ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2018/HC-A/55ހައިކޯޓު · 3 ފެބުރުއަރީ 2021 · މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ހެބިޓެޓް ޕވޓ ލޓޑ ވ. ޓްރެވަލް ލިންކް މޯލްޑިވްސް ޕވޓ ލޓޑ

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި
ހައިކޯޓު · 3 ފެބުރުއަރީ 2021ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 1821/Cv-C/2017ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން ޑެލިވަރީ ނޯޓެއް ނެތް އިންވޮއިސް ނަންބަރު HPL/I/0455 ގެ 3،498 ރުފިޔާ އުނިކޮށް 153،964.68 ރުފިޔާ ދައްކަން ކަނޑައަޅައި، ޖޫރިމަނާގެ ފައިސާ ނަގައިދޭނެ ތަނެއް ނެތްކަމަށް ނިންމާފައިވެއެވެ.
ވާޤިޢާ
ކާޕެޓާއި ވުޑް ފްލޯރިންގެ މުދާ ހަތަރު ފަހަރެއްގެ މަތިން ވިއްކައި ޑެލިވަރީކޮށް އިންސްޓޯލްކޮށްދިނުމުގެ ބާކީ އަގާއި، އިންވޮއިސްގައިވާ ޖަޒާއީ ޝަރުތެއްގެ ދަށުން ޖޫރިމަނާގެ ގޮތުގައި 627،730.68 ރުފިޔާ ހޯދުމަށް ވިއްކި ކުންފުނިން ދަޢުވާ ކުރެވުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ޑެލިވަރީ ނޯޓެއް ނެތް އިންވޮއިސްއެއްގެ ފައިސާ ދައްކަންޖެހޭކަން ސާބިތުވޭތޯއާއި، އިންވޮއިސްގައި ހިމަނާފައިވާ ޖަޒާއީ ޝަރުތެއްގެ ދަށުން ޖޫރިމަނާގެ ފައިސާ ނަގައިނުދިނުމަކީ ސުޕްރީމްކޯޓުގެ ސާބިޤާތަކާ ޚިލާފު ނިންމުމެއްތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ކުންފުނިން ބުނީ ޖަޒާއީ ޝަރުތާބެހޭ ސުޕްރީމްކޯޓުގެ ސާބިޤާތަކާ ޚިލާފަށް ޖޫރިމަނާ ނަގައިނުދީ، ޖޮބް ކޮމްޕްލީޝަން ފޯމަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް އިންވޮއިސްގެ ފައިސާ އުނިކޮށްފައިވާކަމަށެވެ. ދަޢުވާލިބުނު ކުންފުނިން ހައިކޯޓުގައި ބުނީ އިންވޮއިސްތައް އެ ކުންފުންޏަށް ރައްދުވާ އިންވޮއިސްތަކެއް ނޫންކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ޚިލާފު އިންވޮއިސް ރައްދުވެފައިވާކަމާއި ޑެލިވަރީ ސާބިތުނުވާތީ އެ ފައިސާ ދައްކަންޖެހޭކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. ޖަޒާއީ ޝަރުތަށް ކުރިއާލައި އެއްބަސްވުމެއް ނެތުމާއި، ޙަޤީޤީ ގެއްލުމާއި އޭގެ މިންވަރާއި ނިސްބަތުގެ އަސާސް ސާބިތުނުކުރުމުން ޖޫރިމަނާ ނަގައިނުދެވޭނެއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 1821/Cv-C/2017
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައި

އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުން އިންކާރުކުރާ އިންވޮއިސްއެއް، އެ ފަރާތަށް ރައްދުވެފައިވާކަން (ހަވާލުވި ފަރާތުގެ ނަމާއި ސޮއި) ނުވަތަ މުދާ ނުވަތަ ޚިދުމަތް ފޯރުކޮށްދިންކަން ދައްކާ ޑެލިވަރީ ނޯޓެއް ނެތްނަމަ، އިތުރު ހެއްކެއް ނެތި ހަމައެކަނި 'ޖޮބް ކޮމްޕްލީޝަން ފޯމް' އަށް ބަލައި އެ އިންވޮއިސްގެ ފައިސާ ދައްކަންޖެހޭކަން ސާބިތުވާކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 5)

