ކަނބާލިފަރު ޑިވެލޮޕްމަންޓް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. ފްރަންޗިން ޖުސެއްޕެ

ނަތީޖާ: އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ވަގުތީ އަމުރު ޤާއިމް

ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 144-B1/VA/2023/01

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ދަޢުވާގެ ޚަޞްމެއް ނޫން ކުންފުންޏަކަށް (ކަނބާލިފަރު ޑިވެލޮޕްމަންޓް) ޖަވާބުދާރީވުމުގެ ފުރުޞަތު ނުދީ، އެ ކުންފުނީގެ ނަމުގައިވާ ރަށުގެ މިލްކުވެރިކަން ބަދަލުކުރުން ހުއްޓުވައި ސިވިލް ކޯޓުން ނެރުނު ވަގުތީ އަމުރު، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 40 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފުވެ ބާޠިލުވޭތޯ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ވަގުތީ އަމުރަކީ ދަޢުވާއެއްގައި ކޯޓުން ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމުގެ ކުރިން ވަގުތީ ފަރުވާއެއް ނުވަތަ ވަގުތީ ރައްކާތެރިކަމެއް ހޯދައިދިނުމަށް ކޯޓުން ނެރެދޭ ވަގުތީ ފަރުވާއެކެވެ؛ މަދަނީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ވަގުތީ އަމުރާބެހޭ ބާބުގައި އަމުރުގެ ބާވަތްތަކާއި އެދޭނެ ވަގުތާއި ގޮތާއި ޢާންމު އުޞޫލުތައް ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ. (ޕެރ. 11)
2. ވަގުތީ އަމުރު ނެރުމަށް ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނެކްސްބިޒް ޤަޟިއްޔާގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ތިން ޝަރުޠަކީ: ޤާނޫނީ ހިމާޔަތް ލިބެންޖެހޭ މައުޟޫޢީ ޙައްޤެއް ނުވަތަ ޤާނޫނީ މަރުކަޒެއް އޮތުމުގެ އިޙްތިމާލު ފާޅުކަން ބޮޑުގޮތެއްގައި ޤާއިމުވުން؛ ވަގުތީ އަމުރު ނުނެރެ ދަޢުވާ ލަސްވެއްޖެނަމަ ކުރިމަތިވެދާނެ ނުރައްކަލެއް އޮތުން؛ އަދި އެދޭ ފަރާތަށް އެފަދަ އަމުރަކަށް އެދުމުގެ ޞިފަތު ނުވަތަ ޙައިޘިއްޔަތު ލިބިފައިވުމެވެ. (ޕެރ. 12)
3. ބައެއް ޙާލަތްތަކުގައި ވަގުތީ އަމުރަކީ ޚަޞްމެއްގެ ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ނެރެވޭ އަމުރެކެވެ؛ އަދި ދަޢުވާގެ ޚަޞްމަކަށް ނުވާ ފަރާތެއްގެ ބަސް، ވަގުތީ އަމުރު ނެރުމުގެ ކުރިން ހޯދަންޖެހޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 14-15)
4. ވަގުތީ އަމުރު ނެރުމުގައި ދަށުކޯޓުގެ ފަނޑިޔާރު ގޯހެއް ހަދާފައިވާކަމަށް ބެލިދާނެ ޤާނޫނީ ޙުއްޖަތެއް ނުދައްކާ، އަމުރަކީ ނެކްސްބިޒް ޤަޟިއްޔާގެ ތިން ޝަރުޠު ފުރިހަމަވާކަމަށް ނިންމާފައިވާ އަމުރެއްނަމަ، އެ އަމުރު ބާޠިލުކުރާނެ ސަބަބެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 16-17)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2021 (މަދަނީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ ބާވީސްވަނަ ބާބު (ވަގުތީ އަމުރު)
• ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 40 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުގެ ދަފްޢު)
• ސިވިލް ކޯޓުގެ މަދަނީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ 115 ވަނަ މާއްދާ (ނ)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2021 (މަދަނީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 284 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފުގެ އިޖުރާއަތު)
• ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2012/SC-A/21 (ނެކްސްބިޒް ލިމިޓެޑް (އޮސްޓްރޭލިއާ) ވ. އެންޓި ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން)
• ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހައިކޯޓުގެ 2018/HC-A/305 (ޕްރިމިއަރ ޕްރޮޕަރޓީ މެނޭޖަރ ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މުޙައްމަދު އިބްރާހީމް މަނިކު) — ސިވިލް ކޯޓުގެ ނިންމުމުގައި