ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2021/HC-B12/49ހައިކޯޓު · 12 ސެޕްޓެމްބަރު 2021 · ކޯޓު އަމުރު

އިސްހާޤު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 12 ސެޕްޓެމްބަރު 2021ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MA/2021/1768ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ޤާނޫނުއަސާސީ، ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނު އަދި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ބަންދާބެހޭ މާއްދާތަކާ ޙަވާލާދީ، މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށްޓަކައި 10 ދުވަހަށް ބަންދުގެ މުއްދަތު އިތުރުކޮށް އަމުރުކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ކުރީގެ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާއާއި އިތުރު ބަޔަކަށް އައި.އީ.ޑީ ގޮއްވައިގެން ޒަޚަމްކުރި ހަމަލާއާ ގުޅިގެން ޓެރަރިޒަމްގެ ކުށްތަކުގެ ތުހުމަތުގައި އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް ހައްޔަރުކުރެވި، ހަތަރުވަނަ ފަހަރަށް ބަންދުގެ މުއްދަތު 10 ދުވަހަށް އިތުރުކުރެވުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ޓެރަރިޒަމްގެ ކުށުގެ ތުހުމަތުގައި ބަންދުގައިވާ މީހެއްގެ ބަންދުގެ މުއްދަތު 10 ދުވަހަށް އިތުރުކޮށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނެރުނު އަމުރަކީ، ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ބަންދާބެހޭ މާއްދާގެ (ކ) ގެ ދަށުން 15 ދުވަހަށްވުރެ ކުރު މުއްދަތަކަށް ބަންދުކުރެވޭތޯ، އަދި އަމުރުގައި އަކުރު ބަޔާންނުކުރުމުން އަމުރު ބާޠިލުވޭތޯ؛ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ބަންދުކުރެވޭ މީހެއްގެ މައްޗަށް ޢާންމު އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު ތަޠުބީޤުކުރެވޭތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ފުލުހުން އެދުނީ ބަންދާބެހޭ މާއްދާގެ (ކ) ގެ ދަށުން ކަމަށާއި، އެ އަކުރުގެ ދަށުން 15 ދުވަހަށްވުރެ ކުރު މުއްދަތެއް ނުޖެހޭނެ ކަމަށާއި، ދެވަނަ ފަހަރަށް އެ އަކުރު ތަޠުބީޤުނުކުރެވޭނެ ކަމަށެވެ. ދައުލަތުން ބުނީ އަމުރު ނެރުނީ ރަނގަޅަށް ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ޚާއްޞަ ޤާނޫނުން ޢާންމު ޤާނޫނަށް ރުޖޫޢަވުން ހުއްދަކުރާތީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު ތަޠުބީޤުކުރެވޭނެކަމާއި، ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރުގެ ހެކި ހުރުމާއެކު ޤާނޫނުއަސާސީގެ ސަބަބެއް އޮތްކަމަށް ދަށުކޯޓުން ބެލީ ރަނގަޅަށްކަމާއި، (ކ) ގެ ދަށުން ކުރު މުއްދަތަކަށްވެސް ބަންދުކުރެވޭނެކަމާއި، އަކުރު ބަޔާންނުކުރުމުން ބަންދު ޣައިރު ޤާނޫނީ ނުވާނެކަމެވެ. ތިންވަނަ ފަނޑިޔާރު ނަތީޖާއަށް ތާއީދުކުރެއްވީ ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ ބާރުގެ މައްޗަށެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MA/2021/1768
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ އަމުރު ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޚާއްޞަ ޤާނޫނެއްގައި، އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ބަންދުކުރެވޭ މީހެއްގެ މައްޗަށް ޢާންމު އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގައިވާ އިޖުރާއަތުތައް ތަންފީޛުކުރެވޭނެކަމަށް ޞަރީޙަކޮށް ބަޔާންކުރާނަމަ، ޚާއްޞަ ޤާނޫނާއި ޢާންމު ޤާނޫނު މަސްހުނިކުރުމުގެ ސުވާލެއް ނުއުފެދޭނެއެވެ؛ އެހެންކަމުން ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ބަންދުކުރެވޭ މީހެއްގެ މައްޗަށް ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ އިޖުރާއަތުތައްވެސް ތަންފީޛުކުރެވޭނެއެވެ.

HN2ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމުގައި ފަނޑިޔާރު ޖަވާބު ހޯދަންޖެހޭ ދެ ސުވާލަކީ، ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށް އޭނާ ކުރިކަމަށް ބާރުދޭ ހެކި ހުރިތޯ، އަދި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ޙާލަތެއް ވުޖޫދުވެދާނެތޯއެވެ؛ 'ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރުގެ ހެކި' އަކީ ހަމައެކަނި ޝައްކަށްވުރެ މަތީ، ފަރުވާތެރި ސަބަބުވެރި މީހަކަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ މިންވަރެވެ؛ 49 ވަނަ މާއްދާގެ ސަބަބެއް ވުޖޫދުވާކަން ބަލާނީ ވުޖޫދުވުން ވުޖޫދުނުވުމަށްވުރެ ގާތްކަން ބޮޑުވުމުގެ މިންގަނޑުންނެވެ (ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޝަހީބް އިބްރާހީމް އަދި މަފްތޫޙް ސަޢީދު މައްސަލަތަކަށް ތަބާވެ).

