ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2021/HC-B12/40ހައިކޯޓު · 22 އޮގަސްޓް 2021 · ޝަރީއަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމާ މެދު ނިންމި ގޮތް

ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޢަބްދުﷲ ރަޝީދު

ފަހުގެ ޙުކުމަކުން ތަފާތުކޮށްފައިދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު
ހައިކޯޓު · 22 އޮގަސްޓް 2021ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-B8/SHN/(685-2018)/2021/02ބާވަތް: ޖިނާއީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީ ފޯމުތައް ގަވާއިދާ އެއްގޮތް ނުވާތީ މައްސަލަ މައުޟޫޢީ ގޮތުން ބަލަންޖެހޭ ތަނެއް ނެތްކަމަށް ބުނެ، 120 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ދަޢުވާ ފޯމު ބާޠިލުކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ދަޢުވާއެއްގައި ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުން ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅައި، މަސްތުވާތަކެތީގެ ތަޙްލީލު ރިޕޯޓާއި މާއްދީ ހެކި ހުށަހެޅިކަން އަންގައިދޭ ލިޔުން ބަލައިނުގަތުމަށް އެދުނެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 119 (ހ) (3) ގެ ދަށުން ހެއްކެއް ބަލައިނުގަތުމަށް ހުށަހަޅާ ޝަރީޢަތުގެ ކުރީގެ ހުށަހެޅުމެއްގެ ސަބަބުން، 120 ވަނަ މާއްދާއަށް ޙަވާލާދީ ދަޢުވާ ފޯމު ބާޠިލުކޮށް މައްސަލަ މައުޟޫޢީ ގޮތުން ނުބަލާ ނިންމިދާނެތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
ޕީޖީ އިން ބުނީ 120 ވަނަ މާއްދާ ހިނގަނީ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ 60 ވަނަ ބާބުގެ ދިފާޢެއް ސާބިތުކޮށްފިނަމަ ކަމަށާއި، އެފަދަ ދިފާޢެއް ހުށަހަޅާފައި ނުވާ ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ހެއްކެއް ބަލައިނުގަތުމަށް ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމަކީ ދަޢުވާއަށް ހުރަހަކަށްވާ ދިފާޢެއް ނޫންކަމުން 120 ވަނަ މާއްދާ ތަޠުބީޤުވާ ޙާލަތެއް ނުއުފެދެއެވެ؛ 119 ވަނަ މާއްދާއިން ދަޢުވާ ބާޠިލުކުރުމުގެ ބާރެއް ނުދެއެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145-B8/SHN/(685-2018)/2021/02
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު

ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު، އަލުން ބެލުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ފޮނުވި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1ޖިނާއީ › ޝަރީއަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމާ މެދު ނިންމި ގޮތް

ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 120 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން މައުޟޫޢީ ގޮތުން ނުބަލާ މައްސަލަ ނިންމިދާނީ ދަޢުވާކުރުމަށް ހުރަހަކަށްވާ، ޤާނޫނެއްގައި ބަޔާންވެގެންވާ ދިފާޢެއް ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުން ހުށަހަޅައި މަދަނީ މިންގަނޑުން ސާބިތުކޮށްފިނަމައެވެ (ޕެރ. 9).

HN2ޖިނާއީ › ޝަރީއަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމާ މެދު ނިންމި ގޮތް

ދަޢުވާކުރުމަށް ހުރަހަކަށްވާ ދިފާޢުތައް ބަޔާންކޮށްފައިވަނީ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ 60 ވަނަ ބާބުގައެވެ (މުއްދަތު ހަމަވުން، ކުޅަދާނަކަން ނެތުން، ޑިޕްލޮމެޓިކް އިމްތިޔާޒު، ކުރިން ކޮށްފައިވާ ދަޢުވާ ހުރަހަކަށްވުން ފަދަ)؛ ވަކި ހެއްކެއް ބަލައިނުގަތުމަށް ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމަކީ އެފަދަ ދިފާޢެއް ނޫނެވެ (ޕެރ. 10).

HN3ޖިނާއީ › ޝަރީއަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމާ މެދު ނިންމި ގޮތް

ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 119 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުންތައް ވަޒަންކޮށް (2 ވަނަ ނަންބަރު ފިޔަވައި) ދަޢުވާ ފޯމު ބާޠިލުކުރުމުގެ ބާރެއް ފަނޑިޔާރަށް ދީފައެއް ނުވެއެވެ (ޕެރ. 11).

HN4ޖިނާއީ › ޝަރީއަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމާ މެދު ނިންމި ގޮތް

115 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން ދަޢުވާ ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެކަމަށް ކަނޑައެޅުމަށްފަހު، ހެއްކަކާ ގުޅޭ 119 (ހ) (3) ގެ ހުށަހެޅުމެއްގެ ސަބަބުން ހެކި ވަޒަންކޮށް މުޅި ދަޢުވާ ބާޠިލުކުރުމަކީ 115 (ހ) އަށް އަނބުރާ ދިއުމާއި، މައުޟޫޢީ ގޮތުން ނުބަލާ މައްސަލަ ނިންމުމެވެ؛ އެއީ ހުއްދަ ކަމެއް ނޫނެވެ (ޕެރ. 12).

HN5ޖިނާއީ › ޝަރީއަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމާ މެދު ނިންމި ގޮތް

120 ވަނަ މާއްދާ ތަޠުބީޤުކުރަންޖެހޭ ޙާލަތެއް އުފަންނުވާއިރު އެ މާއްދާއަށް ޙަވާލާދީ ދަޢުވާ ބާޠިލުކޮށްފައިވާ ނިންމުން ބާޠިލުކޮށް، މައްސަލަ ބެލުމަށް ދަށުކޯޓަށް ތަޙްވީލުކުރަންޖެހެއެވެ (ޕެރ. 13).

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 115 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، 119 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (3)، 120 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ)، 191 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (2)
  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 60 ވަނަ ބާބު
  • ގަވާއިދު ނަންބަރު R-230/2015 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ މައްސަލަތަކުގައި ހެކީގެ ގޮތުގައި ހިފެހެއްޓޭ އެއްޗެއްސާމެދު ޢަމަލުކުރާނެގޮތުގެ ގަވާއިދު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާގައި)
  • ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) (އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާގައި)

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޢަލީ ސަމީރު، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޙުސައިން މަޒީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
ނެތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