ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-A/533ހައިކޯޓު · 29 މާރިޗު 2021 · މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ޝަމްސް ޕވޓ ލޓޑ ވ. ނެކްސްޓް ގްރޫޕް ޕވޓ ލޓޑ

އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާތައް ރައްދުކޮށްފައި (…
ހައިކޯޓު · 29 މާރިޗު 2021ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 2250/Cv-C/2016ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން ކުލީގެ ގޮތުގައި US$70,862.01 އާއި ޖޫރިމަނާގެ ގޮތުގައި US$25,000 ޖުމްލަ US$95,862.01 ނުވަތަ އޭގެ ރުފިޔާ 3 މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ދެއްކުމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ނެކްސްޓް ގްރޫޕުން 'ބްލޫ ލެގޫން' ސަފާރީ އުޅަނދު ޝަމްސްއަށް މަހަކު US$15,680 އަށް ކުއްޔަށް ދީ، 2016 ގެ ބައެއް މަސްތަކުގެ ކުލި ނުދެއްކުމުން ކުއްޔާއި ޖޫރިމަނާ ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ؛ ޝަމްސްއިން މުޢާމަލާތުގެ އަޞްލަށް އިންކާރުކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ސަފާރީ އުޅަނދެއްގެ ކުލި ނުދެއްކުމުން ދަށުކޯޓުން ކުއްޔާއި ޖޫރިމަނާ ދައްކަން ކުރި ޙުކުމް، ބޭރު ފައިސާގެ ލައިސަންސް ނެތުމާއި، ކުއްޔަށްދިން ފަރާތަކީ މިލްކުވެރިޔާ ނޫންކަމާއި، އިންވޮއިސްތައް ފޯޖުކޮށްފައިވާކަމަށް ބުނާ ދިފާޢުތަކަށް ބަލާއިރު ޞައްޙަތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޝަމްސްއިން ބުނީ ދެ ކުންފުންޏަށްވެސް ބޭރު ފައިސާގެ ލައިސަންސް ނެތްކަމާއި، އުޅަނދަކީ ނެކްސްޓް ގްރޫޕްގެ މިލްކެއް ނޫންކަމާއި، ލިޔުންތައް ފޯޖުކޮށްފައިވާކަމާއި، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ލައިސަންސެއް ނެތްކަމެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ޝަމްސްގެ ދިފާޢުތައް އޭގެ އިންކާރާ ތަޢާރުޟުވެ، ކުލީގެ މުޢާމަލާތުގައި މިލްކުވެރިކަން ބޭނުން ނުވެ، ފޯޖުކުރިކަން ސާބިތުނުކުރެވި، އިންވޮއިސްތަކާއި ޕޭމަންޓް ޝީޓާ ޝަމްސްގެ މެނޭޖިންގ ޑިރެކްޓަރ ސޮއިކޮށް ސިއްކަ ޖަހާފައިވާތީ ދަރަނި ޤަބޫލުކުރާކަން ސާބިތުވެއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 2250/Cv-C/2016
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާތައް ރައްދުކޮށްފައި (…

އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާތައް ރައްދުކޮށްފައި (ނިންމުމުގެ ޢިބާރާތް ލިޔުމުގައި ނެތް)

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

މުޢާމަލާތެއްގެ އަޞްލަށް އިންކާރުކޮށް އެއީ އެނގިފައިނުވާ މުޢާމަލާތެއްކަމަށް ބުނާ ފަރާތަކަށް، އެ މުޢާމަލާތުގެ ތަފްޞީލާމެދު (ފައިސާގެ ބާވަތް ފަދަ) ވާހަކަ ދެއްކުމަކީ އޭނާގެ އިންކާރާ ތަޢާރުޟުވާ ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 11-13)

HN2މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ކުލި ދައްކަން އެއްބަސްވީ ރާއްޖޭގެ ރުފިޔާ ފިޔަވައި އެހެން ފައިސާއަކުން ކަމަށްވެފައި އެއީ ޤާނޫނާއި ގަވާއިދާ އެއްގޮތްވާ ކަމަކަށް ނުވިޔަސް، އެކަމުގެ ސަބަބުން މުޅި މުޢާމަލާތު އަޞްލުން ބާޠިލެއް ނުވެ، އެއީ ބާޠިލުކުރެވިދާނެ މުޢާމަލާތަކަށް ވެއެވެ؛ މުދާ ބޭނުންކުރުމަށްފަހު ކުލި ދައްކާ ހިސާބުން ބޭރު ފައިސާގެ ދިފާޢު ނަގައިގެން މުޅި މުޢާމަލާތު ބާޠިލުކުރުމަކީ އަނެއް ފަރާތަށް ބޮޑު ބޭއިންސާފެކެވެ. (ޕެރ. 13)

