މުޙައްމަދު ޝަރީފް ވ. ފަރުޙަތު ޢަލީ
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ސިވިލް ކޯޓުން އިޢުލާނުކުރުމަށްފަހު ޣައިރު ޙާޟިރުގައި މައްސަލަ ހިންގައި، ޖޫރިމަނާއާއި ޤާނޫނީ ޚަރަދު ހިމެނޭ ގޮތަށް 43,459,409.75 ރުފިޔާއާއި 416,000 ޑޮލަރު އަދި އިތުރަށް އަރާ ޖޫރިމަނާ 6 މަހުގެ ތެރޭގައި ދެއްކުމަށް ޙުކުމްކޮށް، ގެއްލުމުގެ ބަދަލުގެ ދަޢުވާ ބަލައިނުގަތެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ދަޢުވާކުރި ފަރާތުން ދީފައިވާ ފައިސާ އަނބުރާ ދެއްކުމަށް 18 މެއި 2015 ގައި ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމުގައި ލަސްވާ ކޮންމެ ދުވަހަކަށް 5 އިންސައްތަ ޖޫރިމަނާއާއި ޤާނޫނީ ޚަރަދު ހިމެނެއެވެ. ފައިސާ ނުދެއްކުމުން ދަޢުވާކުރިއިރު ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތް ބޭސްފަރުވާއަށް ރާއްޖެއިން ބޭރުގައި ހުއްޓެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތް ރާއްޖެއިން ބޭރުގައި ހުއްޓާ އިޢުލާނުކޮށްގެން ޣައިރު ޙާޟިރުގައި މައްސަލަ ހިންގައި ޙުކުމްކުރުމަކީ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނުގެ 30 (ރ) އާއި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 (ހ) އާ ޚިލާފު ކަމެއްތޯ؛ އަދި ބިރުދައްކައިގެން ސޮއިކުރުވި ކަމަށް ބުނާ އެއްބަސްވުމެއް ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 13 އަދި 14 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ބާޠިލުވާނެތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ޙުކުމްކުރީ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނުގެ 30 (ރ) އާއި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 (ހ) އާ ޚިލާފަށް ކަމަށާއި، އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއިކުރުވީ ބިރުދައްކައިގެން ކަމުން އެއީ 13 އަދި 14 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ބާޠިލު އެއްބަސްވުމެއް ކަމަށް ހާމަކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ނުލިބުނު ކަމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ޙާޟިރުވުމުގެ ތިން އަމުރާ ހަވާލުވެ ޙާޟިރުނުވުމުން އިޢުލާނުކޮށް ޤަވާޢިދާ އެއްގޮތަށް މައްސަލަ ހިންގާފައިވާތީ ޤާނޫނާ ޚިލާފުނުވާކަމަށާއި، މަޖުބޫރުކުރިކަމުގެ ދަފްޢު ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ އޮތް އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން އެކަމަށް ހެއްކެއް ހުށަނާޅާތީ ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމްކުރެވިއެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ސިވިލް ކޯޓު 1732/Cv-C/2015
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައިއިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ކޯޓަށް މީހުން ޙާޟިރުކުރުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ ގޮތުގެ ޤަވާޢިދުގެ 28 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، ޙާޟިރުވުމުގެ އަމުރު ލިބި މަޤުބޫލު ޢުޛުރެއްނެތި ޙާޟިރުނުވާ ނަމަ، ނުވަތަ ދީފައިވާ އެޑްރެހުގައި ނެތި ވީތަނެއް ނޭނގޭނަމަ ޚަބަރު ފަތުރާ ވަސީލަތްތަކުން އިޢުލާނުކުރުމަށްފަހު ޙާޟިރުނުވާނަމަ، ހުށަހެޅިފައިވާ ހެއްކާއި ޤަރީނާގެ މައްޗަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ގޮތެއް ނިންމުމުގެ އިޚްތިޔާރު ކޯޓަށް ލިބިގެންވެއެވެ. (ށ)
ޙާޟިރުވުމުގެ އަމުރުތަކާ ހަވާލުވެ ޙާޟިރުނުވުމުން އިޢުލާނުކުރުމަށްފަހު އެ ޤަވާޢިދުގެ 28 ވަނަ މާއްދާގެ އިޖުރާއަތާ އެއްގޮތަށް ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ޤަޟިއްޔާ ހިންގުމަކީ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނުގެ 30 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) ގައިވާ އެކަށޭނެ ފުރުޞަތު ދިނުމާއި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގައިވާ އިންޞާފުވެރި ޝަރީޢަތުގެ ޙައްޤާ ޚިލާފު ކަމެއް ނޫނެވެ. (ށ)
ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން އަމިއްލަ އިޚްތިޔާރުގައި ނޫން ގޮތަކަށް ބައިވެރިވާ ކޮންޓްރެކްޓަކީ ބާޠިލު (void) ކޮންޓްރެކްޓެއް ކަމާއި، 14 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ބާރުގެ ބޭނުންކުރާނެކަމުގެ ނުވަތަ އަނިޔާ ދޭނެކަމުގެ ނުރައްކާ ކުރިމަތިކޮށްގެން ކޮންޓްރެކްޓެއްގައި ބައިވެރިކުރުވުމަކީ ބިރުދެއްކުމެވެ. (ނ)
މަދަނީ މައްސަލަތަކުގައި ވަކި ޙަޤީޤަތެއް އޮތްކަމަށް ނުވަތަ ނެތްކަމަށް ބުނާ ފަރާތުގެ މައްޗަށް، އެއީ ދަޢުވާކުރާ ފަރާތް ކަމުގައި ވިޔަސް ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތް ކަމުގައި ވިޔަސް، އެކަން މަދަނީ މިންގަނޑަށް ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ އުފުލަންޖެހޭނެއެވެ. ދިފާޢީ ދަޢުވާއެއް (ދަފްޢު) ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ އޮތީ އެ ދަފްޢު ކުރާ ފަރާތުގެ މައްޗަށެވެ. (ނ)
އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއިކުރީ މަޖުބޫރުކަމެއްނެތި ބުއްދި ސަލާމަތުން ހުރެ ހެކިންގެ ޙާޟިރުގައި ކަމަށް ބަޔާންކޮށް ދެފަރާތާއި ހެކިން ސޮއިކޮށް އިނގިލީގެ ނިޝާން ޖަހާފައިވާއިރު، ބިރުދައްކައި މަޖުބޫރުކޮށްގެން ސޮއިކުރުވި ކަމަށް ބުނާ ފަރާތުން އޭނާގެ ބުނުމަށް ވުރެ އިތުރު ހެއްކެއް ހުށަނާޅާނަމަ، އެ ދަފްޢު ސާބިތުނުވާނެއެވެ. (ނ)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 13/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނު) ގެ 30 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 13 ވަނަ މާއްދާ އަދި 14 ވަނަ މާއްދާ
- ކޯޓަށް މީހުން ޙާޟިރުކުރުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ ގޮތުގެ ޤަވާޢިދުގެ 28 ވަނަ މާއްދާ
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޤަޟިއްޔާ ނަންބަރު 2010/SC-A/02
- ހައިކޯޓުގެ ޤަޟިއްޔާ ނަންބަރު 2017/HC-A/57
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- މުޙައްމަދު ނިޔާޒު، ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، ޙުސައިން މަޒީދު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.