HN2މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

އަސްލު ކޮންޓްރެކްޓުގައި ޝަރުތު ޖަޒާއީ ހިމެނިފައި ނުވިނަމަވެސް އިންވޮއިސްގައި އެފަދަ ޝަރުތެއް ހިމެނުން ހުއްދައެވެ. ނަމަވެސް އެ ޝަރުތުގެ ދަށުން ފައިސާ ދެއްކުން އިންވޮއިސް ރައްދުވާ ފަރާތަށް ލާޒިމްވަނީ، އެ ޝަރުތަށް އެ ފަރާތް ސަރީޙަކޮށް ނުވަތަ ޟިމްނީކޮށް ރުހި ޤަބޫލުކޮށްފައިވާނަމައެވެ. (ޕެރ. 8؛ 2015/SC-A/16)

HN3މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

އެއްބަސްވުމެއްގައި ޝަރުތު ޖަޒާއީ އޮތުމަށްޓަކައި އެކަނި ފައިސާ ނަގައިނުދެވޭނެއެވެ. އަނެއް ފަރާތަށް ޙަޤީޤީ ގެއްލުމެއް ލިބިފައި ނުވާނަމަ ނުވަތަ ގެއްލުމުގެ މިންވަރު އެނގޭނެ ގޮތެއް ނެތްނަމަ އެ ބަދަލު ނަގައިނުދެވޭނެއެވެ. އަދި އެއީ ގެއްލުމުގެ ބަދަލެއްކަމުން، ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގައި ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ނަގައިދިނުމަށް ކަނޑައެޅިފައިވާ އުޞޫލުތައް ޝަރުތު ޖަޒާއީ ތަންފީޒުކުރުމުގައިވެސް ތަޠްބީޤުކުރަންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 9، 13؛ 2017/HC-A/108)

HN4މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

އިންވޮއިސްއެއްގައިވާ ޝަރުތު ޖަޒާއީގެ ދަށުން ފައިސާ ހޯދުމަށް އެދޭ މައްސަލައެއްގައި ކޯޓުން ބަލަންޖެހޭނީ: (1) އިންވޮއިސްތައް ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ރައްދުވެފައިވޭތޯ، (2) އިންވޮއިސްގެ ފައިސާ ދައްކަންޖެހޭކަމަށް ސަރީޙަކޮށް ނުވަތަ ޟިމްނީކޮށް އެ ފަރާތް އެއްބަސްވެފައިވޭތޯ، (3) ފައިސާ ހޯދަން އެދޭ ފަރާތަށް ޙަޤީޤީ ގެއްލުމެއް ވެފައިވޭތޯއާއި އޭގެ މިންވަރު ސާބިތުކޮށްދެވިފައިވޭތޯއެވެ. (ޕެރ. 11)

HN5މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ހައިކޯޓުން މައްސަލަ ބަލާނީ ދަށުކޯޓަށް ހުށަހެޅުނު ހެކިތަކާއި ދިފާޢުތައް އަސްލެއްކަމުގައި ބަލައިގެންކަމުން، ދަށުކޯޓަށް ޙާޟިރުވެ ދިފާޢުގައި ވާހަކަދެއްކުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބިހުރެ އެ ފުރުޞަތު ދޫކޮށްލި ފަރާތަކަށް، އިންވޮއިސްތައް އެ ފަރާތަށް ރައްދުނުވާކަމުގެ ދިފާޢު އާކޮށް ހައިކޯޓުގައި ނެގޭކަށް ނެތެވެ. އަދި ދަށުކޯޓުގައި ޣައިރު ޙާޟިރުގައި މައްސަލަ ހިންގުމާމެދު ސުވާލު ނުއުފައްދާނަމަ، ލިޔުންތަކާމެދު ދިފާޢުގައި އެއްޗެއް ބުނަން ބޭނުން ނުވަނީކަމުގައި ބެލެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 12)

HN6މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ޝަރުތު ޖަޒާއީގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ފައިސާ ހޯދަން އެދޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ޙަޤީޤީ ގެއްލުމެއް ލިބިފައިވާކަމާއި އޭގެ މިންވަރު ސާބިތުކޮށްދިނުމުގެ ބުރަ އުފުލަންޖެހެއެވެ. ގެއްލުމާއި ނިސްބަތް ކަނޑައެޅި އަސާސް ހުށަނާޅާނަމަ ޖޫރިމަނާގެ ފައިސާ ނަގައިނުދެވޭނެއެވެ. (ޕެރ. 13)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 23 އަދި 24 ވަނަ މާއްދާ
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 13/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނު) ގެ 5 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (1)
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2015/SC-A/16
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2013/SC-A/27
  • ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހައިކޯޓުގެ ނަންބަރު 2017/HC-A/108

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަލީ ސަމީރު، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޙުސައިން ޝަހީދު
ރައުޔު ލިޔުނު ފަނޑިޔާރު
ޢަލީ ސަމީރު · ތާއީދުކުރެއްވީ: ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޙުސައިން ޝަހީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