ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2020/HC-A/307ހައިކޯޓު · 2 މާރިޗު 2021 · ރަޖިސްޓްރާގެ ނިންމުން އަލުންބަލައި ނިންމި ނިންމުން

އަޙްމަދު ޒަކީ

ފަހުގެ ޙުކުމަކުން ތަފާތުކޮށްފައިދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލުޚިލާފު ރައުޔެއް
ހައިކޯޓު · 2 މާރިޗު 2021ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 09/Cv-C/(A)/2020ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުގެ ރަޖިސްޓްރާރ ނިންމީ 6 ވަނަ އިޞްލާޙާއެކު އެފަދަ މައްސަލަތައް ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލަށް ލިބިފައިވާތީ ސިވިލް ކޯޓަށް ބެލެން ނެތްކަމަށެވެ. އެ ނިންމުން އަލުން ބެލުމުން އިސްޤާޟީ ރަޖިސްޓްރާރގެ ނިންމުމަށް ތާއީދުކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
އަމިއްލަ ކުންފުންޏެއްގެ ޑެޕިއުޓީ ޗީފް އެގްޒެކެޓިވް އޮފިސަރުގެ މަޤާމުން 28 ޖަނަވަރީ 2020 ގައި ވަކިކުރުމުން، ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލަށް ހުށަހެޅި މައްސަލަ ހިންގުމުގެ އިސްމަޤާމެއް ކަމަށްވާތީ ބެލެން ނެތްކަމަށް ޓްރައިބިއުނަލުން ނިންމިއެވެ. 22 ސެޕްޓެމްބަރު 2020 ގައި 6 ވަނަ އިޞްލާޙަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމަށްފަހު ސިވިލް ކޯޓަށް މައްސަލަ ހުށަހެޅިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނަށް 6 ވަނަ އިޞްލާޙު (ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2020) ގެނައުމުގެ ކުރިން ހިންގުމުގެ އިސްމަޤާމެއްގައި ހުރި މީހަކު ވަޒީފާއިން ވަކިކުރި މައްސަލަ، އެ އިޞްލާޙަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމަށްފަހު ސިވިލް ކޯޓަށް ހުށަހެޅުމުން، އެ މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ލިބިގެންވަނީ ސިވިލް ކޯޓަށްތޯ ނުވަތަ ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލަށްތޯ، އަދި އިޞްލާޙު ރަޖުޢީކޮށް ތަޠުބީޤުކުރެވޭތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ 6 ވަނަ އިޞްލާޙު ރަޖުޢީކޮށް ތަޠުބީޤުކުރުމަކީ 2014/SC-A/41 ގެ އުޞޫލާ ޚިލާފުކަމަށާއި، ވަޒީފާއިން ވަކިކުރިއިރު އިޚްތިޞާޞް އޮތީ ސިވިލް ކޯޓަށް ކަމަށެވެ. އިސްތިއުނާފު ރައްދުވާ ފަރާތެއް ނެތެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
އަޣްލަބިއްޔަތުގެ ރައުޔުގައި، އިޞްލާޙުގައި ރަޖުޢީކޮށް ހިނގާނެކަމަށް ބަޔާންކޮށްފައިނުވާތީ އަދި ޓްރައިބިއުނަލަށް ހުށަހަޅާ 3 މަސްދުވަހުގެ މުއްދަތު ހަމަވެފައިވާތީ، ސިވިލް ކޯޓަށް ބެލެން ނެތްކަމަށް ކަނޑައެޅުމަކީ އިންސާފު ހޯދުމުގެ ދޮރު ބަންދުކޮށް އިޞްލާޙު ރަޖުޢީކޮށް ތަޠުބީޤުކުރުމެއްކަމަށާއި، 2009/HC-A/203 އާއި 2014/SC-A/41 ގެ އުޞޫލުން މައްސަލަ ބަލަންޖެހޭނީ ސިވިލް ކޯޓުންކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ. ޚިލާފު ރައުޔުގައި، އިޚްތިޞާޞުގެ ޤަވާޢިދަކީ އިޖުރާއީ ޤަވާޢިދަކަށްވާތީ ހުށަހެޅިއިރު އޮތް ޤާނޫނު ތަޠުބީޤުވާކަމަށް ދެކުނެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 09/Cv-C/(A)/2020
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު؛ މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ސިވިލް ކޯޓަށް ލިބިގެންވާކަމަށް ކަނޑައެޅި (އަޣްލަބިއްޔަތުން)

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › ރަޖިސްޓްރާގެ ނިންމުން އަލުންބަލައި ނިންމި ނިންމުން

ޤާނޫނެއް ހިނގަނީ ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށި ދުވަހުން ފެށިގެން ކުރިއަށެވެ. ޤާނޫނުގައި ސަރީޙަ ބަހުން އިސްތިސްނާކޮށްފައިވާ ޙާލަތެއްގައި މެނުވީ، ފަހުން ވުޖޫދުވާ ޤާނޫނެއްގެ މަންފާ ނުވަތަ ބުރަ، އެ ޤާނޫނުގެ ކުރިން ހިނގާފައިވާ ޙާދިސާއެއްގެ މައްޗަށް ރަޖުޢީކޮށް ތަޠުބީޤު ނުކުރެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 13-14، 16)

