ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. (ނަމާއި އެޑްރެސް އުނިކުރެވިފައި)
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނިންމީ، ދަޢުވާގައި 82 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ) ގައިވާ ތަން ބަޔާންނުކުރާތީއާއި ދައުލަތުން ދަޢުވާ އިޞްލާޙުކުރަން ނޭދުނުތީ، 120 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން ދަޢުވާ ބެލޭނެ ތަނެއް ނެތްކަމަށެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ 15 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، ޢާއިލާގެ ކުޑަކުއްޖަކާއެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުމުގެ ދަޢުވާ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ކޮށްފައިވެއެވެ. ދިފާޢުން ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހެޅި ހުށަހެޅުމެއްގައި ބުނީ ކުށް ކުރި ތަން ދަޢުވާގައި ބަޔާންކޮށްފައި ނުވާތީ ދަޢުވާ ޞައްޙަ ނޫން ކަމަށެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ކުށް ކުރިކަމަށް ބުނާ "ތަން" ދަޢުވާގައި ބަޔާންނުކޮށް އޮތުމުން، ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 120 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން ދަޢުވާ ބެލޭނެ ތަނެއް ނެތްކަމަށް ކަނޑައަޅައި ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމުގެ މަރުޙަލާގައި މައްސަލަ ނިންމުން ޤާނޫނާ އެއްގޮތްތޯ؛ އަދި ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަށް ޤާނޫނީ ވަކީލަކު ހަމަޖެއްސުމަށް ދޭންވީ މުއްދަތު.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ބުނީ ނިންމުމަކީ 120 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) އާ ޚިލާފު ނިންމުމެއް ކަމަށެވެ. ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުން ބުނީ ދައުލަތުން ވަކީލަކު އައްޔަންކޮށް ނުދޭތީ ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ޤާއިމުކުރުމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ތަން ނުހިމެނުމަކީ 85 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަށް އޮޅުމެއް ނުވަތަ ބޭއިންޞާފެއް ނުވާ ކަމަކަށް ވުމާއި، ފޯމުގެ އުނިކަމަކީ ދަޢުވާކުރުމަށް ހުރަހަކަށްވާ ދިފާޢެއް ނޫންކަމުން ދަޢުވާ ބެލޭނެ ތަނެއް ނެތްކަމަށް ކަނޑައެޅުން ޤާނޫނާ އެއްގޮތް ނުވާކަމަށް ހައިކޯޓުން ކަނޑައެޅިއެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-B7/SHN/(645-2020)/2021/19
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލުކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލުކޮށް، ހުށަހެޅިފައިވާ ދަޢުވާގެ ޞީޣާގެ ދަށުން މައްސަލަ ބެލުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ތަޙްވީލުކުރި
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ކުށެއް ކުރިކަމުގެ ދަޢުވާ އުފުލިފައިވާ ކޮންމެ މީހަކަށް އޭނާ އިޚްތިޔާރުކުރާ ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ އެހީ ލިބިގަތުމުގެ ޙައްޤު ލިބިގެންވާއިރު، ތުހުމަތުކުރެވިފައިވާ ކުށަކީ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއް ކަމުގައިވެ، ވަކީލަކު އައްޔަންކުރުމުގެ މާލީ ތަނަވަސްކަން ނެތްނަމަ ދައުލަތުން ވަކީލަކު އައްޔަންކޮށްދޭންވާނެއެވެ. ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރުމުގެ ކުށްތަކަކީ ޖިނާއީ ބޮޑެތި ކުށްތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކުށެކެވެ. (ޕެރ. 12)
ހައިކޯޓަށް ހުށަހެޅޭ ޤަޟިއްޔާތަކުގައި ވަކީލަކު އައްޔަންކުރުމަށް ދެވޭނެ ވަކި މުއްދަތެއް ގަވާއިދުގައި ކަނޑައަޅާފައި ނުވާތީ އެކަން ދޫކޮށްލާފައިވަނީ މައްސަލައިގެ ޙާލަތަށް ބަލައި ފަނޑިޔާރުންގެ އިޚްތިޔާރަށެވެ. ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 114 ވަނަ މާއްދާގައިވާ 10 ދުވަހަކީ ދަށުކޯޓުތަކުގައި ގިނަވެގެން ދެވޭނެ މުއްދަތު ކަމުން، ޙާލަތަށް ބަލައި އެއަށްވުރެ ކުރު މުއްދަތެއް ދެވިދާނެއެވެ. (ޕެރ. 13)
ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުންތަކާމެދު ނިންމާ ނިންމުމުގެ އިސްތިއުނާފު ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 198 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ހުށަހެޅޭތާ 7 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ނިންމަންޖެހޭތީ، މިބާވަތުގެ މައްސަލަތަކުގައި ވަކީލަކު ހޯދުމަށް ދޭ މުއްދަތު ޢާންމު އިސްތިއުނާފީ މައްސަލަތަކަށްވުރެ ކުރުކުރަންޖެހޭއިރު، 3 ދުވަހުގެ މުއްދަތަކީ އެކަށީގެންވާ މުއްދަތެކެވެ. (ޕެރ. 14-15)
