ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އަޙްމަދު ޝަމީމް
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ހައްދުންމަތީ ފޮނަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ނިންމީ، ދޫކުރި ފަހުން މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާވާ ޢަމަލެއް ނުފެނުމާއި ހެކި ޤަރީނާއަށް ބަލައި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާގެ ޙާލަތެއް ނެތުމުން ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ބަހައްޓަން ސަބަބެއް ނެތް ކަމަށެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ދަގަނޑު ބުރިއަކުން މީހެއްގެ ގައިގައި ޖަހައި އަނިޔާކުރިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ތަޙްޤީޤު މަރުޙަލާގައި ދޫކުރުމުން، އެ އަމުރު ހައިކޯޓުގެ 2021/HC-B12/55 އިން ބާޠިލުކޮށް، ހައިކޯޓުގެ ކަނޑައެޅުންތަކުގެ އަލީގައި ބަންދާމެދު ނިންމުމަށް ދަޢުވާ ހުށަހެޅި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް ހުށަހަޅަން ފުރުޞަތު ދިނެވެ. ދައުލަތުން ތޫނު އެއްޗެއް ނުވަތަ ހަތިޔާރެއް ބޭނުންކޮށްގެން މާރާމާރީ ހިންގުމުގެ ދަޢުވާ އުފުލައި ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދަށް އެދުނެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ދަޢުވާ އުފުލާފައިވާ މައްސަލައެއްގައި ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް ދައުލަތުން އެދުމުން، ހައިކޯޓުގެ 2021/HC-B12/55 ގައި ކަނޑައެޅި ކަންކަމާ ޚިލާފަށް، ބަންދުން ދޫކުރި ފަހުން ނުރައްކާތެރި ޢަމަލެއް ނުފެނުމަށް ބިނާކޮށް ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާގެ ޙާލަތެއް ނެތްކަމަށް މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ނިންމުން ޤާނޫނާ އެއްގޮތްތޯ؛ އަދި ބަންދުން ދޫކޮށްފައިވާ މީހެއްގެ ބަންދާމެދު ޖަދުވަލު 1 ގެ ފޯމުން ހުށަހެޅޭތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ބުނީ އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 އާއި 143 (ރ)، ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 އާއި 60 އަދި 2020/SC-A/93 އާ ޚިލާފު، 2021/HC-B12/55 ގެ ތަރަހައިން ބޭރު އަމުރެއް ކަމަށެވެ. ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުން ބުނީ ޖަދުވަލު 1 ގެ ފޯމަކީ ތަޙްޤީޤު މަރުޙަލާގެ ފޯމެއް ކަމަށާއި ދޫވެފައިވާ މީހެއްގެ ބަންދަށް އެ ފޯމުން ނޭދެވޭނެ ކަމަށާއި، ހާދިސާއަށް އަހަރެއް ވެފައިވާ ކަމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ހައިކޯޓުގެ 2021/HC-B12/55 ގައި ޢަމަލުގެ ބާވަތާއި ބޭނުންކުރި އާލާތަށް ބަލައި މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާވުމުގެ އިޙްތިމާލު އޮތްކަމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާއިރު، ދޫކުރި ފަހުން ޢަމަލެއް ނުފެނުމަކީ އެ އިޙްތިމާލު ނެތްކަމަށް ބެލޭނެ ސަބަބެއް ނޫން ކަމަށާއި، ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 އާއި 143 (ރ) އާއި އިޖުރާއަތުގެ ޤަވާޢިދާ ޚިލާފު ނިންމުމެއް ކަމަށެވެ. ގަވާއިދުގެ 8 (ނ) ގައި ދޫކޮށްފައިވާ މީހުންނާއި ބަންދުގައި ތިބި މީހުން ތަފާތުކޮށްފައި ނުވެއެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ލ. ފޮނަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު O8C/CA/25/2021
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ އަމުރު ޤާނޫނާ ޚިލާފު…މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުގެ އަމުރު ޤާނޫނާ ޚިލާފުކަމަށް ކަނޑައެޅި (ނިންމުމުގެ ބައި ފައިލުގައި ނެތް)
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ކުށެއްގެ ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހަކު ބަންދުގައި ބެހެއްޓިދާނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ސަބަބުތަކަށް، އެއީ ހެކި ފޮރުވުމަށް ނުވަތަ ހެކިބަސް ދޭން ހުރި މީހަކަށް ނުފޫޒު ފޯރުވުމަށް މަސައްކަތްކޮށްފާނެ ކަމަށް، ކޯޓަށް ޙާޟިރުނުވެދާނެ ކަމަށް، ފިލައިފާނެ ކަމަށް، ނުވަތަ ދޫކޮށްލައިފިނަމަ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެ ކަމަށްޓަކައެވެ. (ޕެރ. 20)
