ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2020/HC-A/189ހައިކޯޓު · 14 ފެބުރުއަރީ 2022 · ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކް ކުރުން

އަޙްމަދު މުސްޠަފާ ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 14 ފެބުރުއަރީ 2022ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 107/Cr-C/2018ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ކުށް ސާބިތުކޮށް، ޢުމުރަށް ޖަލަށްލުމާއެކު 100,000 ރުފިޔާ ޖޫރިމަނާކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ކޯޓު އަމުރެއްގެ ދަށުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ދިރިއުޅޭ އެޕާޓްމަންޓު ބަލާފާސްކުރިއިރު، އޭނާ ނިދާ ތަނުގައިވާ ގޮދަޑި، ބާލީސް ފަދަ ތަންތަނުން ޑައިމޯފިން ހުރި ރަބަރު ޕެކެޓްތައް ފެނުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ކުށް ސާބިތުކުރުމުގައި ހައްޔަރުކުރުމާއި ބަލާފާސްކުރުމުގެ އިޖުރާއަތުތަކާއި، ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީއާއި، ހިޔާޒަތު މާނަކުރުމާއި، ރޭންޑަމް ސާމްޕަލް ތަޙްލީލުކުރުމާއި، ޙުކުމުގެ ރިޕޯޓުގައިވާ ލިޔުމުގެ ކުށަކާ ގުޅޭ ނުކުތާތަކުގެ ސަބަބުން ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލުވާންޖެހޭތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ހައްޔަރާއި ބަލާފާސްކުރުން ޤާނޫނާ ޚިލާފު ކަމަށާއި، ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީ ކަށަވަރުނުވާ ކަމަށާއި، ހިޔާޒަތު ގޯހަށް މާނަކުރި ކަމަށާއި، ތަޙްލީލު އުޞޫލާ ޚިލާފު ކަމަށާއި، ޙުކުމުގެ ރިޕޯޓަށް ބަދަލު ގެނެސްފައިވާ ކަމަށެވެ. ދައުލަތުން ބުނީ ހުރިހާ އިޖުރާއަތެއް ޤާނޫނާ އެއްގޮތަށް ހިންގި ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
އިންޒާރު ދެވި، ބަލާފާސްކުރުމުގެ އަމުރުން ވަނުމުގެ ބާރު ލިބި، ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީ ދަށުކޯޓުން ހެކިތަކަށް ބަލައި ކަށަވަރުކޮށް، ހިޔާޒަތު ޤަރީނާތަކުން ސާބިތުވެ، ތަޙްލީލުގައި ގޯހެއް ނުދައްކާތީ، ޙުކުމަށް ބަދަލު ގެންނަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނެތް ކަމަށް ކޯޓު ނިންމިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 107/Cr-C/2018
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލު، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކް ކުރުން

ހައްޔަރުކުރެވޭ މީހާގެ މަޢުލޫމާތު ފޯމުގައި ޤާނޫނީ އިންޒާރު ދިންކަން ބަޔާންކޮށް، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ސޮއިކުރަން އިންކާރުކުރިކަން ދެ އޮފިސަރުން ސޮއިކޮށް ކަށަވަރުކޮށްފައިވާއިރު، ހައްޔަރުކުރި އޮފިސަރު ހައްޔަރުކުރި ވަގުތު އިންޒާރު ދިންކަމަށް ހެކިބަސް ދީފައިވާނަމަ، ޤާނޫނީ އިންޒާރު ދެވިފައިވާކަމަށް ބެލެވޭނެއެވެ؛ އެ ޙާލަތުގައި ހެކި ހޯދީ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް ކަމަށް ބަލާނެ ހަމައެއް ނެތެވެ.

HN2ޖިނާއީ › ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކް ކުރުން

ކޯޓު އަމުރެއްގެ ދަށުން އަމިއްލަ ތަނެއް ބަލާފާސްކުރުމުގައި އެތަނަށް ވަނުމަށް އެހެން ތަނަކަށް ވަންނަންޖެހޭނަމަ އެތަނަކަށް ވަނުމުގެ ބާރުވެސް ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން އަމުރު ތަންފީޛުކުރާ އޮފިސަރުންނަށް ލިބިގެންވާތީ، ގޭގެ ގްރައުންޑް ފްލޯރަށް ވަނުމަށް ވަކި ކޯޓު އަމުރެއް ނެތުމަކީ ޤާނޫނީ އުޞޫލަކާ ޚިލާފު ކަމެއް ނޫނެވެ.

