ދިވެހިރާއްޖޭގެ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

Maldives Legal Precedents

Saeed Lex
2017/HC-A/124ހައިކޯޓު · 27 އޮކްޓޫބަރު 2020 · މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ޑްރީމްސް ހޯލްޑިންގ ޕވޓ ލޓޑ ވ. އެމް ބިލްޑަރސް ޕވޓ ލޓޑ

ބައެއް ބަދަލުކުރިޚިލާފު ރައުޔެއް
ހައިކޯޓު · 27 އޮކްޓޫބަރު 2020ދަށު ކޯޓު: ސިވިލް ކޯޓު 1191/Cv-C/2016ބާވަތް: މަދަނީ

ޚުލާޞާ

ކޯޓަށް އައި ގޮތް
ސިވިލް ކޯޓުން 1,040,050.80 ރުފިޔާ (އަގާއި 889,318.80 ރުފިޔާގެ ޖޫރިމަނާ) ޑްރީމްސް ހޯލްޑިންގއިން ދައްކަންޖެހޭ ކަމަށް ކަނޑައަޅައި ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވާޤިޢާ
ޑްރީމްސް ހޮޓެލަށް އެލްމިނިއަމް ދޮރު ސަޕްލައިކޮށް ހަރުކުރުމަށް ދެ ކުންފުނީގެ މެދުގައި ވި އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ކޮންޓްރެކްޓަރު މަސައްކަތް ނިންމައި އިންވޮއިސް ފޮނުވި ނަމަވެސް ކްލައިންޓުން 150,732 ރުފިޔާ ނުދެއްކުމުން، އެ ފައިސާއާއި ނުދައްކާ ކޮންމެ ދުވަހަކަށް ޖޫރިމަނާ/ލިކުއިޑޭޓެޑް ޑެމޭޖަސް ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ.
ކޯޓުން ނިންމަން ޖެހުނު ސުވާލު
އެލްމިނިއަމް ދޮރު ސަޕްލައިކޮށް ހަރުކުރުމުގެ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ކޮންޓްރެކްޓަރަށް އިންވޮއިސްގެ ފައިސާ ލިބެންޖެހޭތޯ (މަސައްކަތް ލަސްވުމާއި، މުވައްޒަފުންގެ ހެކިބަހާއި ގުޅިގެން)، އަދި 'ލިކުއިޑޭޓެޑް ޑެމޭޖަސް' ގެ ނަމުގައި ސިވިލް ކޯޓުން ނަގައިދިން 889,318.80 ރުފިޔާގެ ޖޫރިމަނާ ޤާއިމްކުރެވޭނެތޯ.
ޚަޞްމުންގެ ހުށަހެޅުންތައް
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ އެއްބަސްވުމުގައިވާ މުއްދަތުގައި ކޮންޓްރެކްޓަރު މަސައްކަތް ނުނިންމާތީ އިލްތިޒާމު އަދާނުކުރާ ކަމަށާއި، ބިނާ އެކަށީގެންވާ މިންވަރަށް ނިމިފައި އޮތް ކަމަށާއި، ހެކިންނަކީ ދަޢުވާކުރި ފަރާތުގެ މުވައްޒަފުން ކަމުން ޢަދުލުވެރި ހެކިން ނޫން ކަމަށާއި، ލިކުއިޑޭޓެޑް ޑެމޭޖަސް ދޭން ނުޖެހޭ ކަމަށެވެ.
ކޯޓުގެ ސަބަބުތައް
ކްލައިންޓް ލަސްވުމާ ގުޅިގެން އެއްބަސްވުން ބާޠިލު ނުކޮށް ތަކެތި ބަލައިގެން އިންވޮއިސަށް އިޢުތިރާޟު ނުކުރާތީ އަގު ދައްކަންޖެހޭ ކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ. އަޣްލަބިއްޔަތުން، 5.2 ވަނަ މާއްދާއަކީ ޖަޒާއީ ޝަރުޠެއް ކަމަށާއި، ނަގައިދިން ޖޫރިމަނާ އަޞްލު ދަރަނިއަށްވުރެ އިންތިހާއަށް ބޮޑުވާތީ ޖޫރިމަނާ 150,732 ރުފިޔާއަށް ކުޑަކުރިއެވެ. ފަނޑިޔާރު ޒަކަރިއްޔާގެ ރައުޔަކީ ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމަށް ބަދަލެއް ނުގެނައުމެވެ.

