ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2021/HC-A/113, 2021/HC-A/112ހައިކޯޓު · 12 އޭޕްރީލް 2022 · ވަޒީފާއާ ބެހޭ

ޕަމެލާ ލީ މެއިނާ އަދި ނިކޮލަސް މައިކަލް ހިއު މޭސަން ވ. އެފްޒީ ހޯލްޑިންގްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 12 އޭޕްރީލް 2022ދަށު ކޯޓު: ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލް 186/VTR/2020, 207/VTR/2020ބާވަތް: ވަޒީފާއާބެހޭ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ޓްރައިބިއުނަލުން ނިންމީ ހާދިސާ ހިނގީ އިޞްލާޙުގެ ކުރިން ކަމަށްވާތީ އިޞްލާޙުގެ ކުރިން އޮތް 34 ވަނަ މާއްދާއަށް ރިޢާޔަތްކުރަންޖެހޭ ކަމަށާއި، ހިންގުމުގެ އިސް މަޤާމުގައި ހުރި މީހުން 4 ވަނަ ބާބުން އިސްތިސްނާވާތީ މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ޓްރައިބިއުނަލަށް ނެތް ކަމަށެވެ.
ވާޤިޢާ
ވައްކަރު މޯލްޑިވްސްގެ ހިންގުމުގެ އިސް މަޤާމުތަކުގައި ހުރި ދެ މުވައްޒަފުން (ވަޒީފާ ނިމުނީ 2020 ގެ އޭޕްރީލް/ޖުލައި މަހު) 6 ވަނަ އިޞްލާޙަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމަށްފަހު (22 ސެޕްޓެންބަރު 2020 ގެ ފަހުން) ޙައްޤުވާ މުސާރައާއި އިނާޔަތް ހޯދުމަށް ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލަށް މައްސަލަ ހުށަހެޅިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނަށް 6 ވަނަ އިޞްލާޙު ގެނައުމުގެ ކުރިން ވަޒީފާއިން ވަކިކުރެވި، އިޞްލާޙަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމަށްފަހު ހުށަހެޅި، ހިންގުމުގެ އިސް މަޤާމުތަކުގައި ތިބި މުވައްޒަފުންގެ މުސާރައާއި އިނާޔަތް ހޯދުމުގެ މައްސަލަތައް ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލަށް ލިބިގެންވޭތޯ، އަދި އެ އިޞްލާޙު ރަޖުޢީކޮށް ތަޠްބީޤުކުރެވޭތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތްތަކުން ބުނީ މައްސަލަ ހުށަހެޅީ އިޞްލާޙަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމަށްފަހު ކަމަށާއި، ޓްރައިބިއުނަލުން ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނިންމުމާއި މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރުމުގެ ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް ނިންމާފައިވާ ކަމަށެވެ. ވަޒީފާދިން ފަރާތުން އެދުނީ ޓްރައިބިއުނަލުގެ ނިންމުމަށް ބަދަލު ނުގެނައުމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ފަނޑިޔާރު ފަރްހީޒާ (ފަނޑިޔާރު ޢަލީ ސަމީރު ތާއީދުކުރި) ބުނީ މިއީ ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމުގެ މައްސަލައެއް ނޫން، މުސާރައާއި އިނާޔަތް ހޯދުމުގެ މައްސަލަތަކެއް ކަމަށާއި، އެފަދަ މައްސަލަތަކަށް ތަޤާދުމެއް ނެތުމުން ޓްރައިބިއުނަލުގެ ނިންމުން ރަނގަޅެއް ނޫން ކަމަށެވެ. ފަނޑިޔާރު ޝަފީޢު ބުނީ އިޞްލާޙުން އައީ މައްސަލަ ބަލާ ތަން ބަދަލުވުމެއް ކަމަށްވާތީ އެއީ އިޖުރާއީ ބަދަލެއް ކަމަށާއި، އިޞްލާޙަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށިފަހުން އެ މައްސަލަތައް ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ޓްރައިބިއުނަލަށް ލިބިގެންވާ ކަމަށެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލް 186/VTR/2020, 207/VTR/2020
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލުގެ ނިންމުން ބާޠިލު (މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ޓްރައިބިއުނަލަށް ލިބިގެންވާ ކަމަށް)

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ވަޒީފާއާބެހޭ › ވަޒީފާއާ ބެހޭ

ޤާނޫނުގައި ސަރީޙަ ބަހުން ބަޔާންކޮށްފައި ނުވާނަމަ، ޤާނޫނެއް ހިނގަނީ ކުރިއަށް ކަމަށާއި، މައުޟޫޢީ ޙައްޤުތަކަށް އަސަރުކުރާ ޤާނޫނެއް އެ ޤާނޫނު ހެދުމުގެ ކުރިން ހިނގާފައިވާ ހާދިސާއެއްގެ މައްޗަށް ނުހިނގުމަކީ ޢާންމު އުޞޫލެކެވެ؛ ނަމަވެސް ހަމައެކަނި އިޖުރާއަތު ބަޔާންކުރާ ޤާނޫނުތައް މާޒީގައި ހިނގާފައިވާ ކަންތައްތަކަށްވެސް ތަޠްބީޤުކުރެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 39-40؛ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2014/SC-A/41)

ޕެރ. 39-40؛ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2014/SC-A/41މި އުޞޫލާ ވައްތަރު އުޞޫލުތައްSaeed Lex ގައި
HN2ވަޒީފާއާބެހޭ › ވަޒީފާއާ ބެހޭ

