މޯލްޑިވްސް ޕޯޓްސް ލިމިޓެޑް ވ. އިންޓަރވޯލްޑް ޓްރެވެލް އެންޑް ޓްރޭޑިންގ ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް

ނަތީޖާ: ދަށުކޯޓުގެ ވަގުތީ އަމުރު ބާޠިލު

ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 144-B7/VA/810-2025/2025/01

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ގަންނަ ފަރާތުން ކާރު ބަލައިނުގަނެ އެއްބަސްވުން ބާޠިލްކޮށްފައިވާ ޙާލަތެއްގައި، ކާރު ރައްކާތެރިކޮށް ބެލެހެއްޓުމާއި ސިޓީއަށް ޢަމަލުކުރުން މަޑުޖައްސާލުމަށް ގަންނަ ފަރާތަށް އަންގައި ސިވިލް ކޯޓުން ނެރުނު ވަގުތީ އަމުރު، ވަގުތީ އަމުރު ނެރުމުގެ އުޞޫލުތަކާ އެއްގޮތްތޯ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ވަގުތީ އަމުރެއް ނެރުމުގައި ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2012/SC-A/21 (ނެކްސްބިޒް ލިމިޓެޑް ވ. އެންޓި ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން) ޤަޟިއްޔާގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ތިން ޝަރުޠު ފުރިހަމަވާން ޖެހެއެވެ: (1) ވަގުތީ އަމުރަށް އެދުމުގެ ޞިފަތު (Capacity) ލިބިގެންވުން؛ (2) ޤާނޫނީގޮތުން ޙިމާޔަތް ލިބެންޖެހޭ މައުޟޫޢީ ޙައްޤެއް ފާޅުކަންބޮޑުކޮށް އޮތުން (Fumus boni juris)؛ (3) ވަގުތީ އަމުރު ނުނެރެ އަޞްލު ދަޢުވާ ލަސްވެއްޖެނަމަ ތަދާރުކު ނުކުރެވޭނެ، އިޢާދަ ނުކުރެވޭނެ ގެއްލުމެއް ކުރިމަތިވުން (Periculum in mora). (ޕެރ. 14)
2. ދެފަރާތުގެ މެދުގައި ވެވުނު އެއްބަސްވުމާ ގުޅިގެން އުފެދުނު ޚުޞޫމާތެއްގައި، އެ އެއްބަސްވުމުގެ ފަރާތަކަށް ވަގުތީ އަމުރަށް އެދުމުގެ ޞިފަތު ލިބިގެންވެއެވެ. (ޕެރ. 17)
3. ގަންނަ ފަރާތް މުދަލާ ހަވާލުވެފައިވާކަމުގެ ހެއްކެއް ނެތި، އެއްބަސްވުމުގެ މުއްދަތުގައި މުދާ ފޯރުކޮށްދީފައި ނުވާ ޙާލަތެއްގައި، ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން އެ މުދާ ބެލެހެއްޓުމުގެ ޒިންމާ ގަންނަ ފަރާތުގެ މައްޗަށް މަތިކުރުމުގެ ޤާނޫނީ ހުއްޖަތެއް ނެތުމުން، Fumus boni juris ގެ ޝަރުޠު ފުރިހަމަ ނުވެއެވެ. (ޕެރ. 20، 21)
4. ފާޅުކަންބޮޑު މައުޟޫޢީ ޙައްޤެއް އޮތުމުގެ ޝަރުޠު ފުރިހަމަ ނުވާނަމަ، Periculum in mora ގެ ޝަރުޠަށް އިތުރަށް ރިޢާޔަތްކުރުމުގެ ބޭނުމެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 22)
5. ބެލެންސް އޮފް ކޮންވީނިއަންސް ޓެސްޓުގައި ހަމައެކަނި އަމުރަށް އެދޭ ފަރާތަށް ކުރިމަތިވާ ގެއްލުމަށް ނޫން، މައްސަލައިގައި ހިމެނޭ އެންމެހާ ފަރާތްތަކަށް ލިބިދާނެ ގެއްލުން ވަޒަންކޮށް، ދެފަރާތުގެ މަޞްލަޙަތަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ޢަދުލުވެރި ގޮތެއް ނިންމަންޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 23)
6. ދެފަރާތުގެ މެދުގައި އޮތް އެއްބަސްވުމާ ބީރައްޓެހި އައު ޒިންމާތަކެއް އުފަންވާ ގޮތަށް ވަގުތީ ފަރުވާއެއް ދެވިގެން ނުވާނެއެވެ. (ޕެރ. 23)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2012/SC-A/21 ޤަޟިއްޔާ (ނެކްސްބިޒް ލިމިޓެޑް ވ. އެންޓި ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން)
• ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2020/SC-A/101 ޤަޟިއްޔާ (އެސް.ޕީ.އެޗް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. ޖުމެއިރާ މެނޭޖްމަންޓް ސަރވިސަސް (މޯލްޑިވްސް) ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް)