ނަން ފޮރުވާފައި ވ. ދިވެހި ދައުލަތް (މިނިސްޓްރީ އޮފް އެޑިޔުކޭޝަން)
މި ޤަޟިއްޔާގައި ފަރާތްތަކުގެ ނަން ފޮރުވާފައި.
ނަތީޖާ: ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު؛ ލެޖިޓިމޭޓް އެކްސްޕެކްޓޭޝަނާއި 36 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފުވެފައި ނުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ކުއްޖާގެ ގުރޭޑާމެދު މިނިސްޓްރީން އަލުން ވަޒަންކޮށް ގޮތެއް ނިންމަން ކަނޑައެޅި
ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 2434-CVC-2024
Saeed Lex ގައި ހުޅުވާޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފްކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
2023 ވަނަ އަހަރުގެ ސަރކިއުލަރާ އެއްގޮތަށް ބޭބީ ނަރސަރީއަށް ވައްދާފައިވާ ކުއްޖަކު، 2024 ވަނަ އަހަރުގެ ސަރކިއުލަރުގައި ކަނޑައެޅި ޢުމުރުފުރާ ހަމަނުވާތީ ނަރސަރީއަށް ބަދަލުނުކުރުމަށް މިނިސްޓްރީ އޮފް އެޑިޔުކޭޝަނުން ނިންމުމަކީ ލެޖިޓިމޭޓް އެކްސްޕެކްޓޭޝަންގެ އުޞޫލާއި، ޤާނޫނު ރަޖުޢީކޮށް ނުހިންގުމުގެ އުޞޫލާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 36 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު ނިންމުމެއްތޯ؛ އަދި ކުޑަކުދިންގެ ޤާނޫނުގެ 8 ވަނަ މާއްދާއަކީ ހަމައެކަނި ޢާއްމު މާއްދާއެއްކަމަށް ބަލައި، ތަޢުލީމުގެ ޤާނޫނު އެއާ ވަކިކޮށް މާނަކުރުމުން ސިވިލް ކޯޓު ކުށްވެރިވެފައިވޭތޯ.
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
- ޖުޑީޝަލް ރިވިއުގެ މައްސަލަތައް ބިނާވެފައިވަނީ ޠަބީޢީ އަދާލަތުގެ މައްޗަށެވެ؛ ޙައްޤަކަށް އަސަރުކުރާ އިދާރީ ނިންމުންތަކަށް ޠަބީޢީ އަދާލަތުގެ އުޞޫލުތައް ހިނގާއިރު، އިދާރީ ފިޔަވަޅުގައި އިންޞާފުވެރިވާނެކަމަށް އުންމީދުކުރުމުގެ (ލެޖިޓިމޭޓް އެކްސްޕެކްޓޭޝަން) މަފްހޫމް ދިވެހިރާއްޖޭގައި އުފަންވަނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 43 ވަނަ މާއްދާގެ ތެރެއިންނެވެ. (ޕެރ. 121-122)
- ލެޖިޓިމޭޓް އެކްސްޕެކްޓޭޝަނަކީ ވަކިގޮތަކަށް ކަންވާނެކަމުގެ ކަށަވަރުކުރުމެއް ނޫނެވެ؛ އެ މަފްހޫމުން އައު ޙައްޤެއް އުފަންނުވެއެވެ؛ އުންމީދެއްގެ މަންފާ ލިބުމަށް ޤާނޫނުގައި ސާފު ޞަރީޙަ އިޖުރާއަތެއް ނުވަތަ މަގު ބުނެދީފައި އޮތުމާއި، އެ އިޖުރާއަތު ފުރިހަމަކޮށްފައިވުން ލާޒިމުވެއެވެ. (ޕެރ. 123-126، ކޯސްޓްލައިން 2021/SC-A/96)
- ޢާއްމު މަޞްލަޙަތު، ސިޔާސަތަށް އަންނަ ބަދަލު، ޤާނޫނީ ހައިސިއްޔަތެއް ނެތް އުންމީދު، އަދި ކަމާބެހޭ ޤާނޫނެއް ވުޖޫދުވުމަކީ ލެޖިޓިމޭޓް އެކްސްޕެކްޓޭޝަންގެ އިސްތިސްނާތަކެވެ؛ ފާސްކޮށްފައިވާ ޤާނޫނަކީ އުންމީދަށްވުރެ މަތިވާ ކަމެއް ކަމުން، ޤާނޫނުގައި ވަކިގޮތެއް ބަޔާންކޮށްފައިވާ ޙާލަތުގައި އުންމީދު ނަފީވެއެވެ. (ޕެރ. 127، 133، ކްރައުން ކޮމްޕެނީ 2023/HC-A/157)
