ޖުޑީޝަލް ސަރވިސް ކޮމިޝަން ވ. ޑރ. ޙުސައިން ފާއިޒް

ނަތީޖާ: އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލްގެ ނިންމުން ޤާއިމް

ދަށު ކޯޓު: ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލް 260/VTR/2022

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ސެކްރެޓަރީ ޖެނެރަލް ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމުގައި މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުނުވާކަމަށް ޓްރައިބިއުނަލުން ނިންމުމުގައި ވަކިކުރި ޗިޓުގައިވާ ސަބަބު ފިޔަވައި އެހެން ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްކުރިތޯ، ޓްރައިބިއުނަލް ގަވާއިދުގެ 68 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފުވިތޯ، އިތުބާރު ގެއްލުމުގެ އުޞޫލު (2014/SC-A/27) ތަޠުބީޤުވާތޯ، އަދި ބަދަލުގެ މިންވަރު ކަނޑައެޅުމުގައި 29 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) އާ ޚިލާފުވިތޯ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ވަޒީފާއިން ވަކިކޮށްގެން ހުށަހެޅޭ މައްސަލަތަކުގައި، ވަޒީފާދޭ ފަރާތުން ވަކިކުރިއިރު ބަޔާންކުރި ސަބަބަކީ ވަކިކުރި ސަބަބުކަމުގައި ބަލަންޖެހޭނެއެވެ؛ މި އުޞޫލުން މުވައްޒަފަށް ވަޒީފާ ގެއްލުނު ސަބަބު އަވަހަށް އެނގޭކަން ކަށަވަރުކޮށްދީ، ވަޒީފާދޭ ފަރާތަށް ސަބަބުތައް ފަހުން ބަދަލުކުރުމަށް ހުރަސްއަޅައެވެ. (ޕެރ. 47-48)
2. އެ އުޞޫލުގެ މާނައަކީ ހަމައެކަނި ވަކިކުރި ޗިޓަށް ބަލަންޖެހޭކަމެއް ނޫނެވެ؛ ޗިޓުގައިވާ ސަބަބު ހަމަ ޙަޤީޤަތުގައިވެސް ވުޖޫދުވިތޯ ދެނެގަތުމަށް މަޝްވަރާ، މެމޯ، ރިޕޯޓު ފަދަ އެހެން ލިޔެކިޔުންތަކާއި ހެކިތަކަށް ޓްރައިބިއުނަލުން ބެލުމަކީ މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ބެލުމަށް ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ. (ޕެރ. 49-52)
3. ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލްގެ ގަވާއިދުގެ 68 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ވަޒީފާދޭ ފަރާތުގެ މަޞްލަޙަތަށް ރިޢާޔަތްކުރުމުގެ މާނައަކީ އެ ފަރާތުން އެދޭގޮތަށް މައްސަލަ ނިންމުމެއް ނޫނެވެ؛ ނިންމުމަކީ ފަރާތަކަށް ނުރުހޭ ނުވަތަ މާޔޫސްކަން ގެނުވާ ނިންމުމަކަށްވުމަކީ އެ މާއްދާއާ ޚިލާފުވިކަމަށް ބެލޭނެ ހަމައެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 60, 64)
4. އިތުބާރާއި އަމާނާތްތެރިކަން ގެއްލިފައިވާކަމަށް ވަޒީފާދޭ ފަރާތުން ބުނުމުން މުވައްޒަފުގެ ޣައިރު ސުލޫކު ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ ފިލައިގެން ނުދެއެވެ؛ އިތުބާރު ގެއްލުމަކީ ސާބިތުވެފައިވާ ޣައިރު ސުލޫކެއްގެ ނަތީޖާއެއް ކަމުން، 2014/SC-A/27 ގައިވާ އިތުބާރު ގެއްލުމުގެ އުޞޫލު ތަޠުބީޤުވާނީ ފުރަތަމަ ޣައިރު ސުލޫކު ސާބިތުވެއްޖެނަމައެވެ. އެއީ މުވައްޒަފުން ވަކިކުރުމަށް އިޚްތިޔާރުކުރެވޭނެ ކުރު މަގެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 70-73)
5. މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުނުވާ ޙާލަތުގައި، ނޯޓިސް ދީގެން ވިޔަސް ނުދީ ވިޔަސް ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުން ޤާނޫނާ އެއްގޮތްކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 74)
6. ބަދަލުގެ މިންވަރު ކަނޑައެޅުމުގައި މުވައްޒަފު ބައިވެރިވި މިންވަރަށް ރިޢާޔަތްކުރުމުގެ އުޞޫލު (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 29 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)) އާ ޚިލާފުވިކަމަށް ބުނެވޭނީ މުވައްޒަފުގެ ޢަމަލު ސާބިތުވެފައިވާނަމައެވެ؛ މުވައްޒަފާ މެދު ކުރި ތުހުމަތުތައް ސާބިތުނުވާތީ ކަނޑައެޅި ބަދަލަކީ އެ އުޞޫލާ ޚިލާފު ނިންމުމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 76-78)
7. އިސްތިއުނާފުގައި ޓްރައިބިއުނަލަށް ހުށަހެޅި ހުއްޖަތްތައް އެކި ބަސްތަކުން ތަކުރާރުކުރުމަކީ ޓްރައިބިއުނަލުގެ ޤާނޫނީ ނަތީޖާއަށް ބަދަލު ގެންނަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 58, 75)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާ
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 29 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
• ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލްގެ ގަވާއިދުގެ 68 ވަނަ މާއްދާ
• ޝަރުޢީދާއިރާގެ މުވައްޒަފުންގެ ގަވާއިދު 2011 (ގަވާއިދު ނަންބަރު R-5/2011) ގެ 93 ވަނަ މާއްދާ، 88 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) ގެ 5، 220 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2021 (މަދަނީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 284 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2014/SC-A/27 (އިސްމާޢީލް މަސްޢޫދު ވ. ހައުސިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ކޯޕަރޭޝަން)
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2022/SC-A/72 (ޖުޑީޝަލް ސަރވިސް ކޮމިޝަން ވ. ޢަބްދުﷲ ޝާކިރު އަދި އިތުރު 9 ފަރާތް)
• ހައިކޯޓުގެ 2012/HC-A/280 (ޕްރިސިޝަން މެރިން ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. ޢަބްދުއްރައްޒާޤް ޢަލީ)
• ހައިކޯޓުގެ 2020/HC-A/304 (މާރިސް ކޮންސްޓްރަކްޝަން ވ. މުޙައްމަދު ޒާލިފް)
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2019/SC-L/91 (އިބްރާހީމް ޖިހާދު ވ. ހައުސިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ކޯޕަރޭޝަން) - ރައްދުވާ ފަރާތުން ހަވާލާދީފައި
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2021/SC-A/86 (އިސްމާޢީލް ސިވާން ވ. މޯލްޑިވްސް އެއަރޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް) - ރައްދުވާ ފަރާތުން ހަވާލާދީފައި