މޯލްޑިވްސް އިންލަންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ ވ. އެޗް.ޕީ.އެލް ރިޒޯޓްސް (މޯލްޑިވްސް) ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް
ޚުލާޞާ
- ކޯޓަށް އައި ގޮތް
- ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލުގެ އަޣުލަބިއްޔަތުން، ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާގައި ނައްޞުނުކުރާ ޚަރަދަކުން ވިތުހޯލްޑިންގ ޓެކްސް ނުނެގޭނެކަމަށް ބަލައި، ނަގާފައިވާ ޓެކްސާއި ޖޫރިމަނާ އަނބުރާ ދޭން ނިންމިއެވެ. ހައިކޯޓުގެ އަޣުލަބިއްޔަތުން އެ ނިންމުން ޤާއިމްކުރިއެވެ.
- ވާޤިޢާ
- އެޗް.ޕީ.އެލް ރިޒޯޓްސް އާއި ފޯ ސީޒަންސް އާ ދެމެދު 1998 ގައި ވެވުނު ރިސޯޓް މެނޭޖްމަންޓް އެގްރީމަންޓުގެ ދަށުން ފޯ ސީޒަންސަށް ދެއްކި ރީއިމްބަރސްމަންޓްތަކުން ވިތުހޯލްޑިންގ ޓެކްސް ދައްކަންޖެހޭކަމަށް (2011–2014 ގެ އޮޑިޓަށްފަހު) މީރާއިން ނޯޓިސް އޮފް ޓެކްސް އެސެސްމަންޓް ފޮނުވައި، އިޢުތިރާޟު ބަލައިނުގަތެވެ.
- ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
- މެނޭޖްމަންޓް އެގްރީމަންޓެއްގެ ދަށުން ބޭރުގެ މެނޭޖްމަންޓް ކުންފުންޏަށް ދައްކާ ރީއިމްބަރސްމަންޓްތަކަކީ ވިޔަފާރީގެ ފައިދާއިން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ (4) ގެ ދަށުން ('ހިންގުމުގެ ގޮތުން ދޭ ޚިދުމަތަށް ދައްކާ ފައިސާ') ވިތުހޯލްޑިންގ ޓެކްސް ނެގޭ ފައިސާއެއްތޯ؛ އަދި އެ މާއްދާ މާނަކުރުމާއި، ދަފްޢު ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ ކަނޑައެޅުމުގައި ހައިކޯޓަށް ކުށެއް ހެދިފައިވޭތޯ.
- ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
- ހައިކޯޓުން 6(ހ)(4) ގެ ޢާންމު މާނައަށް ބެލުމުގެ އުސޫލު ތަޠުބީޤުކުރުމުގައާއި، މެނޭޖްމަންޓް އެގްރީމަންޓަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް، ދަފްޢު ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ މީރާއަށް ލާޒިމުކުރުމުގައި ކުށްހެދި ކަމަށް މީރާ ބުނެއެވެ. ހައިކޯޓުގެ ކުށަކީ ކޮބައިކަން މީރާއަށް ނުބުނެވޭކަމަށާއި، ދަފްޢު ސާބިތުކުރަންޖެހެނީ މީރާއަށްކަމަށް އެޗް.ޕީ.އެލް ރިޒޯޓްސް ބުނެއެވެ.
- ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
- ހައިކޯޓަށް ހެދުނު ކުށަކީ ކޮބައިކަން މީރާއަށް ދައްކައިދެވިފައި ނުވެއެވެ. ޤާނޫނުއަސާސީގެ 97 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ޓެކްސް ޤާނޫނު ޞަރީޙަ ނައްޞަށްވުރެ ފުޅާކޮށް މާނަނުކުރެވޭތީއާއި 6(ހ)(4) ސާފުކަމުން، ޢާންމު މާނައަށް ބެލުމުގެ އުސޫލު ރަނގަޅަށް ތަޠުބީޤުކޮށްފައިވެއެވެ؛ ހައިކޯޓުން އެއްބަސްވުމަށް ރިޢާޔަތްކޮށްފައިވެއެވެ؛ ދަފްޢު ސާބިތުކުރަންޖެހެނީ އެ ދަފްޢު ކުރާ ފަރާތެވެ.
ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު
- ކުރީގެ ތާރީޚު
- 2017/HC-A/373
- ފަހުގެ ތާރީޚު
- —
ނިންމުން
ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން ދަމަހައްޓާފައިއިސްތިއުނާފު ބާޠިލު، ހައިކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
ކޯ ޓާމްސް
ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް
ހައިކޯޓުގެ ނިންމުމެއް ސުޕްރީމް ކޯޓުގައި އިސްތިއުނާފުކުރެވޭނީ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 16 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ދެ ޙާލަތުން ކުރެ ޙާލަތެއްގައެވެ. ޤާނޫނު މާނަކުރުމުގައި ނުވަތަ ތަޠުބީޤުކުރުމުގައި ހައިކޯޓަށް ކުށެއް ހެދިފައިވާކަމަށް ބުނާނަމަ، ހަމައެކަނި އެކަން ބުނުމުގެ އިތުރުން، ހެދުނު ކުށަކީ ކޮބައިކަމާއި އެ ކުށުގެ ސަބަބުން އުފެދޭ ޤާނޫނީ ބަޙުޘަކީ ކޮބައިކަން އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތުން ވަރަށް ސާފުކޮށް ބުނެދޭންވާނެއެވެ. (ޕެރ. 34–37)
ޤާނޫނުއަސާސީގެ 97 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ ދަށުން ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ފާސްކުރާ ޤާނޫނެއްގައިވާ ގޮތުގެމަތިން މެނުވީ ދައުލަތަށް އާމްދަނީ ހޯދުމުގެ އެއްވެސް ޓެކުހެއް ނުނެގޭނެއެވެ. ޓެކުހެއް ނަގަން ކަނޑައަޅާ ޤާނޫނުގެ މާއްދާތައް ވަރަށް ސާފުވާންޖެހޭނެއެވެ؛ ޓެކުހުގެ އިމުގެ ތެރެއަށް ނުވަންނަ އެއްޗެއް އެތެރެއަށް ވައްދައި ޤާނޫނުގެ ޞަރީޙަ ނައްޞަށްވުރެ ފުޅާކޮށް ޓެކްސް ޤާނޫނުގެ މާއްދާތައް މާނަކުރުމަކީ ކުރެވޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 55)
ވިޔަފާރީގެ ފައިދާއިން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނުގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ (4) ގައިވާ ކަނޑައެޅުން ސާފުކަމުން، އެ ނަންބަރު މާނަކުރުމުގައި މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ ޢާންމު މާނައަށް ބެލުމުގެ އުސޫލު ތަޠުބީޤުކުރުމަކީ ރަނގަޅު ގޮތެވެ. އެ ނަންބަރުގެ ދަށުން ވިތުހޯލްޑިންގ ޓެކްސް ނެގެނީ ހިންގުމުގެ ގޮތުން، އަމިއްލަ ގޮތުން ނުވަތަ ޓެކްނިކަލް ގޮތުން ދޭ ޚިދުމަތަށް ދައްކާ ފައިސާއާއި ވަޒީފާއަކުން ލިބޭ އާމްދަނީއަކަށް ނުވާ ފީ ނުވަތަ ކޮމިޝަނަށް ދައްކާ ފައިސާއިންނެވެ؛ މެނޭޖްމަންޓް އެގްރީމަންޓެއްގެ ދަށުން ދައްކާ ފައިސާއެއް ކަމުގައިވުމަކީ ހަމައެކަނި، އެ ފައިސާ އެ ނަންބަރުގައިވާ ބާވަތެއްގެ މުޢާމަލާތެއްކަން ނުދައްކައި، ވިތުހޯލްޑިންގ ޓެކްސް ނެގޭނެ ސަބަބެއް ނޫނެވެ. (ޕެރ. 38–39، 54، 56)
މަދަނީ އިލްތިޒާމުތަކުގެ އެންމެ މުހިންމު މަޞްދަރަކީ ޢަޤްދު ނުވަތަ ކޮންޓްރެކްޓެވެ؛ މަދަނީ މުޢާމަލާތްތައް ސާބިތުކުރުމުގެ އެންމެ ހަރުދަނާ ވަސީލަތަކީ ލިޔެފައިހުންނަ އިންސްޓްރުމަންޓްތަކެވެ. މުޢާމަލާތެއް ސާބިތުކުރުމަށް ތައްޔާރުކުރާ އިންސްޓްރުމަންޓަކުން، (1) އޭގައި ސޮއިކުރި ފަރާތުން އިންކާރުނުކުރާހާހިނދަކު އެ ފަރާތުގެ ރުހުން ލިބިފައިވާކަމުގެ ޙުއްޖަތާއި، (2) އިދިކޮޅު ސާބިތުނުކުރެވޭހާހިނދަކު އޭގައިވާ ބަޔާންތަކާއި ވަޤާއިޢުތައް ޞައްޙަކަމުގެ ޙުއްޖަތް ޤާއިމުވެއެވެ. (ޕެރ. 43–44)