ކުރީގެ ތާރީޚު / ފަހުގެ ތާރީޚު

ކުރީގެ ތާރީޚު
ސިވިލް ކޯޓު 1191/Cv-C/2016
ފަހުގެ ތާރީޚު
ސުޕްރީމް ކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރިކަމެއް ޑޭޓާބޭސްގައި ނެތް

ނިންމުން

ބައެއް ބަދަލުކުރި

ބައެއް ބަދަލުކުރި

ކޯ ޓާމްސް

ކަނޑައެޅި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް

HN1މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ކޮންޓްރެކްޓެއްގެ ބައިވެރިން އިލްތިޒާމުތައް ރަނގަޅު ނިޔަތުގައި އަދާކޮށް، އެހެން ގޮތަކަށް އެއްބަސްނުވާހާ ހިނދަކު ކޮންޓްރެކްޓުގައިވާ ގޮތަށް ޢަމަލުކުރަންޖެހޭނެ ނަމަވެސް، މަސައްކަތް ލަސްވުމުން އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރު ލިބިގެންވާ ފަރާތުން އެއްބަސްވުން ބާޠިލު ނުކޮށް، މުއްދަތު ފަހަނައަޅައި ޑެލިވަރީކުރި ތަކެތި އިޢުތިރާޟެއްނެތި ބަލައިގެންފިނަމަ، ފަރާތްތަކުގެ މެދުގައި އެހެން ގޮތަކަށް އެއްބަސްވެފައިވާ ކަމަށް ބެލެވި، ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 20 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ އިސްތިސްނާ ތަޠުބީޤުވާނެއެވެ. (ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާގެ ރައުޔު)

HN2މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ކުންފުންޏެއްގެ މުވައްޒަފުން ކުންފުންޏާ އެއްކޮޅަށް ދޭ ހެކިބަސް ހެކިބަހެއްގެ ގޮތުގައި ބަލައިގަތުން މަނާ ނޫން ކަމަށާއި، އެ ހެކިންގެ ޢަދުލުވެރިކަމާމެދު ސުވާލު އުފައްދާފައި ނުވާ، އަދި މައްސަލައިގެ ބާވަތުން ދެފަރާތަށްވެސް ހުށަހެޅެން އޮތް ހެކިންނަކީ އެމީހުންގެ މުވައްޒަފުން ކަމަށްވާ މަދަނީ މައްސަލައެއްގައި، މުވައްޒަފުކަމުގެ ސަބަބުން ހަމައެކަނި ހެކިބަސް ބަލައިނުގަތުމަށް މަޤުބޫލު ސަބަބެއް ނެތެވެ. (ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާގެ ރައުޔު)

HN3މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

އިންވޮއިސްއެއް ލިބުމަށްފަހު އެ އިންވޮއިސްގައި ދީފައިވާ މުހުލަތުގެ ތެރޭގައި އިޢުތިރާޟެއް ހާމަނުކޮށް ހަނުހުރުމަކީ އިންވޮއިސް ބަލައިގަތުން ކަމުގައި ބެލިދާނެތީ (2013/SC-A/27)، އިންވޮއިސްގައިވާ ފައިސާއަކީ ދައްކަންޖެހޭ ފައިސާއެކެވެ. (ދެ ރައުޔުގައިވެސް)

HN4މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

އެއްބަސްވުމުގެ މާއްދާއެއްގެ ސުރުޚީގައި 'ލިކުއިޑޭޓެޑް ޑެމޭޖަސް' ކަމަށް ލިޔެވިފައި ވީނަމަވެސް، އޭގެ ދަށުގައިވާ އިބާރާތުން ފައިސާ ނުދައްކާ ކޮންމެ ދުވަހަކަށް ޖޫރިމަނާ ކަނޑައަޅާނަމަ އެއީ ޝަރުޠު ޖަޒާއީ (ޕެނަލްޓީ) ގެ މަފްހޫމުގެ ދަށުން ވާ ޖޫރިމަނާއެކެވެ. (އަޣްލަބިއްޔަތުގެ ރައުޔު)

