ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2018/HC-A/056ހައިކޯޓު · 29 މާރިޗު 2021 · ބިމާއި އިމާރާތް ކުއްޔަށް ދިނުން

އޭޖީ މެލްކޯ އެލެވޭޓަރ މޯލްޑިވްސް ކޮމްޕެނީ ޕވޓ ލޓޑ ވ. އެމްވީކޭ މޯލްޑިވްސް ޕވޓ ލޓޑ

ބައެއް ބަދަލުކުރި
ހައިކޯޓު · 29 މާރިޗު 2021ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 2673/Cv-C/2016ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން ހެކިންގެ ހެކިބަހަށް ބުރަވެ ކުލި މަހަކަށް US$8,000 ކަމަށް ބަލައި، US$176,000 ދައްކަންޖެހޭކަމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
އެމް.ވީ.ކޭ މޯލްޑިވްސް އިން 2012 އާއި 2013 ގެ އެއްބަސްވުންތަކުގެ ދަށުން ކުއްޔަށް ދިން ތަނުގެ ނުދައްކާ ހުރި ކުލިއާއި، މުއްދަތު ހަމަވުމަށްފަހު 15 މަސްދުވަހު ތަން ބޭނުންކުރި ކުލި (މަހަކަށް US$12,000 ކަމަށް ބުނެ) އާއި ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ހޯދުމަށް އޭ.ޖީ މެލްކޯ (ކުރީގެ އީ.ޓީ.އޭ. މެލްކޯ) ގެ މައްޗަށް ސިވިލް ކޯޓުގައި ދައުވާކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ކުއްޔަށް ދިން ތަނުގެ ކުލި ނުދެއްކުމުގެ މައްސަލައެއްގައި، އެއްބަސްވުމުގެ ފަރާތެއް ނޫންކަމަށް (privity of contract) ބުނާ ދައުވާ ހައިކޯޓުގައި ހުށަހެޅޭތޯއާއި، ސޮއިނުކުރެވި އޮތް އާ އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން ކުލި އިތުރުކުރިކަން ހެކިބަހުން ސާބިތުވޭތޯ، އަދި މުއްދަތު ހަމަވުމަށްފަހު ތަން ބޭނުންކުރި މުއްދަތަށް ދައްކަންޖެހޭ ކުލީގެ މިންވަރަކީ ކޮބައިތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ދެފަރާތާ ދެމެދު ޤާނޫނީ ގުޅުމެއް (privity of contract) ނެތްކަމަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ނިންމި ކަމަށާއި، ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފަށް ހުށަހެޅި ހެކިތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ނިންމި ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް ކުރިން އެ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ދައުވާކޮށް އިސްތިއުނާފުވެސް ކޮށްފައިވާތީ privity ނުކުތާ ބަލައިނުގަނެވުނެވެ. ކުލި ބޮޑުކުރިކަން ސާބިތުކުރުމަށް ހުށަހެޅި ހެކިބަސް ތަފާތުވެ ލިޔުމާ ދިމާނުވާތީ، ކުލި ކުރިން އާކުރަމުން އައި ގޮތަށް US$4,000 ކަމަށް ބަލައި ޖުމްލަ US$116,000 ދައްކަންޖެހޭކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 2673/Cv-C/2016
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ބައެއް ބަދަލުކުރި

ބައެއް ބަދަލުކުރި: US$176,000 ދައްކަންޖެހޭކަމަށް ކަނޑައެޅި ބައި ބާޠިލުކޮށް، ކުލި މަހަކަށް US$4,000 ގެ މަގުން ހިސާބުކުރި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › ބިމާއި އިމާރާތް ކުއްޔަށް ދިނުން

ކުރިން އެ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ދައުވާކޮށް، އެ ޤަޟިއްޔާ ހައިކޯޓުގައި އިސްތިއުނާފުވެސް ކޮށްފައިވާ ކުންފުންޏަކަށް، މިހާރު އެއީ އެ ކުންފުންޏާ ގުޅުމެއްނެތް އެއްބަސްވުމެއްކަމަށް ބުނެ އިސްތިއުނާފުގައި ނުކުތާއެއް ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު ނުލިބެއެވެ؛ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 32 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން ހައިކޯޓުން މައްސަލަ ބަލާނީ ދަށުކޯޓުގައި ހުށަހެޅި ހެކިތަކާއި ދިފާޢުތައް އަސްލަކަށް ބަލައިގެންނެވެ. (ޕެރ. 8-9)

HN2މަދަނީ › ބިމާއި އިމާރާތް ކުއްޔަށް ދިނުން

ކޮންޓްރެކްޓެއްގެ ބައިވެރިންގެ މައްޗަށް ލާޒިމުވާ ކަންތައްތައް ކުރަންވާނީ ކޮންޓްރެކްޓްގައިވާ ޝަރުޠުތަކާ އެއްގޮތަށެވެ (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 20 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)). (ޕެރ. 15)

HN3މަދަނީ › ބިމާއި އިމާރާތް ކުއްޔަށް ދިނުން

އެއްބަސްވުމުގެ މުއްދަތު ހަމަވުމުން އާކުރުމަށް ފޮނުވި އެއްބަސްވުމުގެ ކުލި ބަދަލުކޮށް ފޮނުވިކަން މަދަނީ މިންގަނޑުން ސާބިތުވާވަރުގެ ހެކި ހުށަނާޅާނަމަ، ހަމައެކަނި ކުލި ބޮޑުކުރިކަމަށް ބުނާ ހެކިބަހަށް ބުރަވެ ކުލި ބޮޑުކުރެވިފައިވާކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ؛ ހެކިވެރިންގެ ބަސް ތަފާތުވެ ލިޔެކިޔުމާ ދިމާނުވާނަމަ އެ ހެކިބަހަށް ބުރަނުވެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 15-16)

HN4މަދަނީ › ބިމާއި އިމާރާތް ކުއްޔަށް ދިނުން

ސޮއިނުކުރެވި އޮތް އާ އެއްބަސްވުމެއްގެ ކުލި ސާބިތުނުވާ ޙާލަތުގައި، މުއްދަތު ހަމަވުމަށްފަހު ތަން ބޭނުންކުރި މުއްދަތަށް ބަލަންޖެހޭނީ ދެފަރާތުގެ ދެމެދު ކުރިން އާކުރަމުން އައި އެއްބަސްވުންތަކުގައިވާ ކުލީގެ މިންވަރަށެވެ. (ޕެރ. 16-17)

HN5މަދަނީ › ބިމާއި އިމާރާތް ކުއްޔަށް ދިނުން

ދަށުކޯޓުގައި މައްސަލަ ހިނގަމުންދިޔައިރާއި ހައިކޯޓުގެ އަޑުއެހުންތައް ނިމުމާ ހަމައަށް ތަދައްޚުލްވުމަށް ނޭދޭ ފަރާތަކަށް، އަޑުއެހުންތައް ނިމުމަށްފަހު ތަދައްޚުލްވުމުގެ ފުރުޞަތެއް ނޯވެއެވެ. (ޕެރ. 18)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 20 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 32 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 24/76 (ހެއްކާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 6 ވަނަ މާއްދާ
  • 2016/HC-A/250
  • ސިވިލް ކޯޓުގެ 539/Cv-C/2015
  • 2013/HC-A/359
  • 2010/HC-A/144

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޙުސައިން ޝަހީދު، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