HN3ޖިނާއީ › ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކް ކުރުން

ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީގެ ކުޑަކާޑު ދަށުކޯޓަށް ހުށަނާޅުނު ނަމަވެސް، ހެކިންގެ ހެކިބަހާއި ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީ ފޯމާއި މާއްދީ ހެކި ހުށަހެޅިކަން އަންގައިދޭ ލިޔުމަށް ބަލައި ސިލްސިލާ މެދުނުކެނޑޭކަމަށް ދަށުކޯޓުން ކަނޑައަޅާފައިވާއިރު، އެ ނިންމުމަކީ ޤާނޫނީ އިމުގެ ތެރެއިން ނޫން ނިންމުމެއްކަމަށް ނުކުތާއެއް ނުހުށަހަޅާނަމަ، އެކަނި އެ ސަބަބަށް ޙުކުމް ބާޠިލު ނުކުރެވޭނެއެވެ.

HN4ޖިނާއީ › ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކް ކުރުން

މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނުގައިވާ ހިޔާޒަތުގެ ބެލުންތައް (އެކަނި ދިރިއުޅޭ ގެ/ކޮޓަރި، ކޮންޓްރޯލްގެ ދަށުގައި ހުންނަ ތަން، އަދި އަތުގައި ހުރީ ކަމަށް މާނަކުރެވިދާނެ ޙާލަތް) އެހެން ގޮތަކަށް ސާބިތުނުވާހާ ހިނދަކު ދެމިހުރެއެވެ؛ ތަޅުދަނޑި ހުރި އެހެން މީހުން މާލޭގައި ނެތް ދުވަސްވަރު، އޭނާ އެކަނި ދިރިއުޅުނު އެޕާޓްމަންޓުގެ ނިދާ ތަނުން ފެނުނު މަސްތުވާތަކެތި، އޭނާގެ ވޮލެޓާއި އައިޑީ ކާޑާއި ޕާސްޕޯޓާއެކު ފެނުމަކީ އޭނާގެ ހިޔާޒަތާ ގުޅުވާލެވޭ ޤަރީނާއެކެވެ.

HN5ޖިނާއީ › ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކް ކުރުން

ފިޒިކަލް އެޕިއަރެންސް އެއްގޮތް ތަކެތީގެ ތެރެއިން UNODC ގައިޑްލައިންއާ އެއްގޮތަށް ރޭންޑަމް ސާމްޕަލް ތަޙްލީލުކުރުމުގައި، ސީދާ ތަޙްލީލުކުރީ ކޮން ޕެކެޓެއްކަން އެނގެންޖެހޭނެކަމުގެ ޤާނޫނީ އަސާސެއް ނުދައްކާނަމަ، ތަޙްލީލު ރިޕޯޓަށް ބުރަދަން ދިނުމުގައި ޤާނޫނީ ގޯހެއް ހެދިފައިވާކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ.

HN6ޖިނާއީ › ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކް ކުރުން

ޙުކުމުގެ ރިޕޯޓުގެ ޚުލާޞާގައި އެހެން މީހެއްގެ ނަމާއި ދަޢުވާއެއް ލިޔެވިފައިވުމަކީ، ރިޕޯޓުގެ ބާކީ ބައިތަކާއި ޙުކުމުން ދަޢުވާ ސާފުކޮށް އެނގޭނަމަ، ލިޔުމުގެ ކުށެއް ކަމުގައި ބެލެވި ޙުކުމްގެ ޞައްޙަކަމަށް އަސަރު ނުކުރާނެއެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2011 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 105 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ނ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2011 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ ހިޔާޒަތުގެ ބެލުންތައް ބަޔާންކުރާ މާއްދާގެ (ބ)، (ރ)، (ޅ) (PDF ގައި '312'؛ 143 ވަނަ މާއްދާ ކަމަށް ބެލެވޭ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ ކޯޓު އަމުރެއްގެ ދަށުން ބަލާފާސްކުރުމުގެ ބާރުތައް ބަޔާންކުރާ މާއްދާގެ (ހ) (PDF ގައި '21 (ހ) (3)')
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (އ) (ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމުގައި)
  • ޤަވާއިދު ނަންބަރު R-230/2015 (ފަރާތުން ހުށަހެޅި)
  • ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2016/HC-A/451
  • ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2014/HC-A/323

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން މަޒީދު، ފަނޑިޔާރު ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ފަނޑިޔާރު ޢަލީ ސަމީރު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