HN5މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ޖަޒާއީ ޝަރުޠެއް އެއްބަސްވުމެއްގައި ހިމެނުން ޤާނޫނާއި ޝަރީޢަތުން މަނާނުކުރާ ނަމަވެސް، ޖޫރިމަނާގެ ގޮތުގައި އެދޭ އަދަދު އަޞްލު އިލްތިޒާމާ އަޅާބަލާއިރު އިންޞާފުވެރި އަދަދެއްތޯ ފަނޑިޔާރުން ބަލަންވާނެ ކަމަށާއި، އަދަދު އިންތިހާއަށް ބޮޑުނަމަ ކޯޓުތަކުން އެ އަދަދު ކުޑަކުރަންވާނެއެވެ؛ މި މައްސަލައިގައި ޖޫރިމަނާގެ އަދަދު ނުދައްކާ ފައިސާގެ އަދަދަށްވުރެ ބޮޑުވެގެން ނުވާނެއެވެ. (އަޣްލަބިއްޔަތުގެ ރައުޔު؛ 2015/SC-A/16، 2017/HC-A/108)

HN6މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

ޝަރުޠު ޖަޒާއީގެ ދަށުން ނެގޭ ބަދަލަކީ ޙަޤީޤީ ގެއްލުމަކާ ނުބައްދަލު، އެކަށީގެންވާ މިންވަރަށްވުރެ މާބޮޑު ބަދަލަކަށް ވެގެން ނުވާނެ ކަމަށް ސުޕްރީމް ކޯޓުން ކަނޑައަޅާފައިވާ އުޞޫލަށް ހައިކޯޓުން ރިޢާޔަތްކުރިއެވެ. (އަޣްލަބިއްޔަތުގެ ރައުޔު)

HN7މަދަނީ › މަސައްކަތާއި މުދަލާއި ޚިދުމަތުގެ އަގު ހޯދުމަށް އެދި

އިސްތިއުނާފު ފޯމުގައި ލިކުއިޑޭޓެޑް ޑެމޭޖަސްގެ އަދަދަށް އިޢުތިރާޟުކޮށް ނުކުތާއެއް ނުހުށަހަޅާނަމަ، އެ އަދަދަށް އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް އުނިއިތުރު ނުގެނެވޭނެއެވެ. (ފަނޑިޔާރު ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާގެ އަޤައްލިއްޔަތުގެ ރައުޔު؛ އަޣްލަބިއްޔަތު މިއާ ތަފާތު ނިންމުމަކަށް ދިޔައެވެ)

ބަލާފައިވާ ޤާނޫނުތަކާއި ސާބިޤާތައް

  • ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 20 ވަނަ މާއްދާ އަދި 20 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
  • 2010/SC-A/02
  • 2011/HC-A/58
  • 2010/HC-A/278
  • 2013/SC-A/27
  • 2015/SC-A/16
  • 2014/SC-A/01
  • 2017/HC-A/108
  • Jobson v Johnson [1989] (House of Lords)
  • French Civil Code Article 1152
  • German Civil Code Section 343
  • Swiss Code of Obligations Article 163
  • Council of Europe, Committee of Ministers, Resolution (78) 3 (Relating to Penal Clauses in Civil Law) Article 7

ފަނޑިޔާރުން

ބެންޗު
ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ޙުސައިން ޝަހީދު
ޚިލާފު ރައުޔު
އެބައޮތް

ޙުކުމުގެ ލިޔުން

ޙުކުމުގެ ފުރިހަމަ ލިޔުން މި ޑޭޓާބޭސްގައި އަދި ނެތް. ކޯޓުގެ ޙުކުމު ކިޔުމަށް ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޙުކުމުގެ ޕީޑީއެފް ހުޅުވާ

މި ޙުކުމުގެ ޚުލާޞާއާއި އުޞޫލުތައް ނަގާފައިވަނީ AI ބޭނުންކޮށް، އަދި ރިވިއު ނުކުރެވޭ. ޙަވާލާދިނުމުގެ ކުރިން ޕީޑީއެފް ބައްލަވާ.

ޝެއަރ ކުރައްވާ