ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް

ނަތީޖާ: އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ޤާއިމް (ތަޙުލީލުން ދޭހަވާގޮތުން)

ކީވޯޑުތައް: ޖިނާއީ، ރަޖިސްޓްރާގެ ނިންމުން އަލުންބަލައި ނިންމި ނިންމުން

ދަށު ކޯޓު: ކްރިމިނަލް ކޯޓު 145/RNM/2022/31,32,33,34,37,36,37

ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު

ޖީ.އެސް.ޓީ ބަޔާންތަކާ ގުޅޭ ކުށްތަކަށް ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ ދަށުން ދަޢުވާ އުފުލާއިރު، ދަޢުވާކުރުމުގެ މުއްދަތު ގުނަންވީ ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ ޚާއްޞަ އުޞޫލަށްތޯ ނުވަތަ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ ޢާންމު އުޞޫލަށްތޯ.

ޚުލާޞާ

ވާޤިޢާ: ޖީ.އެސް.ޓީ ބަޔާންތަކުގައި އާމްދަނީއާއި ޓެކްސް ދަށްކޮށް ހިމަނާފައިވާކަން މީރާގެ އޮޑިޓުން އެނގުމުން، ޤާނޫނު ހިންގުމަށް ހުރަސް އެޅުމުގެ ކުށުގެ 7 ދަޢުވާ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ ދަށުން ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ހުށަހެޅުނެވެ.

ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުން: ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ ރަޖިސްޓްރާރ ނިންމީ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ ދަޢުވާކުރުމުގެ މުއްދަތު ފަހަނައަޅައިދިޔަ ފަހުން ހުށަހެޅިކަމަށް ބުނެ ދަޢުވާތައް ބަލައިނުގަތުމަށެވެ؛ އެ ނިންމުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ތާއީދުކުރިއެވެ.

ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް: ދައުލަތުން ބުނީ ޓެކުހާ ގުޅޭ މައްސަލަތަކުގައި ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ މުއްދަތު ގުނުމުގެ އުޞޫލު ހިނގާނެކަމަށާއި ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު އިޚްތިޔާރުކުރުމުން އެ އުޞޫލު ދޫކޮށްލީކަމަށް ނުބެލެވޭނެކަމަށެވެ.

ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް: ޓެކްސް ޤާނޫނުގެ މުއްދަތުގެ މާއްދާ ހިނގަނީ އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން އެޅޭ ފިޔަވަޅުތަކަށް ކަމަށްވާތީ، ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ ދަށުން އުފުލާ ދަޢުވާއަކަށް އެ އުޞޫލު ތަޠްބީޤުކުރުމުގެ ޤާނޫނީ އަސާސެއް ނެތެވެ؛ ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުމަކީ އެ މާއްދާއާއި މުޙައްމަދު އަމީން ޤަޟިއްޔާއާ ޚިލާފު ނިންމުމެއް ނޫނެވެ.

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

1. ޤާނޫނެއް ނުވަތަ ގަވާއިދެއްގެ ކޮންމެ އަކުރެއް މާނަކުރަންވާނީ ޝާމިލު ގޮތެއްގައި އެއް ރޮނގަކުން ވިޔެފައިވާ އެކަތި ގަނޑެއްގެ ގޮތުގައި، މުޅި ޤާނޫނުގެ ސިޔާސަތާއި މަޤްޞަދުގެ ފުޅާ އިމުގެ ތެރޭގައެވެ؛ އޮޅޭ އަކުރެއް މާނަކުރަންވާނީ އެ މާއްދާގެ މައުޟޫޢުގެ ތެރެއިންނެވެ.
2. ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގެ ފިޔަވަޅު އެޅުމުގެ މުއްދަތު ބަޔާންކުރާ މާއްދާ ('މިޤާނޫނުގެ ދަށުން ކުށެއްކަމަށް ބަޔާންކޮށްފައިވާ ކަމެއް'... 'މިޤާނޫނުގެ ދަށުން އެޅުމަށް ހުއްދަ ފިޔަވަޅެއް') އަކީ ހަމައެކަނި އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން އެޅޭ ފިޔަވަޅުތަކަށް މުހުލަތު ކަނޑައަޅާ މާއްދާއެކެވެ.
3. ޕްރޮސިކިއުޝަނުގެ އިޚްތިޔާރުގެ ދަށުން ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ ދަށުން (ޢާންމު އިޖުރާއަތުގެ ދަށުން) ދަޢުވާ އުފުލާނަމަ، ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ ދަޢުވާކުރުމުގެ މުއްދަތުގެ ޚާއްޞަ އުޞޫލު ތަޠްބީޤުކުރުމަށް ޤާނޫނީ އަސާސެއް ނެތެވެ؛ މުއްދަތު ގުނަންވާނީ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ ޢާންމު އުޞޫލުންނެވެ.
4. ޚާއްޞަ ޤާނޫނަށް އިސްކަންދިނުމުގެ އުޞޫލު (މުޙައްމަދު އަމީން ޤަޟިއްޔާ) ހިނގަނީ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ފިޔަވަޅު އެޅޭ ޙާލަތުގައެވެ؛ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ ބޭރުން އެޅޭ ފިޔަވަޅަކަށް އެ ޤާނޫނުގެ މުއްދަތު ގުނުމުގެ އުޞޫލު ހިނގައެއް ނުދެއެވެ.
5. ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނުގައި 'އެހެން ޤާނޫނެއްގެ ދަށުން ކުރެވޭ ޖިނާއީ ދަޢުވާއަކަށް ހުރަހެއް ނެތް' ކަމަށް ބުނުމަކީ ޢާންމު ޤާނޫނުގެ ދަށުން ދަޢުވާ އުފުލާއިރު ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ މުއްދަތު ހިނގާނެ ކަމުގެ އަސާސެއް ނޫނެވެ.

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތައް

• ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) ގެ ފިޔަވަޅު އެޅުމުގެ މުއްދަތު ބަޔާންކުރާ މާއްދާ (ނައްޞުގައި '69'، ތަޙުލީލުގައި '63')
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 3/2010 (ޓެކްސް ނެގުމާބެހޭ އިދާރީ ޤާނޫނު) ގެ 66 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 63 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (ދަޢުވާކުރުމުގެ މުއްދަތު؛ ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 533 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް)
• ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 36 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) (ލިޔުމުގައިވާ ގޮތަށް)
• ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) (ލިޔުމުގައި '313')
• ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 223 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '333')
• 2021/SC-A/79 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. މުޙައްމަދު އަމީން)
• 2020/SC-A/46 (މިނިސްޓްރީ އޮފް ޓުއަރިޒަމް ވ. އަތަމާ މެރިން އިންޓަރނޭޝަނަލް ޕވޓ ލޓޑ)
• 2021/SC-A/50 (މަފްތޫޙް ސަޢީދު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް)
• 2021/SC-A/13 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. ޢަބްދުއްސަލާމް)
• 2018/SC-A/31 (އަޙްމަދު ޝިޔާޛް އަދި އިތުރު ފަރާތްތަކެއް ވ. ފުރަނަ ހޯލްޑިންގްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް)
• 2021/HC-A/353