Saeed Lex
ހައިކޯޓު · 2023/HC-A/16 · 23 ޖުލައި 2025

ޖޭ.އޭ.އާރު.އެޗް މޯލްޑިވްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. އިބްރާހީމް ފައިސަލް އަދި އިތުރު ފަރާތްތައް

ނަތީޖާ: އިތުރު އިސްތިއުނާފު ނުބެލި (ރިޢާޔަތްކުރުމުގެ ބޭނުމެއް ނެތް)؛ ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ކީވޯޑުތައް: މަދަނީ، ވަޒީފާއާބެހޭ، ރިޑަންޑަންސީ، ކޮވިޑް-19 ގެ ހާލަތު، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާ، މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން، އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން

ދަށު ކޯޓު: ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލް 246/VTR/2020

Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ކޮވިޑް-19 ގެ ހާލަތާ ގުޅިގެން ރިސޯޓެއްގެ 29 މުވައްޒަފުން ރިޑަންޑަންސީގެ ސަބަބުން ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމުގައި މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަމާއި އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމްކޮށްފައިވޭތޯ، އަދި ވަޒީފާއަށް ރުޖޫޢަކުރުމާއި މުސާރަ ދިނުމަށް ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލުން ނިންމި ނިންމުން ރަނގަޅުތޯ.

ޚުލާޞާ

ވާޤިޢާ: ކޮވިޑް-19 ގެ ސަބަބުން 2020 އެޕްރީލުން ފެށިގެން ޖޭއޭ މަނަފަރު ރިސޯޓު ވަގުތީގޮތުން ހުއްޓާލައި، މުވައްޒަފުންނަށް ވޮލަންޓަރީ ސްޕެޝަލް ލީވް ދީ، އޮގަސްޓު 2020 ގައި ރިޑަންޑަންސީ ޕޮލިސީ ހިއްސާކޮށް، ޕާފޯމަންސް އިވެލުއޭޝަނާއި ސްކޯރިންގ ޕްރޮސެސްއަކަށްފަހު 8 ސެޕްޓެންބަރު 2020 ގައި 29 މުވައްޒަފުން ރިޑަންޑަންސީ ނޯޓިސް ދީ ވަކިކުރިއެވެ. ރިސޯޓު 1 ނޮވެންބަރު 2020 ގައި އަލުން ހުޅުވިއެވެ.

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން: ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލުން މައުޟޫޢީ އަދި އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމްކޮށްފައިނުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 29 (ހ)(1) ގެ ދަށުން މުވައްޒަފުން ވަޒީފާއަށް ރުޖޫޢަކުރުމަށާއި މުސާރަ ދިނުމަށް ނިންމިއެވެ (އެއްބަސްވުމުގެ މުއްދަތު ހަމަވި ދެ މުވައްޒަފުންނަށް މުއްދަތު ހަމަވާހާ ހިނދަށް މުސާރަ)؛ ނޯޓިސް، ޗުއްޓީ، ރިޑަންޑަންސީ ޕެކޭޖް އަދި އެހެން އާމްދަނީ އުނިކުރުމަށް ނިންމިއެވެ.

ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް: ކުންފުނިން ބުނީ ކޮވިޑް-19 އަކީ އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއް ކަމަށާއި ޓްރައިބިއުނަލުން ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ހަމަތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް، ނޯޓިސްއާއި ހެކިތަކަށް ފުރިހަމައަށް ނުބަލާ ނިންމާފައިވާ ކަމަށެވެ. މުވައްޒަފުން އިތުރު އިސްތިއުނާފުގައި ބުނީ ވަކިކުރުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ އިޖުރާއަތުތައް ކުރިއާލައި އަންގާފައި ނުވާތީ އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމްނުވާ ކަމަށާއި އެ ބިނާއިން ބަދަލު ލިބެން ޖެހޭ ކަމަށެވެ. ދެފަރާތުންވެސް 2022/HC-A/220 ގައި ދެއްކި ވާހަކަތަކަށް ރިޢާޔަތްކުރުމަށް އެދުނެވެ.

ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް: އެއް ވާޤިޢާތަކާއި އެއް ނުކުތާތައް ހިމެނޭ 2022/HC-A/220 ގެ ހަމަތައް ހިނގާތީ، ހެކިތަކުން ރިޑަންޑަންސީގެ އެކަށީގެންވާ ސަބަބު ސާބިތުވާތީ މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމްވެއެވެ. ސްކޯރިންގ ޝީޓްތަކާއި ހުރިހާ ހެކިތަކަށް ބަލާއިރު ސްކޯރިންގ ޕްރޮސެސްއެއްގެ ތެރެއިން ރިޑަންޑަންޓްކުރިކަން ސާބިތުވާތީއާއި ނުނިޔަތެއްގެ ހެއްކެއް ނެތުމާއި ހެޔޮ ނިޔަތް ދޭހަވާތީ އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ވެސް ފުރިހަމަވެއެވެ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

  1. ވާޤިޢާތަކާއި ޤާނޫނީ ނުކުތާތައް އެއްގޮތްވާ ކުރިން ނިންމާފައިވާ ޤަޟިއްޔާއެއްގައި (2022/HC-A/220) ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ ހަމަތައް، ދެފަރާތުގެ އެދުމާއެކު، މި މައްސަލައަށްވެސް ހިނގާނެއެވެ. (ޕެރ. 17، 19-21)
  2. ރިޑަންޑަންސީގެ ޙާލަތު އޮތްކަމަށް މުވައްޒަފުން ބުނާ ބުނުން ސާބިތުވާން ޖެހެނީ މަދަނީ މިންގަނޑުންނެވެ. ކޮވިޑް-19 ގެ ހާލަތުގައި ރިޑަންޑަންސީގެ ސަބަބުން ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމަށް އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއް އޮތްކަން ހެކިތަކުން ސާބިތުވާނަމަ މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމްވެއެވެ. (ސަންލޭންޑް އަދި ކްރައުން ކޮމްޕެނީ ޤަޟިއްޔާތަކުގެ ހަމަތައް؛ ޕެރ. 20-21)
  3. މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމްނުވާކަމަށް ކަނޑައަޅާއިރު، މައްސަލައިގެ ހެކިތަކަށް ޝާމިލްކޮށް ފުރިހަމައަށް ރިޢާޔަތްކުރަން ޖެހޭނެއެވެ؛ އެކަން ނުކޮށް ނިންމި ޓްރައިބިއުނަލުގެ ނިންމުން ރަނގަޅެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 20-21)
  4. ރިޑަންޑަންޓްކުރި މަޤާމުތަކުގެ މުވައްޒަފުންގެ ސްކޯރިންގ ޝީޓްތައް ހުށަހެޅިފައިވާއިރު، ހުރިހާ ހެކިތަކަށް ޝާމިލްކޮށް ބަލާއިރު ސްކޯރިންގ ޕްރޮސެސްއެއްގެ ތެރެއިން ރިޑަންޑަންޓްކުރިކަން މަދަނީ މިންގަނޑުން ސާބިތުވާނަމަ، ތަފާތުކުރުމެއް ނުވަތަ ނުނިޔަތެއް އޮތްކަމުގެ ހެއްކެއް ނެތްނަމަ، އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ފުރިހަމަވެއެވެ. އެލަވަންސާއެކު ޗުއްޓީގައި ބެހެއްޓުމާއި، ރިޑަންޑަންސީ ޕޮލިސީ ހިއްސާކޮށް މަޢުލޫމާތު ދިނުމާއި، ފަހުން އާ ވަޒީފާގެ ފުރުޞަތު ދިނުމަކީ ވަޒީފާދޭ ފަރާތުގެ ހެޔޮ ނިޔަތަށް ދަލީލުކުރާ ކަންކަމެވެ. (ޕެރ. 22)
  5. މައުޟޫޢީ އަދި އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމްވާކަމަށް ކަނޑައެޅުމުން، ބާކީ އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާތަކާއި އިތުރު އިސްތިއުނާފުގެ ނުކުތާއަށް ރިޢާޔަތްކުރުމުގެ ބޭނުމެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 23)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.