މައްސަލަ ބަލާ ތަނަކީ (forum) މީހެއްގެ ވަކި ޙައްޤެއް (vested right) އެކުލެވިގެންވާ ކަމެއް ނޫންކަމުން، މައްސަލަ ބަލާ ތަން ބަދަލުވުމަކީ އިޖުރާއީ ބަދަލެކެވެ؛ ޤާނޫނުގައި ކަނޑައެޅިގެން އެހެން ގޮތަކަށް ބަޔާން ނުކުރާނަމަ، ހާދިސާ ހިނގި ތާރީޚަށް ނުބަލައި އެ ބަދަލު ތަންފީޒުކުރެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 20، 43)

HN3ވަޒީފާއާބެހޭ › ވަޒީފާއާ ބެހޭ

އަލަށް ތަޢާރުފުކުރެވޭ ތަޤާދުމުގެ (limitation) އުޞޫލެއްގެ ސަބަބުން އެ ޤާނޫނު އައުމުގެ ކުރިން ލިބެން އޮތް މައުޟޫޢީ ޙައްޤެއް ނެތިދާނަމަ، އެފަދަ އުޞޫލެއް ރަޖުޢީކޮށް ތަޠްބީޤުނުކުރެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 44)

HN4ވަޒީފާއާބެހޭ › ވަޒީފާއާ ބެހޭ

ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނަށް 6 ވަނަ އިޞްލާޙު ގެނައުމުގެ ކުރިން ހިންގުމުގެ އިސް މަޤާމުތަކުގައި ތިބޭ މީހުން ޓްރައިބިއުނަލަށް މައްސަލަ ހުށަހެޅުމުން މުޠްލަޤަށް އިސްތިސްނާވެފައިވަނީ ޤާނޫނުގެ 28 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއް ނެތި ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމުގެ މައްސަލަތަކުގައެވެ؛ ވަޒީފާގެ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ޙައްޤުވާ މުސާރައާއި އިނާޔަތް ހޯދުމުގެ މައްސަލަތަކަކީ ޓްރައިބިއުނަލުގެ ގަވާއިދުގެ ދަށުން ޓްރައިބިއުނަލުން ބެލޭ މައްސަލަތަކެވެ. (ޕެރ. 47-50)

HN5ވަޒީފާއާބެހޭ › ވަޒީފާއާ ބެހޭ

ޓްރައިބިއުނަލުގެ ގަވާއިދުގެ ދަށުން ވަޒީފާގެ މައްސަލަތައް 6 މަސް ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ހުށަހަޅަންޖެހޭ ނަމަވެސް އުޖޫރައާ ގުޅޭ މައްސަލަތަކަށް އެ މުއްދަތު ނުހިނގާތީ، މުސާރައާއި އިނާޔަތް ހޯދުމުގެ މައްސަލަތަކަށް ތަޤާދުމެއް ނެތެވެ؛ އެހެންކަމުން ހާދިސާ ހިނގި ތާރީޚަށް ބަލައި އެ މައްސަލަތައް ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ޓްރައިބިއުނަލަށް ނުލިބޭ ކަމަށް ނިންމުމަކީ ރަނގަޅު ނިންމުމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 49، 51-52)

HN6ވަޒީފާއާބެހޭ › ވަޒީފާއާ ބެހޭ

ޤާނޫނު މާނަކުރުމުގައި އެ ޤާނޫނުގެ މަޤްޞަދު ޙާޞިލުވާ ގޮތަށް މާނަކުރުމަށް އިސްކަންދޭންވާނެއެވެ؛ ޢަދުލު އިންސާފު ހޯދުމުގެ ދޮރު ބަންދުވާ ފަދަ ގޮތަކަށް ޤާނޫނީ މާއްދާތައް މާނަ ނުކުރެވޭނެއެވެ. (ފަނޑިޔާރު ޝަފީޢުގެ ރައުޔު، ޕެރ. 22-27)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 4، 5 (ހ)، 28، 32، 34، 37، 38، 39، 53 ވަނަ މާއްދާ އަދި 4 ވަނަ ބާބު
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2020 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނަށް 6 ވަނަ އިޞްލާޙު ގެނައުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 9 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/2011 (މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 12 ވަނަ މާއްދާ (ބ ހިމެނޭ) އަދި 17 ވަނަ މާއްދާ
  • ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލްގެ ގަވާއިދު (ގަވާއިދު ނަންބަރު R-20/2015) ގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ 3 އާއި 4 ވަނަ ނަންބަރު، 8 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލްގެ ގަވާއިދު (ގަވާއިދު ނަންބަރު R-14/2022) ގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)، (ރ) އަދި 19 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2014/SC-A/41 (މޫސާ ނަޞީރު ވ. މޯލްޑިވްސް އިންލެންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ)
  • ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2017/SC-E/05
  • ހައިކޯޓުގެ 2015/HC-A/158
  • ހައިކޯޓުގެ 2020/HC-A/307
  • ހައިކޯޓުގެ 2021/HC-A/10
  • Hitendra Vishnu Thakur v State of Maharashtra, 1994 AIR 2623, 1994 SCC (4) 602
  • New India Insurance Co Ltd v Shanti Misra (1975) 2 SCC 840
  • Maxwell on the Interpretation of Statutes, 11th Edn., p. 217
  • Venice Commission, Opinion No. 523/2009 (Retroactivity of Statutes of Limitations in Georgia)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު ޙަސަން ޝަފީޢު، ފަނޑިޔާރު ޢަލީ ސަމީރު، ފަނޑިޔާރު ފާޠިމަތު ފަރްހީޒާ
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