ސިވިލް ސަރވިސް ކޮމިޝަން ވ. މުޙައްމަދު އަޝްރަފް ޢަލީ
ނަތީޖާ: ޓްރައިބިއުނަލުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ކީވޯޑުތައް: މަދަނީ، ވަޒީފާއާބެހޭ، ޣައިރު ސުލޫކީ ޢަމަލު، މަޢުޟޫއީ އަދުލުވެރިކަން ގާއިމްނުވުން، މަސައްކަތާއި ޢިލްމުގެ ގޮތުން ނަމޫނާ ދައްކަންޖެހޭ މީހަކު ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ނޭދެވޭ މެސެޖެއް ޕޯސްޓު ކުރުން
ދަށު ކޯޓު: ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލް 254/VTR/2021
Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފްކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ދައުލަތުގެ އިސް މަޤާމެއްގައި ހުރި ފަރާތެއް މުރުތައްދެއްކަމަށް ގޮވައި މަރާލަން ޖެހޭކަމަށް ފޭސްބުކްގައި ޕޯސްޓުކުރި އިސްލާމް ޓީޗަރަކު ނޯޓިސް ނުދީ ވަކިކުރުމުގައި މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުވިތޯ.
ޚުލާޞާ
ވާޤިޢާ: ސްކޫލެއްގެ އިސްލާމް މުދައްރިސެއް، ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެންބަރެއްގެ ވާހަކައަކަށް ރައްދުދެމުން، އެ ފަރާތް ސިކު މުރުތައްދެއްކަމަށާއި ތައުބާނުވެއްޖެނަމަ މަރާލަން ޖެހޭކަމަށް ފޭސްބުކްގައި ޕޯސްޓުކޮށް، ފަހުން އެ ޕޯސްޓު އިޞްލާޙުކުރިއެވެ. ތަޙްޤީޤަށްފަހު ނޯޓިސް ނުދީ ސިވިލް ސަރވިސް ކޮމިޝަނުން ވަޒީފާއިން ވަކިކުރިއެވެ.
ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން: ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލުން މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުނުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ވަޒީފާއަށް ރުޖޫޢަކޮށް މުސާރައާއި ޢިނާޔަތްތައް ދިނުމަށް ނިންމިއެވެ؛ އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުވިކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް: ކޮމިޝަނުން ބުނީ ޢަމަލަކީ ކުޑަކުދިންނަށް ކިޔަވައިދޭ މުދައްރިސެއްގެ އަޚްލާޤާ ޚިލާފު، އިތުބާރު ގެއްލޭ ފާޅުކަންބޮޑު ޣައިރު ސުލޫކީ ޢަމަލެއްކަމަށެވެ. މުވައްޒަފުން ބުނީ ޕޯސްޓު އިޞްލާޙުކޮށް މާފަށް އެދުނުކަމަށާއި ނަސޭޙަތް ލިބުނުކަމަށާއި އެއީ ނޯޓިސް ނުދީ ވަކިކުރެވޭވަރުގެ ޢަމަލެއް ނޫންކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް: ނަމޫނާ ދައްކަންޖެހޭ އިސްލާމް މުދައްރިސަކު މީހަކު މުރުތައްދުވެއްޖެކަމަށް ކަނޑައަޅައި އަދަބު ދިނުމަށް ގޮވާލުމަކީ އިތުބާރާއި އަމާނާތްތެރިކަން ގެއްލޭ ޢަމަލެކެވެ؛ އިޞްލާޙީ ނަސޭޙަތެއް ދީފައިވާކަން ނޭނގެއެވެ؛ އެހެންކަމުން މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުވެފައިވެއެވެ.
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
- މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަމަކީ ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުން ޢަދުލުވެރި ނުވަތަ އެކަށީގެންވާ ސަބަބުތަކެއްގެ މައްޗަށް ބިނާވުމެވެ؛ އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަމަކީ ވަކިކުރުމުގެ ކުރިން ފުރިހަމަކުރާ އިޖުރާއަތު ޢަދުލުވެރިވުމެވެ. (ޕެރ. 18)
- ނޯޓިސް ނުދީ ވަކިކުރެވޭނީ ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 23 (ހ)، (ށ) ގައިވާ ޢަދުލުވެރި ސަބަބެއް (ފާޅުކަންބޮޑު ޣައިރު ސުލޫކީ ޢަމަލު ނުވަތަ ޚިޔާނާތް) އޮވެގެންނެވެ؛ ފާޅުކަންބޮޑު ޣައިރު ސުލޫކީ ޢަމަލަކީ ވަޒީފާގެ ގުޅުން އެއްކޮށް ކެނޑޭވަރުގެ ސީރިއަސް ޢަމަލެއް: އެއްބަސްވުމުގެ ޖައުހަރީ ޝަރުޠަކާ ޚިލާފުވުން، ދެފަރާތުގެ އިތުބާރާއި އަމާނާތްތެރިކަން ގެއްލުން، ނުވަތަ ވަޒީފާގެ އިލްތިޒާމުތަކާ އަސާސީގޮތުން ޚިލާފުވުމެވެ. (ޕެރ. 19، 22)
- ނޭދެވޭ ޢިބާރާތަކުން ކުރެވޭ ކޮންމެ ސޯޝަލް މީޑިއާ ޕޯސްޓަކީ ވަކިކުރުމުގެ އެކަށީގެންވާ ސަބަބަކަށް ނުވެދާނެއެވެ؛ އެއީ ވަކިވަކި ޙާލަތަށް ބަލައި ކަނޑައަޅަންޖެހޭ ކަމެކެވެ؛ ކުޑަކުދިން ތަރުބިއްޔަތުކުރާ، ނަމޫނާ ދައްކަންޖެހޭ އިސްލާމް ޓީޗަރެއްގެ ޢަމަލުތައް އިދާރާގެ ތެރޭގައާއި ބޭރުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭނީ ޚާއްޞަ ފަރުވާތެރި މިންގަނޑެއްގައެވެ. (ޕެރ. 30)
- ކަމުގެ ޢިލްމު ލިބިގެންހުރި މީހަކު، މީހަކު މުރުތައްދުވެއްޖެކަމަށް ކަނޑައަޅައި އެމީހަކަށް އަދަބު ދިނުމަށް ރައްޔިތުންނަށް ގޮވާލާ ޕޯސްޓަކީ، އިޞްލާޙުކުރުމަށްފަހުވެސް ނުރައްކާތެރި މާނައެއް ދޭހަކުރާ، އިސްލާމް މުދައްރިސެއްގެ ކިބައިން ބަލައިނުގަނެވޭނެ ޢަމަލެކެވެ؛ އެއީ ވަޒީފާގެ ގުޅުމުގެ މައިގަނޑު ސިފަ ކަމަށްވާ އިތުބާރާއި އަމާނާތްތެރިކަން ގެއްލޭ، މުދައްރިސެއްގެ އިލްތިޒާމުތަކާ ޚިލާފު، ނޯޓިސް ނުދީ ވަކިކުރެވޭނެ ޢަމަލެކެވެ. (ޕެރ. 31-32)
- ޢަމަލާ ގުޅިގެން އިޞްލާޙީ ފިޔަވަޅެއްގެ ގޮތުން ނަސޭޙަތް ދީފައިވާކަން ނޭނގޭ ޙާލަތުގައި، ޢަމަލާއި މުވައްޒަފުގެ ހައިސިއްޔަތާއި ވަށައިގެންވާ ކަންކަމަށް ފުރިހަމައަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުނުވާކަމަށް ކަނޑައެޅުން ރަނގަޅެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 33)
- އިސްތިއުނާފުކޮށްފައިނުވާ ބައެއް (އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަމުގެ ބައި) އިސްތިއުނާފުގައި ނުބެލެއެވެ. (ޕެރ. 35)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 29 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)(1) (ޓްރައިބިއުނަލުގެ ނިންމުމުގައި)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 5/2007 (ދިވެހި ސިވިލް ސަރވިސްގެ ޤާނޫނު) ގެ 47 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)(3)
- ދިވެހި ސިވިލް ސަރވިސްގެ ގަވާއިދު 2014 ގެ 273 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އަދި (ކ)
- 2017/SC-A/44 (ސަންލޭންޑް ޓްރެވެލް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. އަންޖަލީން މޭރީ ނާޒިއު)
- 2014/SC-A/27، 2014/SC-A/30 (އިސްމާޢީލް މަސްޢޫދު ވ. ހައުސިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ފައިނޭންސް ކޯޕަރޭޝަން ލިމިޓެޑް)
- 2017/SC-A/14 (ބޭންކް އޮފް މޯލްޑިވްސް ޕލކ ވ. ފާޠިމަތު މަލީޙާ ޖަމާލް)
- 2020/HC-A/35
- 2019/SC-A/35
މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.