Saeed Lex
ހައިކޯޓު · 2018/HC-A/384 · 16 ފެބުރުއަރީ 2022 · ދައުލަތުގެ އިދާރާއެއް ހިމެނޭ އިދާރީ ޠަބީޢަތުގެ ދަޢުވާ

ޔޮޓް ޓުއަރސް މޯލްޑިވްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މޯލްޑިވްސް އިންލަންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ

ނަތީޖާ: އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 1267/Cv-C/2017

Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ހއ. އަލިދޫގެ ލީސް އެގްރީމެންޓުގެ ދަށުން ނުދައްކާ ހުރި ކުއްޔާއި ލިކުއިޑޭޓެޑް ޑެމޭޖަސް ސިވިލް ކޯޓުން ނަގައިދިނުމުގައި، ހަމަ އެ ޚުޞޫމަތާ ގުޅޭ އެހެން ޤަޟިއްޔާއެއް ނިންމުމުގެ ކުރިން މި ޤަޟިއްޔާ ނިންމުމާއި، ހެކިން ޙާޟިރުނުކުރުމާއި، ލިކުއިޑޭޓެޑް ޑެމޭޖަސްގެ މިންވަރު ޢަދުލުވެރިނޫންކަމަށް ބުނުމާއި، އިސްތިއުނާފުގައި ބަންޑާރަ ނައިބު ތަމްސީލުކުރުމުގެ ޤާނޫނީ ޞައްޙަކަން.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

  1. ޓެކްސް ފިޔަވައި ދައުލަތަށް ލިބެންޖެހި ނުލިބިވާ ފައިސާ ޝަރީޢަތް މެދުވެރިކޮށް ހޯދުމުގެ އިޚްތިޔާރު ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ 52 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ) (އިޞްލާޙުކުރެވުނު) ގެ ދަށުން ބަންޑާރަ ނައިބަށް ލިބިދީފައިވާތީ، މައްސަލަ ހިނގަމުންދަނިކޮށް ޤާނޫނަށް އައި ބަދަލަކުން މީރާއަށް ލިބިފައިވާ ސިފަ ބަންޑާރަ ނައިބަށް ބަދަލުވާ ހިސާބުން، އިސްތިއުނާފުގައި ތަމްސީލުކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ބަންޑާރަ ނައިބަށް ދިނުމަކީ ޤާނޫނީ އުޞޫލަކާ ފުށުއަރާ ކަމެއް ނޫނެވެ.
  2. އެއް ޙާދިޘާއަކާ ނުވަތަ އެއް ޚުޞޫމަތަކާ ގުޅިގެން ހުށަހެޅޭ ތަފާތު މައްސަލަތައް އެކުގައި ހިންގުން ލާޒިމުކުރާ ޤާނޫނީ އުޞޫލެއް ނެތްއިރު، އެއް މައްސަލައެއް ވަކިން ނިންމުމުން އަނެއް މައްސަލައިގެ ޙައްޤަކަށް ނޭދެވޭ އަސަރެއް ފޯރާފައި ނުވާނަމަ ނުވަތަ ޢަދުލުއިންޞާފު ލިބިދިނުމަށް ހުރަހެއް އެޅިފައި ނުވާނަމަ، ދެ މައްސަލައިގެ ތެރެއިން އެއް މައްސަލައެއް ކުރިން ނިންމުމަކީ ޤާނޫނީ ގޮތުން ޞައްޙަ ނޫން ކަމެއް ނޫނެވެ؛ ނަމަވެސް އެފަދަ މައްސަލަތައް މަޑުޖައްސައި ނުވަތަ އެކުގައި ބެލުމަކީ އެންމެ ރަނގަޅު އަދި އިންސާފުވެރި ގޮތެވެ.
  3. ފެން ބޮޑުވުން ފަދަ ޤުދުރަތީ ޙާދިޘާއެއްގެ ސަބަބުން ރިސޯޓު ބަންދުކުރުމުގެ ހުއްދަ ދިނުމަކީ ކުލި ނުހިނގާނެކަމަށް ދީފައިވާ ލުޔެއް ނޫނެވެ؛ ފޯސް މެޖޭރ ޙާލަތުގައި ޢަމަލުކުރާނެ ގޮތް އެއްބަސްވުމުގައި ކަނޑައަޅާފައިވާނަމަ، އެ އިޖުރާއަތާ އެއްގޮތަށް ޢަމަލުނުކޮށް އެ މާއްދާއިން ލިބޭ ފަރުވާ ހޯދިދާނެ ޤާނޫނީ އަސާސެއް ނެތެވެ (ހައިކޯޓުގެ 2018/HC-A/290 ޤަޟިއްޔާގައި ކަނޑައެޅި ގޮތަށް).
  4. މައްސަލައެއްގައި ޚަޞްމަކު ޙާޟިރުކޮށްދޭން އެދޭ ހެކިން ޙާޟިރުނުކުރަން ކޯޓުން ނިންމާނަމަ، އެ ސަބަބު ޝަރީޢަތް ނިމުނު ގޮތުގައި ބުނެދޭންޖެހެއެވެ؛ ނަމަވެސް ހެއްކެއް ޙާޟިރުނުކުރުމަކީ ހަމައެކަނި އެ ސަބަބަށް މައްސަލަ ބާޠިލުކުރަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނޫނެވެ. އިސްތިއުނާފީ ކޯޓުން ބަލަންޖެހޭނީ ހެކި ޙާޟިރުކުރަންޖެހޭފަދަ މަޤްބޫލު ސަބަބެއް އޮތްތޯއާއި، ހެކި ޙާޟިރުކުރިނަމަ ޙުކުމުގެ ނަތީޖާއަށް ބަދަލު އަންނާނެތޯއެވެ.
  5. ޤާނޫނަކުން ބާރުލިބިގެން ހަދާފައިވާ ޤަވާޢިދަކީ، ޤާނޫނީ އުޞޫލުތަކުގެ ތެރެއިން ބާޠިލުކުރަންދެން އެ ޤަވާޢިދުން މުޚާޠަބުކުރާ އެންމެހައި ފަރާތްތަކުގެ މައްޗަށް ޢަމަލުކުރުން ލާޒިމުވާ ޤަވާޢިދެކެވެ؛ ޤަވާޢިދުގެ މާއްދާއެއްގެ ޞައްޙަކަމާ މެދު ސުވާލު އުފައްދައިގެން ހުށަހެޅިފައިނުވާ މައްސަލައެއްގައި އޭގެ ޞައްޙަކަމާ މެދު ކޯޓުން ގޮތެއް ކަނޑައެޅޭނެ ތަނެއް ނެތެވެ.
  6. ޤަވާޢިދުގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ މިންވަރަށް ލީސް އެގްރީމެންޓުގައި ހިމަނާފައިވާ ލިކުއިޑޭޓެޑް ޑެމޭޖަސް، ޤަވާޢިދުގެ އެ މާއްދާ ޢަދުލުވެރި ނޫންކަމަށް ކަނޑައެޅިގެން ނުދަނީސް، ފަރާތެއް ދައްކާ ވާހަކަތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ޢަދުލުވެރި ނޫން މިންވަރެއްކަމަށް ކަނޑައެޅޭނެ ތަނެއް ނެތެވެ؛ އެ މިންވަރު އެނގިހުރެ އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއިކުރި ފަރާތަށް އެކަން ކުރިން އެނގިފައިވާ ކަމެކެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.