ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ނަން ސިއްރުކުރެވިފައި

ނަތީޖާ: ދަށުކޯޓުން ކަނޑައެޅި އަދަބު ޚާއްޞަ ޤާނޫނާ ޚިލާފު؛ އަދަބު ކަނޑައަޅައި ތަންފީޒީ ކަންކަން ނިންމުމަށް ޖުވެނައިލް ކޯޓަށް ފޮނުވި

ކީވޯޑުތައް: ޖިނާއީ، ކުޑަކުއްޖަކާ މެދު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުން

ދަށު ކޯޓު: ޖުވަނައިލް ކޯޓު 14/Jv-C/2019

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ކުޑަކުއްޖަކު ކުރި ކުށަކަށް އަދަބު ކަނޑައަޅާއިރު، ކުޑަކުދިންގެ ޢަދުލުގެ ޤާނޫނުގައިވާ (އެންމެ ކުޑަ އަދަބުގެ ތިންބައިކުޅަ ދެބައި ކަނޑައަޅާ) ޢާއްމު އުޞޫލު ތަޠުބީޤުކުރެވޭނެތޯ، ނުވަތަ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގައިވާ އަދަބަށް އިސްކަންދޭންޖެހޭތޯ.

ޚުލާޞާ

ވާޤިޢާ: ކުޑަކުއްޖަކަށްވާ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް، އިތުރު މީހަކާއެކު، ކުޑަކުއްޖެއްގެ ނުރުހުމުގައި ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގިކަމަށް، ކުޑަކުއްޖެއްގެ ހަށިގަނޑުގައި ޖިންސީ ނިޔަތުގައި ޤަޞްދުގައި އަތްލުމުގެ ދަޢުވާ ދައުލަތުން އުފުލި.

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން: ޖުވެނައިލް ކޯޓުން ކުށް ސާބިތުކޮށް، ކުޑަކުދިންގެ ޢަދުލުގެ ޤާނޫނުގެ ތިންބައިކުޅަ ދެބައިގެ އުޞޫލަށް ރިޢާޔަތްކޮށް 3 އަހަރާއި 2 މަހާއި 27 ދުވަހުގެ ބަންދު ކަނޑައަޅައި، ޝަރުޠުތަކާއެކު ތަންފީޒުކުރުން ފަސްކުރި؛ ފަހުން ޝަރުޠު ފުރިހަމަކުރުމުން ޙުކުމް ތަންފީޒުކޮށް ނިމުނުކަމަށް ކަނޑައެޅި.

ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް: ދައުލަތުން ބުނީ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގައި ކުޑަކުއްޖަކަށް ދޭނެ އަދަބު ކަނޑައަޅާފައިވާއިރު ޢާއްމު ޤާނޫނުގެ އުޞޫލުން އަދަބު ލުއިކުރުމަކީ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނިންމުންތަކާ ޚިލާފު ކަމަށެވެ. ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުން ބުނީ ކުޑަކުދިންގެ ޢަދުލުގެ ޤާނޫނަށް އިސްކަންދޭންޖެހޭކަމަށާއި ޙުކުމް ތަންފީޒުކޮށް ނިމިފައިވާތީ އިތުރު އަދަބަކީ ދެ ފަހަރު އަދަބު ދިނުންކަމަށެވެ.

ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް: ކުޑަކުދިންގެ ޢަދުލުގެ ޤާނޫނުގެ އަދަބު ކަނޑައެޅުމުގެ މާއްދާއަކީ ޢާއްމު އިޖުރާއަތެއް؛ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގައި ކުޑަކުއްޖަކަށް ދޭނެ އަދަބު ކަނޑައަޅާފައިވާތީ، ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނިންމުންތަކުގެ އަލީގައި ޚާއްޞަ ޤާނޫނަށް އިސްކަންދޭންޖެހޭ ކަމަށް ކޯޓުން ނިންމި.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނަކީ ކުޑަކުދިންނާމެދު ހިންގާ ޖިންސީ ކުށްތައް ތަޖުރީމްކޮށް އަދަބު ކަނޑައަޅާ ޚާއްޞަ ޤާނޫނެކެވެ. އެ ޤާނޫނުގައި ބަޔާންކުރާ ކުށެއް ކުޑަކުއްޖަކު ކޮށްފިނަމަ ދޭނެ އަދަބު، ކުއްޖާގެ ޢުމުރާ ގުޅުވައި، އެ ޤާނޫނުގައި ކަނޑައެޅިގެން ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ.
2. ކުޑަކުދިންގެ ޢަދުލުގެ ޤާނޫނަށް ފުރަތަމަ އިޞްލާޙުން ގެނައި، ކުޑަކުދިންގެ މައްޗަށް އަދަބު ކަނޑައެޅުމާ ބެހޭ މާއްދާއަކީ (ކުށަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ އެންމެ ކުޑަ އަދަބުގެ ތިންބައިކުޅަ ދެބައި)، ތައްޔާރީ މަސައްކަތާއި ބިލުގެ ސަބަބުތަކަށް ބަލާއިރު، ކުޑަކުދިން ކުރާ ކުށްތަކަށް އަދަބު ކަނޑައެޅުމުގައި ރިޢާޔަތްކުރެވޭ ޢާއްމު އިޖުރާއަތެކެވެ.
3. ޚާއްޞަ ޤާނޫނެއްގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ކަންކަން އެ ޤާނޫނުގައިވާ ގޮތުގެމަތިން ތަންފީޒުކުރުން ލާޒިމެވެ. ޚާއްޞަ ޤާނޫނަކާއި ޢާއްމު ޤާނޫނެއް އެއްތަންވާ ޙާލަތުގައި، ޢާއްމު ޤާނޫނުގެ އުޞޫލުން މުއްތަހަމަށް ލުއި އިޖުރާއަތެއް ނުވަތަ އަދަބެއް އައިނަމަވެސް، ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގައި ވަނީ ބުރަ އަދަބެއް ކަމަށްވިޔަސް، ޢަމަލުކުރަންޖެހޭނީ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގައިވާ އިޖުރާއަތާއި އުޞޫލުތަކަށެވެ.
4. އެހެންކަމުން، ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގައި ކުޑަކުއްޖަކަށް ދޭނެ އަދަބު ކަނޑައަޅާފައިވާ ކުށެއްގައި، ކުޑަކުދިންގެ ޢަދުލުގެ ޤާނޫނުގެ ތިންބައިކުޅަ ދެބައިގެ އުޞޫލު ތަޠުބީޤުކޮށް އަދަބު ލުއިކުރުމަކީ ޚާއްޞަ ޤާނޫނާ ޚިލާފު ނިންމުމެކެވެ.
5. ކުށް ސާބިތުވެފައިވާ ކުޑަކުއްޖެއްގެ މައްސަލައިގައި، ކުޑަކުދިންގެ ޢަދުލުގެ ޤާނޫނުގައިވާ ފިޔަވަޅުތަކުން ފިޔަވަޅެއް އެޅުމާއި އަދަބު ތަންފީޒުކުރުމާ ބެހޭ ކަންކަން ނިންމުމުގެ ބާރު ޖުވެނައިލް ކޯޓަށް ލިބިގެންވެއެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) - ކުޑަކުއްޖެއްގެ ހަށިގަނޑުގައި ޖިންސީ ނިޔަތުގައި އަތްލުމުގެ ކުށާއި، ކުޑަކުދިން ޖިންސީ ކުށްކުރުމުގެ އަދަބު ބަޔާންކުރާ މާއްދާ (ހ)، (ށ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 18/2019 (ކުޑަކުދިންގެ ޢަދުލުގެ ޤާނޫނު) - ފުރަތަމަ އިޞްލާޙުން އިތުރުކުރި، ކުޑަކުދިންގެ މައްޗަށް އަދަބު ކަނޑައެޅުމާ ބެހޭ މާއްދާ (ހ)، (ބ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 18/2019 (ކުޑަކުދިންގެ ޢަދުލުގެ ޤާނޫނު) - ޙުކުމް ތަންފީޒުކުރުން ފަސްކުރުމާއި ފިޔަވަޅުތަކާ ބެހޭ މާއްދާ
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) - ބަންދުގައި ހުރި މުއްދަތު ޙުކުމުން އުނިކުރުމާ ބެހޭ މާއްދާ
• ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/91 (ކުޑަކުދިންގެ ޙައްޤުތައް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ޤާނޫނު) އާއި އޭގެ ދަށުން ހެދި ކުޑަކުދިންގެ ޢަދުލުގެ ގަވާއިދު (އުވިގެން ދިޔަ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 19/2019 (ކުޑަކުދިންގެ ޙައްޤުތައް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ޤާނޫނު)
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2021/SC-A/13 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ޢަބްދުއްސަލާމް)
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2021/SC-A/79 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. މުޙައްމަދު އަމީން)
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ މަފްތޫޙް ސަޢީދު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް (2021/SC-A/79 ގައި ޙަވާލާދީފައި)