ޖިނާއީ ދަޢުވާއަކީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ޢަމަލާއި އޭގެ ޤާނޫނީ ގޮތް ބަޔާންކޮށް އެ ދަޢުވާއަށް ޖަވާބުދާރީވުމަށް އަންގައިދޭ ނޯޓިހެއް ކަމުން، ދަޢުވާކުރެވޭ ކުށާއި ދަޢުވާ ބިނާކުރި ޙާދިސާ ސާފުކޮށް ދޭހަވާގޮތަށް ބަޔާންކުރަންވާނެއެވެ؛ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 82 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ކުށް ކަނޑައަޅާ މާއްދާއާ ޙަވާލާދީ ކުށް، ޢަމަލު، ވަގުތާއި ތަން، އަދި ކުށް ހިންގުނު މީހާ ނުވަތަ އެއްޗެއްގެ ތަފްޞީލު ބަޔާންކުރަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 16)
ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 85 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، ދަޢުވާގެ ތަފްޞީލެއް ބަޔާންކުރުމުގައި ކުށެއް އޮތުމަކީ ނުވަތަ ހިމަނަންޖެހޭ އެއްޗެއް ނުހިމެނި އޮތުމަކީ، ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް އޮޅިދާނެ ޙާލަތެއްގައި މެނުވީ ދަޢުވާއަށް އަސަރުކުރާނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. ނުހިމެނިވާ ކަމަކީ ކުށުގެ މުހިއްމު އުންޞުރެއް ނޫންނަމަ، ދިފާޢު ތައްޔާރުކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ހަނިނުވާނަމަ ނުވަތަ ބޭއިންޞާފެއް ނުވާނަމަ، އެކަމުގެ މައްޗަށް ދަޢުވާ ބާޠިލުކުރެވޭނެ ނުވަތަ ކުރިއަށް ނުގެންދެވޭނެ ކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 20-21)
ދަޢުވާކުރުމަށް ހުރަހަކަށް ވެދާނެ ދިފާޢެއްގައި މެނުވީ، ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމަކާ ގުޅިގެން ދަޢުވާ ބެލޭނެ ތަނެއް ނެތްކަމަށް ކަނޑައަޅައި މައްސަލަ ނިންމޭނެ ކަމަށް ބުރަނުވެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 22)
ދަޢުވާ ބަދަލުކޮށް ކުށެއް ނުވަތަ ތަފްޞީލެއް އިތުރުކުރުމަކީ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލަށް ލިބިގެންވާ ބާރެއް ކަމުން، ދަޢުވާ ސާބިތުކުރުމަށް މުހިއްމު ކަމަށް ނުފެންނަ ތަފްޞީލެއް ހިމެނުމަށް ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލަށް ލާޒިމް ނުކުރެވޭނެއެވެ؛ ދަޢުވާ ހުށަހަޅާ ފޯމުގެ އުނިކަމަކާ ބެހޭ (119 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ (1)) ހުށަހެޅުމަކީ ދަޢުވާކުރުމަށް ހުރަހަކަށްވާ ދިފާޢެއް ނޫންކަމުން، ޙާދިސާ ހިނގި ތަން ނުހިމެނުމުގެ މައްޗަށް 120 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން ދަޢުވާ ބެލޭނެ ތަނެއް ނެތްކަމަށް ކަނޑައެޅުމަކީ ޤާނޫނާ އެއްގޮތް ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 23)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އަދި (ޅ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 53 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 82 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ރ) އަދި (ބ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 85 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 110 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 114 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 119 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ (1) އަދި (2)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 120 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 198 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 15 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ)
- ހައިކޯޓުގެ ގަވާއިދުގެ 24 ވަނަ މާއްދާ
- ޝަރީޢަތުގެ މަޖިލީހުގައި ބަދަލު ޤަބޫލުކުރުމާއި، ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ ޙައިޘިއްޔަތުން ވަކާލާތުކުރުމަށް ޝަރީޢަތުގެ މަޖިލީހަށް ހާޒިރުވުމުގެ ގަވާއިދު
- ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނަށް 3 ވަނަ އިޞްލާޙު ގެނައުމުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ހައިކޯޓަށް ހުށަހެޅޭ އަމުރެއް ނުވަތަ ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމުގެ މަރުޙަލާގައި ނިންމާ ނިންމުމެއް ކުރިއަށް ގެންދިއުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ ގޮތް ކަނޑައެޅުމާބެހޭ އުޞޫލުގެ 4 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އަދި (ނ)
- 2021/HC-B12/41 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ޙުސައިން ޝާމިން)
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޢަލީ ސަމީރު، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.