HN3ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ބަންދާބެހޭ މާއްދާގެ (ށ) ގެ ދަށުން ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމަކީ ފަނޑިޔާރަށް ލާޒިމްކަމެއް ނޫން، އިޚްތިޔާރެކެވެ؛ އެހެންކަމުން ކުރު މުއްދަތަކަށް ބަންދުކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރުވެސް ފަނޑިޔާރަށް ލިބިގެންވެއެވެ (ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އަޙްމަދު ނިޝާމް މައްސަލައަށް ތަބާވެ).

HN4ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޤާނޫނު މާނަކުރުމުގައި މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރާ ޤާނޫނުގައިވާ ކޮންމެ އުޞޫލެއް ބޭނުންކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރު ފަނޑިޔާރަށް ލިބިގެންވާއިރު، މާނަކުރުން ފެށެނީ ޤާނޫނުގެ ޢިބާރާތާއި އޮނިގަނޑުން، މުޅި ޤާނޫނުގެ ސިޔާސަތާއި މަޤްޞަދުގެ ތެރޭގައެވެ؛ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ބަންދާބެހޭ މާއްދާ މާނަކުރަން އެންމެ އެކަށޭނަ އުޞޫލަކީ މަޤްޞަދަށް ބެލުމުގެ އުޞޫލެވެ.

HN5ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ޤާނޫނުއަސާސީގެ ޙައްޤުތަކާއި ކުށް ސާބިތުވުމުގެ ކުރިން މައުޞޫމުކަމުގެ އުޞޫލަށް ބަލާއިރު ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަކީ އިސްތިސްނާ ޙާލަތެކެވެ؛ އެހެންކަމުން ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ބަންދާބެހޭ މާއްދާގެ (ކ) ގެ ދަށުން 15 ދުވަހަށްވުރެ ދިގު މުއްދަތަކަށް ނުވަތަ ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރަކީ ދިގު މުއްދަތަކަށް ބެހެއްޓުން ލާޒިމުކުރާ އިޚްތިޔާރެއް ނޫނެވެ؛ އެ އަކުރުގެ ދަށުން 15 ދުވަހަށްވުރެ ކުރު މުއްދަތަކަށްވެސް ބަންދުކުރެވޭނެއެވެ (އަޣުލަބިއްޔަތުގެ ރައުޔު).

HN6ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

މީހުން ހައްޔަރު/ބަންދުކުރުމާ ގުޅޭ އިޚްތިޔާރެއްގެ ބޭނުން ޟަރޫރަތެއް ނެތް ޙާލަތެއްގައި ނުހިފަންވާނެއެވެ (ހައިކޯޓުގެ ޞަބްރާ އިބްރާހީމް ނޫރައްދީން މައްސަލައަށް ތަބާވެ).

HN7ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

ބަންދުކުރުމުގެ ނުވަތަ ދޫކޮށްލުމުގެ އަމުރެއްގައި މާއްދާއަށް ޙަވާލާދީ، އޭގެ އަކުރު ބަޔާންކުރުމުގައި އޮޅުމެއް އެރުމަކުން ނުވަތަ އަކުރު ބަޔާންނުކުރުމަކުން ހަމައެކަނި އެ ސަބަބަށް ބަލައި ބަންދަކީ ޣައިރު ޤާނޫނީ ބަންދަކަށް ނުވާނެއެވެ؛ ބަންދަކީ ޤާނޫނީ ސަބަބުތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ ކަމެކެވެ.

HN8ޖިނާއީ › ކޯޓު އަމުރު

(ތިންވަނަ ފަނޑިޔާރުގެ ރައުޔު) ބަންދާބެހޭ މާއްދާގެ (ޅ) ގައި ބަޔާންކުރަނީ 15 ދުވަހަށްވުރެ ކުރު މުއްދަތަކަށް ބަންދުކުރެވޭ ޙާލަތާއި (ކ) ގައި ބަޔާންކުރަނީ 15 ދުވަހަށްވުރެ ދިގު ނުވަތަ ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރެވޭ ޙާލަތް ކަމަށްވާތީ (ކ) ގެ ދަށުން ކުރު މުއްދަތަކަށް ބަންދުކުރުމަކީ އިޚްތިޔާރުން ބޭރުކަމެއް ނަމަވެސް، ޓެރަރިޒަމް މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ތަޙްޤީޤު ނިމެންދެން ވަކިވަކި އަމުރުތަކުން ބަންދުކުރުމަށް ހުރަހެއް ނެތުމުން އަމުރު ޤާނޫނާ ޚިލާފެއް ނޫނެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޙުސައިން މަޒީދު، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