HN3މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ވިއްކުމާއި ދިނުމާއި ޢާރިޔާއާ ތަފާތުކޮށް، ކުލީގެ މުޢާމަލާތުގައި މިލްކުވެރިޔާ ނޫން ފަރާތަކަށްވެސް ޝަރުޢީ އަދި ޤާނޫނީ ހަމަތަކާ އެއްގޮތަށް މުދަލެއް ތިންވަނަ ފަރާތަކަށް ކުއްޔަށް ދޫކުރެވިދާނެއެވެ؛ ކުލި ދައްކާ ހިސާބުން ކުއްޔަށް ދިނީ މިލްކުވެރިޔާ ނޫންކަމަށް ބުނާ ސުވާލު ކުރިމަތިވާންޖެހޭނީ މިލްކުވެރި ފަރާތުންނެވެ. (ޕެރ. 14-15)

HN4މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާއަކީ ކިތާބީ ހެކީގެ ޞައްޙަކަން ކަނޑައަޅާ އިޖުރާއަތު ބަޔާންކުރާ މާއްދާއެއް ނޫނެވެ؛ ލިޔުމެއް ނުވަތަ ސޮއި ފާހަގަކުރުމުގެ އިޖުރާއަތަށް ދަށުކޯޓުގައި އެދިފައި ނުވާނަމަ، ހެކި ބެލުމަށް ނުބަލައިގެން ކޮށްފައިވާ ޙުކުމެއްކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 17)

HN5މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ލިޔުމެއް ފޯޖުކޮށްފައިވާކަމަށް ހަމައެކަނި ބުނުމަކުން ލިޔުމުގެ ޞައްޙަކަން ނަފީނުވެއެވެ؛ އެ ތުހުމަތު ފަނޑިޔާރަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ މިންވަރަށް ސާބިތުކުރުމަކީ ސުވާލު އުފައްދާ ފަރާތުގެ ޒިންމާއެވެ؛ އިދިކޮޅު ސާބިތުނުކުރެވޭހާ ހިނދަކު ލިޔުމުގެ ޞައްޙަކަން ދެމިއޮންނާނެއެވެ. 'ވެދާނެ' ކަމަށް ސުވާލު އުފެއްދުމަކުން އެ ޒިންމާއިން ބަރީއަ ނުވެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 18، 22)

HN6މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ޔުނިފޯމް ޕްރޮސެސްއަކުން އުފައްދާ ލިޔުންތަކުގެ ތެރެއިން ކޮންމެ ލިޔުމަކީ އަނެއް ލިޔުމުގެ އަސްލެއްކަމުގައި ބެލެވޭނެ ނަމަވެސް، އެއް އަސްލަކުން ހަދާ ކޮޕީތަކަކީ އަސްލެއްގެ ގޮތުގައި ނުބެލެވޭނެއެވެ؛ ނަމަވެސް ސާނަވީ ހެއްކާމެދު ދަށުކޯޓުގައި ސުވާލު ނުއުފައްދާނަމަ، އެކަން ހައިކޯޓުގައި ބަޙުޘުގެ ނުކުތާއަކަށް ނުވެއެވެ. (ޕެރ. 21)

HN7މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

އިންވޮއިސްތަކާ ކުންފުނީގެ މެނޭޖިންގ ޑިރެކްޓަރ ޙަވާލުވެ ސޮއިކޮށް ސިއްކަ ޖަހައި، ކޯޓަށް މައްސަލަ ހުށަހަޅަންދެން އެއާމެދު އިޢުތިރާޟެއް ނުކުރާނަމަ، އެއީ އެ ކުންފުނިން ޤަބޫލުކޮށްފައިވާ ލިޔުންތަކެއްކަމަށް ބުރަވެ، ދަޢުވާ ސާބިތުކުރުމަށް ކިތާބީ ހެކީގެ ގޮތުގައި ބަލައިގަނެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 22-24)

HN8މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ލައިސަންސެއް ނެތުމަކީ ފަރާތެއް މުޢާމަލާތެއްގެ ތެރެއަށް ނުވަންނަކަމުގެ ދަލީލެއް ނޫނެވެ؛ ލައިސަންސް ނެތި މުޢާމަލާތު ކޮށްފިނަމަ އެއީ އެ ފަރާތުން ކުރި ޤާނޫނާ ޚިލާފު ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 27)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހައިކޯޓުގެ ގަވާއިދުގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • މަނިޓަރީ ޤަވާއިދުގެ 5 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/68 (މިލްކުވެރިކަން ބަދަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 1 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 6/91 (މުދާ ވިއްކުމާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 2، 4 އަދި 7 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 24/76 (ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 4 ވަނަ މާއްދާ އަދި 6 ވަނަ މާއްދާ
  • މައިކޮމްޕެނީ ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ ރީތިރަށް ރިސޯޓް (2013) 23 ދސކ

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ފަނޑިޔާރު ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