HN2މަދަނީ › ރަޖިސްޓްރާގެ ނިންމުން އަލުންބަލައި ނިންމި ނިންމުން

ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 34 ވަނަ މާއްދާއިން 4 ވަނަ ބާބުން އިސްތިސްނާކޮށްފައިވާ ހިންގުމުގެ އިސްމަޤާމުތަކުގައި ތިބޭ މީހުން ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމުގެ މައްސަލަތައް، 6 ވަނަ އިޞްލާޙުގެ ކުރިން ބަލަމުން ދިޔައީ ސިވިލް ކޯޓުންނެވެ. (ޕެރ. 8، 18)

HN3މަދަނީ › ރަޖިސްޓްރާގެ ނިންމުން އަލުންބަލައި ނިންމި ނިންމުން

ޤާނޫނަށް ގެނެވޭ އިޞްލާޙެއް ރަޖުޢީކޮށް ތަޠުބީޤުކުރުމުގެ ސަބަބުން އިންސާފު ހޯދުމަށް ޝަކުވާ ހުށަހެޅުމަށް އޮތް ދޮރު ބަންދުވާ ޙާލަތުގައި، އިންސާފު ޤާއިމުކުރުމަށް ކޯޓުތަކުގެ ދޮރު ހުޅުވާލަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 15، 17)

HN4މަދަނީ › ރަޖިސްޓްރާގެ ނިންމުން އަލުންބަލައި ނިންމި ނިންމުން

6 ވަނަ އިޞްލާޙުގެ ކުރިން ވަޒީފާއިން ވަކިކުރި އިސްމަޤާމެއްގެ މީހަކަށް، 28 ވަނަ މާއްދާގައިވާ 3 މަސްދުވަހުގެ މުއްދަތު ހަމަވެފައިވާތީ ޓްރައިބިއުނަލަށް މައްސަލަ ހުށަހެޅޭނެ ގޮތެއް ނެތްއިރު، ސިވިލް ކޯޓަށް ބެލެން ނެތްކަމަށް ކަނޑައެޅުމަކީ އިޞްލާޙު ރަޖުޢީކޮށް ތަޠުބީޤުކޮށް އޭނާއަށް ބުރައެއް އުފުލަންޖެހޭގޮތް ހެދުމެވެ. އެހެންކަމުން އެ މައްސަލަ ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ލިބިގެންވަނީ ސިވިލް ކޯޓަށެވެ. (ޕެރ. 19-22)

HN5މަދަނީ › ރަޖިސްޓްރާގެ ނިންމުން އަލުންބަލައި ނިންމި ނިންމުން

[ޚިލާފު ރައުޔު] ކޯޓުތަކާއި ޓްރައިބިއުނަލްތަކުގެ އިޚްތިޞާޞް ކަނޑައަޅާ ޤަވާޢިދުތަކަކީ އިޖުރާއީ، ޝަކުލީ ޤަވާޢިދުތަކެއް ކަމަށްވާތީ، ޤާނޫނުގައި ސަރީޙަކޮށް އެހެން ގޮތަކަށް ބަޔާންކޮށްފައިނުވާނަމަ، ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމަށްފަހު އުފުލޭ ދަޢުވާތަކަށް ތަޠުބީޤުވަނީ އާ ޤާނޫނުގެ އިޚްތިޞާޞުގެ ޤަވާޢިދުތަކެވެ؛ އެހެންކަމުން ސިވިލް ކޯޓަށް އިޚްތިޞާޞް ގެއްލުމަށްފަހު ހުށަހަޅާ އެފަދަ މައްސަލައެއް ސިވިލް ކޯޓުން ނުބެލޭނެއެވެ. (ޕެރ. 37-48، ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ)

ޕެރ. 37-48، ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާމި އުޞޫލާ ވައްތަރު އުޞޫލުތައްSaeed Lex ގައި

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 28 ވަނަ މާއްދާ، 34 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ 5 ވަނަ ނަންބަރު، 4 ވަނަ ބާބު، 32، 37، 38 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2020 (ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނަށް 6 ވަނަ އިޞްލާޙު ގެނައުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 9 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/2011 (މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 12 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ) އާއި 18 ވަނަ މާއްދާ
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 19 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު)
  • ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (ޚިލާފު ރައުޔުގައި)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 7/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިދާރީ ދާއިރާތައް ލާމަރުކަޒީ އުޞޫލުން ހިންގުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 145 ވަނަ މާއްދާ (ޚިލާފު ރައުޔުގައި)
  • 2014/SC-A/41 (މޫސާ ނަޞީރު ވ. މޯލްޑިވްސް އިންލެންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ)
  • 2015/SC-A/08 (ޢަބްދުލްމަޖީދު ވ. މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލް)
  • 2009/HC-A/203
  • 2008/SC-C/02 (ސޯޝަލް ލިބަރަލް ޕާޓީ ވ. އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަން)
  • 2011/HC-A/210 (އަންވަރު ޢަލީ ވ. ނެތް)
  • 2011/SC-A/23 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ޙަސަން ޢަބްދުﷲ އަދި އެހެން މީހުން)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަލީ ސަމީރު، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޙުސައިން ޝަހީދު
ރައުޔު ލިޔުނު ފަނޑިޔާރު
ޢަލީ ސަމީރު · ތާއީދުކުރެއްވީ: ޙުސައިން ޝަހީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