ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2019/HC-A/194ހައިކޯޓު · 31 ޖަނަވަރީ 2021 · ޗެކުން ލިބެން ޖެހޭ ފައިސާ ހޯދުމަށް އެދި

މުޙައްމަދު ވާފިރު އަޙްމަދު ވ. ޢަލީ ލުޤްމާން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 31 ޖަނަވަރީ 2021ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 1876/Cv-C/2018ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ތަކުރާރުކޮށް ޗިޓް ފޮނުވައި އިޢުލާނުކުރުމުންވެސް ޙާޟިރުނުވުމުން ޣައިރު ޙާޟިރުގައި މައްސަލަ ބަލައި، 116,700 ރުފިޔާ 6 މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ދެއްކުމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް ނެގި 116,700 ރުފިޔާ އަނބުރާ ދެއްކުމަށް 2009 ގައި ދިން ތިން ޗެކް ބައުންސްވިއެވެ. 2009 ގައި ކުރި ދަޢުވާ ކޯޓުން ބޭރުގައި ޙައްލުކުރުމަށް އަނބުރާ ގެންދިޔަ ނަމަވެސް ފައިސާ ނުލިބުމުން 2018 ގައި އަލުން ދަޢުވާކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ބައުންސްވި ޗެކްތަކުގެ ފައިސާ ހޯދުމަށް ފުރަތަމަ ކުރި ދަޢުވާ ކޯޓުން ބޭރުގައި ޙައްލުކުރުމަށް އަނބުރާ ގެންދިޔަތާ 9 އަހަރު ފަހުން އަލުން ދަޢުވާކުރުމުން ޟިމްނީ ގޮތުން ޙައްޤު ދޫކޮށްލީ ކަމަށް ބެލެވޭނެތޯ؛ އަދި ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ނިންމުމުގައި ޑިއު ޕްރޮސެސް ގެއްލިފައިވޭތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ 9 އަހަރު ފާއިތުވުމުން ޟިމްނީ ގޮތުން ދަޢުވާ ދޫކޮށްލި ކަމަށް 2007/HC-A/28 އާއި 2016/HC-A/255 ގައިވާ އުޞޫލަށް ރިޢާޔަތްނުކުރިކަމަށާއި، ޖަވާބުދާރީވުމުގެ އެކަށީގެންވާ ފުރުޞަތު ނުދީ ޑިއު ޕްރޮސެސް ގެއްލުވައިގެން ނިންމިކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ޙަވާލާދިން ދެ ޤަޟިއްޔާގެ ޙަޤީޤަތްތައް ތަފާތުކަމަށާއި، ދަރަނި ހޯދުމަށް މަސައްކަތްކުރިކަން އެނގޭތީ ޙައްޤު ދޫކޮށްލި ކަމަށް ނުބެލެވޭނެކަމަށާއި، ފުރުޞަތު ދީފައިވަނިކޮށް ޙާޟިރުނުވުމުން ޑިއު ޕްރޮސެސްގެ ނުކުތާއަކީ ބަހަނާއެއްކަމަށާއި، ދަރަނި ދެއްކުމަށް ޙުކުމްކުރުމަކީ ޖޫރިމަނާއެއް ނޫންކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 1876/Cv-C/2018
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް (ތަޙުލީލުން ދޭހަވާ ގޮތުން)

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › ޗެކުން ލިބެން ޖެހޭ ފައިސާ ހޯދުމަށް އެދި

ޖުޑީޝަލް ޕްރެސިޑެންޓްގެ މަފްހޫމުގެ އަސާސަކީ އެއްގޮތް މައްސަލަތަކުގެ މައްޗަށް މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތަކުގައި ކަނޑައަޅާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް ހިންގުމެވެ. ޙަޤީޤަތް ތަފާތު މައްސަލައެއްގައި ކަނޑައެޅި އުޞޫލު ހިނގާނެ ކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 14-15)

HN2މަދަނީ › ޗެކުން ލިބެން ޖެހޭ ފައިސާ ހޯދުމަށް އެދި

ދަޢުވާއެއް ކޯޓުން ބޭރުގައި ޞުލްޙަވެރިކަމާއެކު ޙައްލުކުރުމަށް އަނބުރާ ގެންގޮސް، އެގޮތަށް ޙައްލުނުވެ ފައިސާ ނުލިބުމުން އަލުން ދަޢުވާ ހުށަހެޅުމަކީ، ކުރީގެ މައްސަލައިގައި ފައިސާއެއް ނުލިބޭނަމަ، ދަޢުވާ ދޫކޮށްލި ކަމަށް ބެލެވޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 14)

HN3މަދަނީ › ޗެކުން ލިބެން ޖެހޭ ފައިސާ ހޯދުމަށް އެދި

ދަރަނި އަދާނުކުރުމަކީ އިސްލާމްދީން ހުއްދަކުރާ ކަމެއް ނޫނެވެ. ދަރަނި ހޯދުމަށް މަސައްކަތްކުރިކަން އެނގޭ ޙާލަތެއްގައި، މުއްދަތެއް ފާއިތުވުމުން ހަމައެކަނި ދަރަނިވެރިޔާ ޙައްޤު ދޫކޮށްލީ ކަމަށް ޟިމްނީ ގޮތުން ނުބެލެވޭނެއެވެ؛ ދަރަނި ހޯދުމަށް އެހެން ހުރިހާ މަސައްކަތެއް ހުއްޓާލާ އެކަމަށް ހުސްވެ ހުންނަން ޖެހުމަކީވެސް ޤަބޫލުކުރެވޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 15)

HN4މަދަނީ › ޗެކުން ލިބެން ޖެހޭ ފައިސާ ހޯދުމަށް އެދި

ޑިއު ޕްރޮސެސްއަކީ އިސްތިއުނާފު ކުރުމުގެ ބަހަނާއެއްގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރެވޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ފުރުޞަތު ދެވި، ލިޔުންތައް ޙަވާލުކޮށް، އިޢުލާނުކޮށްފައިވަނިކޮށް ކޯޓަށް ޙާޟިރުނުވެ ހުރެ ޑިއު ޕްރޮސެސް ގެއްލުނު ކަމަށް ބުނުމަކީ ޤަބޫލުކުރަންޖެހޭ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 16)

HN5މަދަނީ › ޗެކުން ލިބެން ޖެހޭ ފައިސާ ހޯދުމަށް އެދި

ނަގާފައިވާ ދަރަނި އަނބުރާ ދެއްކުމަށް ޙުކުމްކުރުމަކީ ޖޫރިމަނާއެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 17)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • 2007/HC-A/28
  • 2016/HC-A/255
  • 2010/HC-A/114
  • 2010/SC-A/02
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 19، 42 އަދި 43 ވަނަ މާއްދާ (2016/HC-A/255 ގެ ޢިބާރާތް ނަގާފައިވާ ބައިގައި)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން ޝަހީދު
ރައުޔު ލިޔުނު ފަނޑިޔާރު
ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް · ތާއީދުކުރެއްވީ: ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން ޝަހީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