ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އާދަމް ރަޝީދު އަހްމަދު (އެޑްރެސް އުނިކުރެވިފައި)
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ދެވަނަ ހުށަހެޅުމާއެކު ކޮމިޝަނަރ އޮފް ޕޮލިސް ސޮއިކުރި އައު ލިޔުމެއް ނެތުމުން ދިފާޢުގެ އިޢުތިރާޟު ބަލައިގަނެ، އިތުރަށް ބަންދުކުރާނެ ސަބަބެއް ނެތްކަމަށް ބުނެ ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ޝަރުޠުތަކާއެކު ދޫކޮށްލިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- ކުޑަކުއްޖަކަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރިކަމުގެ ތުހުމަތުގައި 9 އޭޕްރީލް 2022 ގައި ހައްޔަރުކުރި މީހަކު، ކޮމިޝަނަރ އޮފް ޕޮލިސްގެ ލިޔުމާއި ޕީޖީގެ ހުށަހެޅުމުގެ މަތިން ކްރިމިނަލް ކޯޓުން 30 ދުވަހަށް ބަންދުކުރިއެވެ. މުއްދަތު ހަމަވާތީ ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދަށް ޕީޖީން ކުރީގެ ފުލުހުންގެ ލިޔުމާއެކު އަލުން އެދުނެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ފުރަތަމަ 30 ދުވަހަށް ބަންދުކުރުމަށްފަހު ބަންދު އިތުރުކުރުމަށް އަލުން އެދޭއިރު ކޮމިޝަނަރ އޮފް ޕޮލިސް ސޮއިކުރި އައު ލިޔުމެއް ބޭނުންވޭތޯ، އަދި ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ޝަރުޠުތަކާއެކު ދޫކޮށްލި ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ އަމުރު ޤާނޫނާ އެއްގޮތްތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ޕީޖީން ބުނީ ފުރަތަމަ ފަހަރު ކޮމިޝަނަރ އޮފް ޕޮލިސްގެ ލިޔުން ހުށަހަޅާފައިވާނަމަ އިތުރަށް އެދޭއިރު އައު ލިޔުމެއް ނުޖެހޭނެކަމަށާއި، އަމުރު 30 އަދި 31 ވަނަ މާއްދާއާއި 2021/HC-B12/51 އާ ޚިލާފުކަމަށެވެ. ދިފާޢުން ބުނީ ފުރަތަމަ އަމުރަކީ ވަގުތީ އަމުރެއްކަން ނޭނގޭކަމަށާއި، އަލުން ހުށަހަޅާނަމަ އައު ލިޔުމެއް ބޭނުންވާނެކަމަށާއި، ހެކި ނެތްކަމަށެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- 30 ވަނަ މާއްދާގެ މައްސަލައަކީ އެއްފަހަރު ހުށަހަޅާ މައްސަލައެއް ކަމަށާއި، ވަގުތީ އަމުރަށްފަހު ބަންދު އިތުރުކުރަންވީ 33(ށ) ގެ ދަށުން އައު ލިޔުމަކާ ނުލައި ކަމަށާއި، ޕީޖީ ދެވަނަ ފަހަރު ހުށަހެޅީ އައު މައްސަލައެއްގެ ގޮތުން ކަމަށްވާތީ ޕީޖީ ކުރި ސުވާލު އޭގެ ޒާތުގައި ރަނގަޅު ސުވާލެއް ނޫންކަމަށް ކޯޓުން ފާހަގަކުރިއެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-J/MA/2022/828
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް
ނިންމުން
ފައިލުގައި ނިންމުމުގެ ބައި ނެތްފައިލުގައި ނިންމުމުގެ ބައި ނެތް
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ކުށުގެ ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހުން ތަޙްޤީޤާއި ޝަރީޢަތުގެ މަރުޙަލާގައި ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމުގައި ޢަމަލުކުރަންޖެހޭނީ އެ ޤާނޫނުގައިވާ އިޖުރާއަތުގެ ދަށުންނެވެ. (ޕެރ. 21)
އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ބަންދުކުރުމަށް ކޯޓަށް ހުށަހެޅުމުގެ ކުރިން، ބަންދު ބޭނުންވާކަމަށް ފުލުހުންނަށް ޤަބޫލުކުރެވި ކޮމިޝަނަރ އޮފް ޕޮލިސް ސޮއިކުރި ލިޔުމަކުން ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ ގާތު އެދި، ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް އެކަން ބަލައި ވީއެންމެ އަވަހަކަށް 30 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ކޯޓަށް "މައްސަލަ" ހުށަހަޅަންވާނެއެވެ؛ ކޯޓުން ފުރަތަމަ ބަލަންޖެހޭނީ މި އިޖުރާއަތު ފުރިހަމަކޮށްފައިވޭތޯއެވެ. (ޕެރ. 22-29)
31 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ކަންކަން ޕްރޮސިކިއުޝަނުން ސާބިތުކުރަންޖެހޭނީ، ހުށަހެޅުނު ހެކި ޤަރީނާގެ އަލީގައި އެ ކަންކަން ވުޖޫދުވުމަކީ ވުޖޫދުނުވުމަށްވުރެ ގާތްކަން ބޮޑު ކަމެއްގެ މިންގަނޑަށެވެ؛ މިއީ އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތް މިންގަނޑު ހިނގާ މަރުޙަލާއެއް ނޫނެވެ. އަދި އަމުރު ނެރެނީ އެ ކަންކަން ސާބިތުކޮށްދެވިފައިވާތީކަން އަމުރުން އެނގެން އޮންނަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 30-31)
އެ ޤާނޫނުގެ 28 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، މިފަދަ ތުހުމަތެއް އޮތް މީހަކު ދޫކޮށްލުމަކީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއްކަމަށާއި ހެކިންނަށް ނުފޫޒު ފޯރުވަފާނެކަމަށް ޤާނޫނު ބަލައެވެ؛ ނަމަވެސް ބަންދުގެ އަމުރު ނެރުމުގެ ކުރިން 32 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ކަންކަމަށް ކޯޓުން ރިޢާޔަތްކުރަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 32-34)
30 ވަނަ މާއްދާގެ މައްސަލައާމެދު ވަގުތުން ގޮތެއް ނިންމޭނެ ނަމަ ކޯޓުން ބަންދުގެ އަމުރު ނެރެ ނުވަތަ ނުނެރެވޭނެކަމަށް ނިންމަންވާނެއެވެ؛ ނުނިންމޭނަމަ 33 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން ވަގުތީ އަމުރަކުން ގިނަވެގެން 30 ދުވަހަށް ބަންދުކުރެވޭނެ ނަމަވެސް، އެއީ 30 ވަނަ މާއްދާގެ މައްސަލައާމެދު ނިންމި ގޮތެއް ނޫން، އެ މައްސަލަ ކޯޓުގައި ނުނިމި އޮންނާނެއެވެ. (ޕެރ. 35-37)
ވަގުތީ އަމުރުގެ މުއްދަތު ހަމަވާއިރު ތަޙްޤީޤު ނުނިމޭނަމަ، 33 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ ދަށުން 30 ދުވަހަށްވުރެ ނުބޮޑުވާ ގޮތަށް ބަންދު އިތުރުކުރުމަށް ކޯޓުގައި އެދެންވީ ކޮމިޝަނަރ އޮފް ޕޮލިސްގެ ނުވަތަ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އައު ލިޔުމަކާ ނުލައެވެ؛ އަދި އިތުރުކުރި މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި 33 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން 30 ވަނަ މާއްދާގެ މައްސަލަ ކޯޓުން ނިންމަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 41-42)
30 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ހުށަހަޅާ މައްސަލައަކީ އެއްފަހަރު ހުށަހަޅާ އެއް މައްސަލައެކެވެ؛ "ފުރަތަމަ ބަންދެއް" "ދެވަނަ ބަންދެއް" ނެތެވެ. ފުރަތަމަ މައްސަލަ ނުނިމެނީސް ދެވަނަ މައްސަލައެއް ހުށަހެޅުމަކީ ޤާނޫނު ދަންނަ އިޖުރާއަތެއް ނޫން، އެއީ އައު ފެށުމެއް ކަމަށްވާތީ ކުރީގެ އިޖުރާއަތުތައް (ކޮމިޝަނަރ އޮފް ޕޮލިސްގެ ލިޔުން ހިމެނޭ ގޮތަށް) އަލުން ފުރިހަމަކުރަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 43-45)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)، 28، 30، 31، 32 އަދި 33 ވަނަ މާއްދާ
- ގަވާއިދު ނަންބަރު 2011/R-48 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ގަވާއިދު)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 16 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި 49 ވަނަ މާއްދާ
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ޢަބްދުއްސަލާމް [2021] SC 45، 2021/SC-A/13
- ހައިކޯޓުގެ 2021/HC-B12/51 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. މުޙައްމަދު އުޡްމާން) (ދައުލަތުން ޙަވާލާދީފައި)
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- މުޙައްމަދު ނިޔާޒު، ޙުސައިން ޝަހީދު، ޙަސަން ޝަފީޢު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.