ހައިކޯޓުގެ ރިޕޯޓުގައި ތަކުރާރުކޮށް ފަރާތްތަކުގެ އެއްބަސްވުމަށް ހަވާލާދީ، އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ޓެކްސް ނެގޭ ސަބަބަށް ބަލައި ގޮތް ކަނޑައަޅާފައިވާނަމަ، ހައިކޯޓުން އެއްބަސްވުމަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ނިންމިކަމަށް ބުނެވޭނެ ހަމައެއް ނެތެވެ. (ޕެރ. 45–48)
މަދަނީ ޚުޞޫމާތްތަކުގައި ޢާންމު އުސޫލެއްގެ ގޮތުން ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ (onus probandi) އުފުލަންޖެހެނީ ދަޢުވާކުރާ ފަރާތެވެ. ނަމަވެސް ދަޢުވާގެ ދިފާޢުގައި އެއް ޚަޞްމަކު އަނެއް ޚަޞްމާ ކުރިމަތިކުރާ ދަފްޢު (plea) ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ އުފުލަންޖެހެނީ އެ ދަފްޢެއް ކުރާ ފަރާތެވެ؛ ސާބިތުނުކުރެވޭ ދަފްޢެއް ނުވަތަ ހެއްކެއްގެ މައްޗަށް މައްސަލައެއް ސާބިތެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލުގެ މައްސަލައެއްގައި، ފައިސާއަކީ ޓެކްސް ނެގޭ ބާވަތުގެ ފައިސާއެއްކަމަށް ބުނާ މީރާއިން އެ ދަފްޢު ސާބިތުކުރަންޖެހޭކަމަށް ހައިކޯޓުން ކަނޑައެޅުމުގައި ކުށެއް ހެދިފައިވާކަން ދައްކައިދެވިފައި ނުވެއެވެ. (ޕެރ. 49–53)
ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 97 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 274 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (ޓެކުހުގެ މާނަ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 5/2011 (ވިޔަފާރީގެ ފައިދާއިން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 6 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ (4)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/2011 (މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 2، 3 އަދި 7 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 12، 16 އަދި 43 ވަނަ މާއްދާ
- ގަވާއިދު ނަންބަރު 2013/R-45 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ގަވާއިދު) ގެ 38 ވަނަ ނަންބަރު
- ގަވާއިދު ނަންބަރު 2012/R-25 (ޓެކްސް އެޕީލް ޓްރައިބިއުނަލްގެ ގަވާއިދު) ގެ 34 ވަނަ މާއްދާ
- 2016/SC-A/23 (މީޑިއާނެޓް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. މޯލްޑިވްސް އިންލެންޑް ރެވެނިއު އޮތޯރިޓީ)
- 2013/SC-A/23 (މައިކޮމްޕެނީ ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. ރީތިރަށް ރިސޯޓް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް)
- 2010/SC-A/02 (އަޙްމަދު ނާޝިދު ވ. މުޙައްމަދު މުޞްތަފާ)
- 2019/SC-L/91 (އިބްރާހީމް ޖިހާދު ވ. ހައުސިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ކޯޕަރޭޝަން ލިމިޓެޑް - މައްސަލަ ބަލައިގަތުމާމެދު ނިންމި ގޮތް)
- 2019/SC-A/51 (މުޙައްމަދު ރަޝާދު ވ. އެކްސްޕަވަރ މޮޓޯސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް)
ފަނޑިޔާރުން
- ބެންޗު
- އުއްތަމަ ފަނޑިޔާރު އަޙްމަދު މުޢުތަޞިމް ޢަދުނާން، ޑރ. އަޒްމިރާލްދާ ޒާހިރު، މަޙާޒު ޢަލީ ޒާހިރު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް
ޙުކުމުގެ ލިޔުން
ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.
ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާމި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.