- ތަޢުލީމުގެ ޤާނޫނުގެ 12، 31 އަދި 47 ވަނަ މާއްދާގެ (ވ) އާއި (މ) އަށް އެކުއެކީ ބަލާއިރު، ރަސްމީ ތަޢުލީމުގެ ނިޒާމު ފެށެނީ ޢުމުރުން 4 އަހަރުގައެވެ؛ ބޭބީ ނަރސަރީއާއި ނަރސަރީއަކީ ރަސްމީ ތަޢުލީމުގެ މަރުޙަލާއެއް ނޫނެވެ؛ ދިރާސީ އަހަރު ފެށޭ ތާރީޚާއި ރަސްމީ ނިޒާމުގެ ބޭރުގެ މަރުޙަލާތަކުގެ ޢުމުރުފުރާ ކަނޑައެޅުމުގެ ބާރު މިނިސްޓްރީއަށް ލިބިގެންވެއެވެ. (ޕެރ. 134-139)
- ޢުމުރުން 4 އަހަރު ނުފުރޭ ކުއްޖަކަށް ރަސްމީ ތަޢުލީމަށް (އެލް.ކޭ.ޖީ) ވަނުމުގެ، އަދި 3 އަހަރު ނުފުރޭ ކުއްޖަކަށް ނަރސަރީއަށް ވަނުމުގެ ލެޖިޓިމޭޓް އެކްސްޕެކްޓޭޝަނެއް ޤާނޫނީގޮތުން އުފަންނުވާތީ، މިނިސްޓްރީގެ ޢަމަލަކީ އެ އުޞޫލާއި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 36 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ޙައްޤު ހަނިވާގޮތަށް ކުރި ޢަމަލެއްކަމަށް ނުބެލެވެއެވެ؛ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 2 ވަނަ ބާބުގެ ޙައްޤެއް ހިފެހެއްޓޭނީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ފާސްކުރާ ޤާނޫނަކުންނެވެ. (ޕެރ. 137، 140-143)
- އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތް ބޭނުންވާ ނަތީޖާ ނުނުކުތުމަކީ ދަށުކޯޓުން ހެއްކަށް ރިޢާޔަތްނުކުރުމެއް ކަމަށް ނުބެލެވެއެވެ؛ ދަށުކޯޓުން ޙުކުމްކުރުމުގެ ކުރިން ކުއްޖާ ސްކޫލުން ޝަރުޠުތަކާއެކު ނަރސަރީއަށް ބަދަލުކޮށްފައިވާތީ، އެ ފަރުވާއަށް އިތުރު އަމުރެއް ކުރަންޖެހޭ ޙާލަތެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 129، 144-147)
- ކުޑަކުދިންގެ ޤާނޫނުގެ 8 ވަނަ މާއްދާއަކީ ހަމައެކަނި ޢާއްމު މާއްދާއެއްކަމަށް ނުބެލެވެއެވެ؛ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 35، 18، 68 އަދި 69 ވަނަ މާއްދާއާއި ކުޑަކުދިންގެ ޙައްޤުތަކާބެހޭ މުޢާހަދާގެ (3، 5، 28، 29 ވަނަ މާއްދާ) އަލީގައި، ތަޢުލީމުގެ ޤާނޫނުގެ މާއްދާތައް ތަރުޖަމާކުރަންވާނީ ކުޑަކުދިންގެ ޤާނޫނުގެ 8 ވަނަ މާއްދާގެ އުޞޫލުތަކާ އެކުއެކީގައެވެ؛ އެއާ ވަކިކޮށް ތަޢުލީމުގެ ޤާނޫނު މާނަކުރުމަކީ ނުރަނގަޅު ޤާނޫނީ އަސާސެކެވެ. (ޕެރ. 153-168)
- ކުއްޖާގެ ޚާއްޞަ ޙާލަތާއި ބަދަލުވަމުންދާ ޤާބިލުކަމަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ތަޢުލީމު ބައްޓަންކުރުމުގެ ޒިންމާ ދައުލަތުގެ މައްޗަށް އޮވެއެވެ؛ ކުއްޖާގެ އެސެސްމަންޓުތައް ހުށަހަޅާފައިވާއިރު ހަމައެކަނި ޠަބީޢީ ޢުމުރަށް ބަލައިގެން ގޮތް ނިންމުމަކީ މުޢާހަދާގެ 29 ވަނަ މާއްދާއާ އެއްގޮތްވާ ޢަމަލެއް ނޫނެވެ؛ ޢުމުރަށްވުރެ ޤާބިލު ކުދިން ވަޒަންކުރާނެ އެއްހަމަ ސިޔާސަތެއް މިނިސްޓްރީން ޤާއިމުކުރަން ޖެހެއެވެ. (ޕެރ. 