަށް ޖަމާކުރުމުގެ މަކަރާއި ޙީލަތުގެ ދަޢުވާ ސާބިތުނުވާ ކަމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނިންމި ނިންމުން ޞައްޙަތޯ؛ އަދި ކުށް ސާބިތުވާނަމަ ކަނޑައަޅަންވީ އަދަބަކީ ކޮބައިތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕްރޮސިކިއުޝަނުން ބުނީ ކުށް ސާބިތުވާ މިންވަރަށް ހެކި ލިބިފައިވާއިރު ސާބިތުނުވާ ކަމަށް ނިންމި ކަމަށެވެ. ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުން ބުނީ ސިޓީއަކުން ފައިސާ ނެގުމުގެ ހުއްދަ ލިބިފައިވާ ކަމަށާއި، ސޮއި ދުށުމަށް އާދަވެފައިވާ ހެކިވެރިއެއް ނެތް ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ފުލުހުންގެ ޑޮކިއުމެންޓް އެގްޒަމިނަރަކީ ސޮއި ދުށުމަށް އާދަވެފައިވާ މީހެއްގެ ގޮތުގައި ބެލެވޭތީ ސޮއި ފޯޖުކުރިކަން ސާބިތުވާކަމާއި، ސިޓީ ޞައްޙަ ކަމަށް ބެލިޔަސް ފައިސާ އަމިއްލަ ކުންފުނީގެ އެކައުންޓަށް ޖަމާކޮށް ބައެއް ބެހެއްޓުމުން ނުނިޔަތް ސާފުވާތީ ކުށް ސާބިތުވެ، އާ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ ދަށުން އަދަބު ކަނޑައަޅައި ޖަލުގެ ބަދަލުގައި ޖޫރިމަނާ ކުރިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 520/Cr-C/2012
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު؛ މަކަރާއި ޙީލަތުގެ ކުށް ސާބިތުވެ 115,200 ރުފިޔާ ޖޫރިމަނާ އަދި 456,700 ރުފިޔާ ދަރަނި ދެއްކުމަށް ޙުކުމްކުރި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › މަކަރާއި ޙީލަތް ހެދުން

މަކަރާއި ޙީލަތުގެ ކުށުގައިވެސް ކުށުގެ ނިޔަތުގެ ރުކުނާއި ޢަމަލުގެ ރުކުން ސާބިތުކުރަންޖެހޭ؛ ނިޔަތުގެ ރުކުނަކީ މަކަރު/ޙީލަތް ކަމާއި، ޢަމަލުގެ ރުކުނަކީ އަނެކާއަށް ޙަޤީޤަތް އޮޅުވާލައިގެން އަނެކާއަށް ގެއްލުންވާ ގޮތަށް ތިމާއަށް ފައިދާއެއް ހޯދުމަށް ކުރާ ކަމެއް (ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/81 ގެ 131، 132 އަދި 149 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)).

HN2ޖިނާއީ › މަކަރާއި ޙީލަތް ހެދުން

ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 4 ވަނަ މާއްދާގައިވާ "ލިޔުން ނުވަތަ ސޮއި ދުށުމަށް އާދަވެފައިވާ މީހަކު" ގެ ތެރޭގައި، ޢިލްމީ ގޮތުން ލިޔުން ނުވަތަ ސޮއި ތަޙްލީލުކުރުމަށް ހޭނިފައިވާ ފަރާތްތައް (ޑޮކިއުމެންޓް އެގްޒަމިނަރުން) ހިމެނޭ؛ ޢިލްމީ އަދި ފޮރެންސިކް އުޞޫލުތަކުގެ މަތިން ތައްޔާރުކުރާ ރިޕޯޓަކާ ގުޅޭ ހެކިބަސް ބަލައިނުގަތުމަކީ ޖިނާއީ ޢަދުލުގެ ނިޒާމު ބިނާވެފައިވާ ފޮރެންސިކް ހެކީގެ ބޭނުން ކެނޑިގެންދާނެ ކަމެއް ކަމުން، އެފަދަ ފަރާތެއް ބަޔާންކުރާ ކަމަކީ ޙަޤީޤަތް ކަމުގައި ބަލަންޖެހޭ.

HN3ޖިނާއީ › މަކަރާއި ޙީލަތް ހެދުން

ފޯޖުކުރި ސޮއިގެ ތަޙްލީލު ކުރި ފަރާތާ ސުވާލުކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަށް ދީފައިވާއިރު، ތަޙްލީލާމެދު އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއް އުފެދޭނެ ކަމެއް ބަޔާންކޮށްފައި ނުވާނަމަ، އެ ހެކި ބަލައިގަނެވޭނެ.

HN4ޖިނާއީ › މަކަރާއި ޙީލަތް ހެދުން

ސިޓީއެއްގެ ޢިބާރާތުން ހުއްދަ ނުދޭ ގޮތަކަށް ފައިސާ އަމިއްލަ ކުންފުންޏެއްގެ އެކައުންޓަށް ޖަމާކޮށް، އޭގެ އެއްބައި އަމިއްލަ ބާރުގެ ދަށުގައި ބެހެއްޓުމަކީ ނުނިޔަތް ސާފުކޮށް ދައްކައިދޭ ކަމެއް ކަމުން، ހެކިތަކުގެ މައްޗަށް ބުރަނުވެ ކުށް ސާބިތުނުވާ ކަމަށް ކުރާ ނިންމުމަކީ ޞައްޙަ ނިންމުމެއް ނޫން.

HN5ޖިނާއީ › މަކަރާއި ޙީލަތް ހެދުން

ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 ގެ 10 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) ގެ ދަށުން، އެ ޤާނޫނު ފެށުމުގެ ކުރިން ކުރި ކުށަކަށް އަދަބު ކަނޑައަޅާއިރު އާ ޤާނޫނުގެ އަދަބު ލުއިނަމަ ނުވަތަ އިޖުރާއަތު ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަށް ލުއިނަމަ ހިންގަންވާނީ އާ ޤާނޫނު؛ މުދަލުގެ އަގު 500,000 ރުފިޔާއަށްވުރެ މަތިވާ މަކަރާއި ޙީލަތަކީ 210 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (1) ގެ ދަށުން ޖިނާޔަތުގެ 3 ވަނަ ދަރަޖައިގެ ކުށެއް؛ އަދި 210 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ އިސްތިސްނާއެއް، މުދަލުގެ ބޭނުމަށް ވެރިފަރާތް ރުހޭނެ ކަމަށް ނުވަތަ ޙައްޤު އޮތް ކަމަށް އެކަށީގެންވާ ގޮތުގައި ޤަބޫލުކުރެވޭ ޙާލަތެއް ނެތްނަމަ ނުލިބޭނެ.

HN6ޖިނާއީ › މަކަރާއި ޙީލަތް ހެދުން

އަދަބު ކަނޑައަޅާއިރު، މުވައްކިލާމެދު ފިޑިއުޝަރީ ޒިންމާ އޮތް ޤާނޫނީ ވަކީލަކު ކުރި ކުށަކީ 1102 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން އަދަބު 1 ދަރަޖަ މަތިކުރާ ސަބަބެއް؛ ކުރީގެ ކުށުގެ ރެކޯޑެއް ނެތުމަކީ 1104 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) ގެ (3) ގެ ދަށުން 2 ދަރަޖަ ދަށްކުރެވޭ ސަބަބެއް؛ ޖަލަށްލުމުގެ ބަދަލުގައި ޖޫރިމަނާ ކަނޑައަޅަންވާނީ ޖޫރިމަނާ ދެއްކޭނެ ވަސީލަތް ލިބިފައިވާ ފަރާތަކަށް، ކުށްކުރި ޙާލަތާއި ކުށްވެރިޔާގެ ޒާތީ ޚާއްޞިއްޔަތުތަކާއި މުޖުތަމަޢުގެ ބޭނުންތަކަށް ރިޢާޔަތްކޮށް (1202 ވަނަ މާއްދާ އަދި 1005 ވަނަ މާއްދާގެ ތާވަލު).

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (އ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 1/81 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 131 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، 132 ވަނަ މާއްދާ އަދި 149 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 24/76 (ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 4 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 10 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 210 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (1) އަދި (ނ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 1002 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 1102 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 1104 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) ގެ (3)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 1005 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 1202 ވަނަ މާއްދާ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
އިސް ފަނޑިޔާރު ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން ޝަހީދު (ރިޔާސަތު)
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