ބަންދާމެދު ނިންމުމުގައި ފަނޑިޔާރު ޖަވާބު ހޯދަންޖެހޭ ދެ ސުވާލަކީ، ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށް އޭނާ ކުރިކަމަށް ބާރުދޭ ހެކި ހުރިތޯއާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާގެ ޙާލަތްތަކުން ޙާލަތެއް ވުޖޫދުވެދާނެތޯ ބެލުމެވެ. (ޕެރ. 21)
ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާގެ ސަބަބެއް ވުޖޫދުގައިވޭތޯ ކަނޑައެޅުމުގައި ބަލަންޖެހޭ މިންގަނޑަކީ، އެފަދަ ސަބަބެއް ވުޖޫދުވުމުގެ ގާތްކަން ވުޖޫދުނުވުމަށްވުރެ ބޮޑުވުމެވެ؛ އަދި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ ޙާލަތްތަކުގެ އިތުރަށް އިތުރު ކަންކަންވެސް ބަންދަށް އެދޭ ފަރާތުން ހުށަހެޅިދާނެއެވެ. (ޕެރ. 22)
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ދޫކޮށްލައިފިނަމަ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެތޯ ބެލުމުގައި، ބަންދާއި ކުށުގެ ރެކޯޑާއި، މުޖުތަމަޢުގައި އަދާކުރާ ދައުރާއި ދިރިއުޅުމުގެ ވައްޓަފާޅިއާއި، ޢަމަލުގައި ބައިވެރިވި ގޮތާއި، ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނާއި އަނިޔާވެރިކަމާއި، ޖަމާޢަތެއްގެ ގޮތުގައި ކުރުން ފަދަ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގައިވާ ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްކުރަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 23)
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ބަންދުން ދޫކުރި ފަހުން އޭނާގެ ފަރާތުން މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާވާފަދަ ޢަމަލެއް ނުފެނުމަކީ، އޭނާގެ ފަރާތުން ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެ އިޙްތިމާލު ނެތްކަމަށް ބަލަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 26)
ހައިކޯޓުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ކަންކަމުގެ އަލީގައި ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމަށް ދަށުކޯޓަށް ފޮނުވުމުން، އެ ކަނޑައެޅުންތަކާ ޚިލާފަށް ނިންމުމަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 އާއި 60 ވަނަ މާއްދާއާއި ގަވާއިދުގެ 13 (ނ) ގެ ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް، މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތަކަށް ދަށު ކޯޓުތަކުން ތަބާވާންވާނެ ކަމަށް ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) ގައިވާ އުޞޫލާ ޚިލާފަށް ނިންމުމެކެވެ. (ޕެރ. 26-27)
ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ 8 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން ދަޢުވާ އުފުލާފައިވާ މައްސަލަތަކުގައި ހިމެނޭ މީހުންގެ ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމަށް ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ހުށަހަޅަންވާނީ ޖަދުވަލު 1 ގެ ފޯމުން ކަމަށާއި، އެ މާއްދާގައި ބަންދުން ދޫކޮށްފައިވާ މީހުންނާއި ބަންދުގައި ތިބި މީހުން ތަފާތުކޮށްފައި ނުވެއެވެ. (ޕެރ. 28.1)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާ އަދި 60 ވަނަ މާއްދާ
- ގަވާއިދު ނަންބަރު 2021-SC-REG-01 (ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދު) ގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)، 8 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) އަދި ޖަދުވަލު 1
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2010 (ބިރުދެއްކުމާއި ނުރައްކާތެރި ހަތިޔާރާއި ތޫނު އެއްޗެހި ގެންގުޅުން މަނާކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 9 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ)
- ހައިކޯޓުގެ 2021/HC-B12/55
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2020/SC-A/93 (ޝަހީބު އިބްރާހީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް)
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ފަނޑިޔާރު ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.