އިބްރާހީމް ފިރާޤު ވ. އަޙްމަދު ލުތުފީ
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ސިވިލް ކޯޓުން ގެއްލުން ލިބުނީ ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުގެ އިހުމާލުން ކަން ސާބިތުނުވާތީ ބަދަލު ނަގައިނުދެވޭނެ ކަމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ފައިބަރު ދޯންޏެއް ވިއްކުމުގެ އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން ގަތް ފަރާތުން ފުރިހަމަ އަގު ދެއްކި ނަމަވެސް ވިއްކި ފަރާތުން ދޯނި ބާލައިނުދީ ލަސްކުރުމުން، ކުލި ނުލިބުމާއި އިތުރު ޚަރަދުގެ ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ހޯދަން ދަޢުވާކުރިއެވެ. ދޯނި ބާލައިދީފައިވަނީ ސިވިލް ކޯޓުގެ އަމުރަކުންނެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ދޯނި ވިއްކުމުގެ އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފަށް ދޯނި ބޭލުން ލަސްކުރުމުގެ ސަބަބުން ލިބުނު ކަމަށް ބުނާ ގެއްލުމުގެ ބަދަލު (ކުލި ނުލިބުމާއި އިންޖީނު އެޅުމުގެ ޚަރަދު) ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 23 ވަނަ މާއްދާއާއި ޙައްޤު ތަޢައްޞުފީ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރުމުގެ އުޞޫލުގެ ދަށުން ނަގައިދޭންޖެހޭތޯއާއި، ޝަފަހީ ހެކިން ޙާޟިރުނުކޮށް މައްސަލަ ނިންމުން ޞައްޙަތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފުވިކަން ސާބިތުވާއިރު 23 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ބަދަލު ނުދިނުމާއި، ކޯޓު އަމުރުގައި ތަޢައްޞުފީ ޢަމަލެއްކަން ފާހަގަކޮށްފައިވާއިރު 2008/HC-A/249 އާ ޚިލާފުވުމާއި، ކުލީގެ ގެއްލުން ސާބިތުވާއިރު 2011/HC-A/153 އާ ޚިލާފުވުމާއި، ކިތާބީ ހެކިތަކަށާއި ޝަފަހީ ހެކިންނަށް ރިޢާޔަތްނުކުރުމެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ބަދަލު ނަގައިދެވޭނީ ޚިލާފުވުމާއި ހަޤީޤީ ގެއްލުން ސާބިތުކޮށްގެން ކަމާއި، ކުލީގެ އެއްބަސްވުމެއް ހުށަހަޅާފައިނުވާތީ ގެއްލުން ސާބިތުނުވާކަމާއި، އިންޖީނުގެ ޚަރަދުގެ ބުރަ ދަޢުވާކުރާ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ކަމާއި، ޚުލާޞާ ބަޔާނުގައި ހުށަހެޅި ހެކިން ނުގެނައުމަކީ ކޯޓުގެ ތަޤްދީރީ ބާރުގެ ތެރެއިން ކަމެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ސިވިލް ކޯޓު 580/Cv-C/2016
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައިއިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ށ) ގެ ދަށުން ބަދަލު ނަގައިދެވޭނީ ކޮންޓްރެކްޓާ ޚިލާފުވުމެއް ސާބިތުކޮށްގެންނެވެ؛ ބަދަލު ދޭންޖެހޭނީ ޚިލާފުވުމުގެ ސަބަބުން ސީދާ ލިބޭ ގެއްލުމާއި، ޚިލާފުވުމުން ލިބިދާނެކަމަށް ބައިވެރިންނަށް އެނގިފައިވާ ގެއްލުމަށެވެ. (ޕެރ. 3.2)
އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން އަނެއް ފަރާތުން ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތެއް (މިސާލަކަށް ހިލޭ އިންޖީނު އެޅުން) އެ ފަރާތުން ނުކޮށް، ދަޢުވާކުރާ ފަރާތް އަމިއްލައަށް ކުރުވިކަމަށް ބުނާނަމަ، އެކަން ސާބިތުކޮށްދިނުމުގެ ބުރަ އޮންނަނީ ދަޢުވާކުރާ ފަރާތުގެ މައްޗަށެވެ. (ޕެރ. 3.3)
ޙައްޤެއް ތަޢައްޞުފީ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރުމުގެ އުޞޫލު (doctrine of abuse of right) ގެ ދަށުން ބަދަލު ނަގައިދެވޭނީ، ލިބުނު ގެއްލުމަކީ ޙަޤީޤަތުގައިވެސް ލިބިފައިވާ ގެއްލުމެއްކަމާއި، އެ ގެއްލުން ލިބިފައިވަނީ ތަޢައްޞުފީ ޢަމަލަކުންކަން، ދެކަންވެސް ދަޢުވާކުރާ ފަރާތުން ސާބިތުކޮށްދިނުމުންނެވެ. (ޕެރ. 3.4، 2008/HC-A/249)
ދަޢުވާކުރާ ފަރާތަށް ލިބެން އޮތް ކުލި ނުލިބުމުގެ ގެއްލުން މަދަނީ މިންގަނޑުން ސާބިތުވާނީ ތިންވަނަ ފަރާތާ އެކު ވެވުނު އެއްބަސްވުމެއް ހުށަހަޅައިގެން ހަޤީޤީ ގެއްލުމެއް ލިބުނުކަން ދައްކައިގެންނެވެ؛ ސިޓީއަކުން އެކަނި އެފަދަ އެއްބަސްވުމެއް އޮތްކަން ނޭނގޭނަމަ ގެއްލުން ސާބިތެއް ނުވެއެވެ. (ޕެރ. 3.4، 2011/HC-A/153 ތަފާތުކޮށް)
ޚަސްމުން ހުށަހަޅާ ހެކިތަކާއި ދަލީލުތައް ވަޒަންކޮށް އޭގެ ޞައްޙަކަން ތަޤްދީރުކުރުމަކީ ކޯޓުގެ ތަޤްދީރީ ބާރުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކަމެކެވެ؛ ޚުލާޞާ ބަޔާނަކީ އެހާތަނަށް ދެކެވުނު ވާހަކަ ޚުލާޞާކޮށް ހުށަހެޅުމަށް ދެވޭ ފުރުޞަތެއް ކަމުން، އެ މަރުޙަލާގައި ހުށަހަޅާ ޝަފަހީ ހެކިން ޙާޟިރުނުކޮށް މައްސަލަ ނިންމުމަކީ ކޯޓުގެ ތަޤްދީރީ ބާރުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 3.5)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 19/2014 (އަމިއްލަ ފަރުދުންގެ ވިޔަފާރީގެ ޤާނޫނު)
- 2008/HC-A/249
- 2011/HC-A/153
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، ޙުސައިން ޝަހީދު، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.