170-173)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 16 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 18 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 20 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 35 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 36 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 43 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 68 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 69 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 24/2020 (ތަޢުލީމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 12 ވަނަ މާއްދާ
- ތަޢުލީމުގެ ޤާނޫނުގެ 13 ވަނަ މާއްދާ
- ތަޢުލީމުގެ ޤާނޫނުގެ 31 ވަނަ މާއްދާ
- ތަޢުލީމުގެ ޤާނޫނުގެ 47 ވަނަ މާއްދާގެ (ވ) އަދި (މ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 19/2019 (ކުޑަކުދިންގެ ޙައްޤުތައް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 1، 3 (ހ)(ށ)، 5، 8 އަދި 34 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/2011 (މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 6 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2021 (މަދަނީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 284 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފުގެ އިޖުރާއަތު)
- ކޮންވެންޝަން އޮން ދަ ރައިޓްސް އޮފް ދަ ޗައިލްޑްގެ 3، 5، 28 އަދި 29 ވަނަ މާއްދާ
- ކޮމިޓީ އޮން ދަ ރައިޓްސް އޮފް ދަ ޗައިލްޑްގެ ޖެނެރަލް ކޮމެންޓް 1 (2001) އަދި 14 (2013)
- ކޯސްޓްލައިން އިންވެސްޓްމަންޓްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މޯލްޑިވްސް އިންލަންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ (2021/SC-A/96)
- ކްރައުން ކޮމްޕެނީ ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް (އެކްސް ޕާޓޭ) (2023/HC-A/157)
- އަޙްމަދު އިސްމާޢީލް ވ. ލަޠީފާ ޢަލީ ޙަސަން (2020/SC-A/100)
- Hughes v Department of Health and Social Security [1985] AC 776
- R v Inland Revenue Commissioners ex parte MFK Underwriting Agents Ltd [1990] 1 WLR 1545
- Attorney General of Hong Kong v Ng Yuen Shiu [1983] 2 AC 629
- R v North and East Devon Health Authority, ex parte Coughlan [2001] QB 213
- R (Bancoult) v Secretary of State for Foreign and Commonwealth Affairs (No 2) [2008] UKHL 61
- A.B.A. et al. v Spain, CRC/C/91/D/118/2020
- D.H. and Others v The Czech Republic, Application no. 57325/00 (2007)
މި ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.